ଚିରଂ ମେ ଶାଶ୍ଵତୀ କୀର୍ତିର୍ଯାଵଲ୍ଲୋକାଶ୍ଚରାଚରାଃ
ମୋର ଶ୍ରୀଖ୍ୟାତି ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚରାଚର ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟି ରହିଛି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ରହୁ।
ତ୍ଵମାଦିଃ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ସଂସାରାର୍ଣଵ ତାରକଃ
ତୁମେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ଆଦିସ୍ୱରୂପ, ସଂସାର ରୂପୀ ସମୁଦ୍ରକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ କରିବା ଉପାୟ ହେଉଛ।
ବ୍ରହ୍ମଣୈଵ ସମୁଦ୍ଭୂତ ପ୍ରକାଶିତଦିଗନ୍ତର 2.2.17.
ତୁମେ କେବଳ ବ୍ରହ୍ମାଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ସମସ୍ତ ଦିଗ ଓ ଲୋକମାନେକୁ ପ୍ରକାଶ କରୁଛ।
ପ୍ରତପ୍ତକନକାଭାସ ଭାସିତଦ୍ଯୁତିଭୂତଲ
ତୁମର ରୂପ ତପ୍ତ ସୁନାର ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ତୁମର ତେଜରେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଆଲୋକିତ ହୁଏ।
ପ୍ରଫୁଲ୍ଲକନକାଭାସ ଭାସ୍ଵରାସୁରଭୂଷିତ
ତୁମେ ଖିଲିଥିବା ସୁନାର ଭଳି ଚମକୁଛ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ।
ଷଡଂଗଵେଦଵେଦଜ୍ଞ ଋତ୍ଵିଙ୍ଗମୋକ୍ଷପ୍ରଦୋ ଭଵ
ତୁମେ ଷଡଅଙ୍ଗ ବେଦ ଓ ସମସ୍ତ ବେଦର ଜ୍ଞାନୀ, ଯଜ୍ଞରେ କାର୍ଯ୍ୟନିଷ୍ଠ ପୁରୋହିତମାନେକୁ ମୋକ୍ଷ ଦେଉଥିବା, ଏଠାରେ ବିଦ୍ୟମାନ ହୁଅ।
ଵେଦ୍ଯାଃ ପଶ୍ଚିମଭାଗେ ତୁ ଆଚାର୍ଯଂ ସ୍ଥାପଯେଦ୍ବୁଧଃ
ବେଦିର ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ବସାଇବା ଉଚିତ।
ହୋତାରଂ ସ୍ଥାପଯେତ୍ତତ୍ର ଵିଧିଜ୍ଞମଥ ଚୋତ୍ତରେ
ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ବିଧି ଜ୍ଞାନୀ ହୋତାଙ୍କୁ ବସାଇବା ଉଚିତ।
ଦ୍ଵାରିଦ୍ଵାରି ପ୍ରଯତ୍ନେନ ଦ୍ଵାରପାଲାନନୁକ୍ରମାତ୍
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦ୍ୱାରରେ, କ୍ରମଅନୁସାରେ ସାବଧାନ ଭାବେ ଦ୍ୱାରପାଳମାନେକୁ ରଖିବା ଦରକାର।
ପୂଜଯେଦ୍ଗନ୍ଧପୁଷ୍ପାଦ୍ଯୈର୍ଵାସସୋ ଯୁଗଲେନ ତୁ
ସେମାନେକୁ ସୁଗନ୍ଧି, ଫୁଲ ଓ ଯୁଗଳ ବସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ନାରାଯଣସ୍ଵରୂପେଣ ଯଜ୍ଞଂ ମେ ସଫଲଂ କୁରୁ
ନାରାୟଣଙ୍କ ରୂପରେ, ମୋର ଯଜ୍ଞକୁ ସଫଳ କର।
ଋଗ୍ଵେଦାର୍ଥସ୍ଯ ତତ୍ତ୍ଵଜ୍ଞ ଇନ୍ଦ୍ରରୂପ ନମୋଽସ୍ତୁ ତେ
ତୁମେ ଋଗ୍ବେଦର ସତ୍ୟ ଅର୍ଥ ଜାଣିଛ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ରୂପରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରେ।
ଯଜୁର୍ଵେଦାର୍ଥତତ୍ତ୍ଵଜ୍ଞ ବ୍ରହ୍ମରୂପ ନମୋଽସ୍ତୁ ତେ 2.2.17.
ତୁମେ ଯଜୁର୍ବେଦର ସତ୍ୟ ଅର୍ଥ ଜାଣିଛ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ରୂପରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରେ।
ମାଂଗଲ୍ଯଂ କର୍ମଣାଂ ନିତ୍ଯଂ ସର୍ଵଜ୍ଞଂ ଜ୍ଞାନରୂପି ଣମ୍
ତୁମେ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟର ମଙ୍ଗଳ, ସଦା ସର୍ବଜ୍ଞ, ଜ୍ଞାନର ଦେହ।
ପାଲଯ ତ୍ଵଂ ଦିଶଃ ସର୍ଵା ଵିଦିଶଶ୍ଚ ତଥା ଇମମ୍ ନ ସଂକଲ୍ପଂ ଚରେଦ୍ଯାଗଂ ଵ୍ରତଂ ଦେଵାର୍ଚନଂ ତଥା
ତୁମେ ସମସ୍ତ ଦିଗ ଓ ବିଦିଗକୁ ରକ୍ଷା କର, ଏବଂ କୌଣସି ସଂକଳ୍ପ, ଯଜ୍ଞ, ବ୍ରତ କିମ୍ବା ଦେବତା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ସଂକଲ୍ପମୂଲଃ କାମୋ ଵୈ ଯଜ୍ଞାଃ ସଂକଲ୍ପସଂଭଵାଃ
ଇଚ୍ଛା ସଂକଳ୍ପରେ ଆଧାରିତ, ଯଜ୍ଞମାନେ ସଂକଳ୍ପରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ।
ଫଲଂ ଚାଲ୍ପାଲ୍ପକଂ ତସ୍ଯ ଧର୍ମସ୍ଯାର୍ଦ୍ଧକ୍ଷଯୋ ଭଵେତ୍
ଏପରି ଧର୍ମର ଫଳ ବହୁତ କମ୍, ଏବଂ ତାହା ଧର୍ମର ଅର୍ଦ୍ଧ ହ୍ରାସ କରେ।
କାମାତ୍ପରୋ ନୈଵ ଭଵେନ୍ନିଷ୍କାମୋଽପି ନ ଶୋଭନଃ
ଇଚ୍ଛାପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ନୁହେଁ, ଏବଂ ନିଷ୍କାମ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ମଧ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନୁହେଁ।
ସଂକଲ୍ପେନ ଵିନା ଯସ୍ତୁ ଧର୍ମଂ ଚରତି ମାନଵଃ
ଯେଉଁ ମଣିଷ ମନରେ ନିଶ୍ଚୟ ନ କରି ଧର୍ମ କରେ—
ନ କୁର୍ଯାତ୍ସ୍ଥାପନେ ଚୈଵ କୁର୍ଯାଦ୍ଵୈ ମଂଡଲାଂତରେ
ସେଠାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଅନ୍ୟ ଏକ ମଣ୍ଡଳରେ କରିବା ଉଚିତ୍ ।
ଜଲାଶଯାରାମକୂପ ସଂକଲ୍ପେ ପୂର୍ଵଦିଙ୍ମୁଖଃ
ଜଳାଶୟ, ବଗିଚା କିମ୍ବା କୂଆ ପାଇଁ ନିଶ୍ଚୟ କରିବାବେଳେ ପୂର୍ବଦିଗକୁ ମୁହଁ କରିବା ଉଚିତ୍ ।
ଯଜ୍ଞୀଯପାତ୍ରପୁଟକଂ ହସ୍ତସ୍ଥାନେ ପ୍ରକୀର୍ତିତମ୍ 2.2.17.
ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ପାତ୍ର କିମ୍ବା ଛୋଟ ବାଟି ହାତରେ ଧରିବା ନିୟମ ଅଛି ।
ଆକାଶେ ନିକ୍ଷିପେଦ୍ଯାଗେ ଵ୍ରତେ ଈଶେପି ନିତ୍ଯକେ
ଯଜ୍ଞ, ବ୍ରତ କିମ୍ବା ନିତ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟରେ ଏହାକୁ ଆକାଶରେ ରଖିବା ଉଚିତ୍ ।
ଶୁକ୍ତିକାଂସ୍ଯାଦିହସ୍ତୈଶ୍ଚ ତାମ୍ରରୌପ୍ଯାଦିଭିସ୍ତଥା
ଶଙ୍ଖ, କାଂସା ଓ ଏହା ପରି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜିନିଷ, ତାମ୍ବା, ଚାଁଦି ଭିତରେ ଯାହା ହାତରେ ଧରାଯାଏ ।
ପ୍ରଣଵଂ ପୂର୍ଵମୁଚ୍ଚାର୍ଯ ଯଜେଦ୍ଯଜ୍ଞେଶ୍ଵରଂ ସ୍ମରେତ୍
ପ୍ରଥମେ 'ଓଁ' ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଯଜ୍ଞର ଠାକୁରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଓ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ୍ ।
ସୂର୍ଯଃ ସୋମୋ ଯମଃ କାଲୋ ମହାଭୂତାନି ପଂଚ ଚ
ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର, ଯମ, କାଳ ଓ ପାଞ୍ଚ ମହାଭୂତ—
ଇତ୍ଯୁଚ୍ଚାର୍ଯ ନ୍ଯସେଦ୍ଧର୍ମଂ ଧ୍ଯାତ୍ଵା ପୁଷ୍ପାଞ୍ଜଲିଂ ସୃଜେତ୍
ଏମିତି ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଧର୍ମକୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବା, ଧ୍ୟାନ କରି ଫୁଲ ଅଞ୍ଜଳି ଦେବା ଉଚିତ୍ ।
ଧର୍ମଃ ଶୁଭ୍ରଵପୁଃ ସିତାଂବରଧରଃ କାର୍ଯୋର୍ଧ୍ଵଦେଶେ ଵୃଷୋ ହସ୍ତାଭ୍ଯାମଭଯଂ ଵରଂ ଚ ସତତଂ ରୂପଂ ପରଂ ଯୋ ଦଧତ୍
ଧର୍ମ ଶୁଭ୍ର ଦେହ ଓ ସାଧା ଜମା ପିନ୍ଧିଥାଏ, ଉପରେ ବୃଷ ରହିଥାଏ, ଦୁଇ ହାତରେ ଭୟ ଓ ବର ଦେଉଥିବା, ସଦା ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥାଏ ।
ଯଜ୍ଞସଂବଂଧିଵିପ୍ରାଂଶ୍ଚ ଏକାହେନୈଵ ଯୋଜଯେତ୍
ଯଜ୍ଞ ସହିତ ସଂପୃକ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଏକ ଦିନ ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତ କରିବା ଉଚିତ୍ ।
ପୁନଃପୁନର୍ନିଯୋଜ୍ଯାନି ବ୍ରାହ୍ମଣା ହଵିରଗ୍ନଯଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ହବିରାଗ୍ନିମାନେକୁ ପୁନିପୁନି ନିଯୁକ୍ତ କରିବା ଉଚିତ୍ ।