ରତ୍ନଭାନୁର୍ଗଜାନୀକେ ରୂପାନୀକେ ହି ଲକ୍ଷଣଃ
ରତ୍ନଭାନୁ ହାତୀମାନଙ୍କର ନାୟକ ଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କର ଦେହର ଚିହ୍ନ ଓ ରୂପ ଦେଖିବା ଦାୟିତ୍ୱ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଥିଲା।
ପ୍ରଦ୍ଯୋତଶ୍ଚୈଵ ଵିଦ୍ଯୋତୋ ରତ୍ନଭାନୁଂ ରରକ୍ଷତୁଃ
ପ୍ରଦ୍ୟୋତ ଓ ବିଦ୍ୟୋତ ଦୁଇଏ ମିଶି ରତ୍ନଭାନୁଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ।
ଭୂପାଃ ପଦାତିସୈନ୍ଯେ ଚ ସଂସ୍ଥିତା ମଦଵିହ୍ଵଲାଃ
ସେହି ସମୟରେ ରାଜାମାନେ ଗର୍ବରେ ମଦମସ୍ତ ହୋଇ ପଦାତି ସେନା ମଧ୍ୟରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ।
ହଯା ହଯୈର୍ମୃତା ଜାତା ଗଜାଶ୍ଚୈଵ ଗଜୈସ୍ତଥା
ଘୋଡ଼ାମାନେ ଘୋଡ଼ାଙ୍କ ହାତରେ ମରିଗଲେ, ଏହିପରି ହାତୀମାନେ ମଧ୍ୟ ହାତୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହତ ହେଲେ।
ଭୂପୈଶ୍ଚ ରକ୍ଷିତାଃ ସର୍ଵେ ନିର୍ଭଯା ରଣମାଯଯୁଃ 3.3.6.
ସମସ୍ତଙ୍କୁ ରାଜାମାନେ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ଭୟହୀନ ହୋଇ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଏଵଂ ପଂଚଦିନଂ ଜାତଂ ଯୁଦ୍ଧଂ ଵୀରଜନକ୍ଷଯମ୍
ଏପରି ଭାବେ ପାଞ୍ଚ ଦିନ ଧରି ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଅନେକ ବୀରଙ୍କ ନାଶ ହେଲା।
ପଂଚଲକ୍ଷଂ ମହୀଭର୍ତୁର୍ହତାସ୍ତତ୍ର ପଦାତଯଃ
ମହୀପତିଙ୍କ ପାଞ୍ଚ ଲକ୍ଷ ପଦାତି ସେନା ଏଠାରେ ହତ ହେଲେ।
କାନ୍ଯକୁବ୍ଜାଧିପସ୍ଯୈଵ ଗଜା ନଵସହସ୍ରକାଃ
କାନ୍ୟକୁବ୍ଜ ରାଜାଙ୍କ ନଉ ହଜାର ହାତୀ ଏଠାରେ ମରିଗଲେ।
ଏକଲକ୍ଷଂ ହଯାସ୍ତତ୍ର ମୃତାଃ ସ୍ଵର୍ଗପୁରଂ ଯଯୁଃ
ଏଠାରେ ଏକ ଲକ୍ଷ ଘୋଡ଼ା ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରି ସ୍ୱର୍ଗପୁରୀକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ଦୁଃଖିତୋ ମନସା ଦେଵଂ ରୁଦ୍ରଂ ତୁଷ୍ଟାଵ ଭକ୍ତିମାନ୍
ମନରେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ଭକ୍ତିଶୀଳ ବ୍ୟକ୍ତି ଦେବ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ପ୍ରସନ୍ନସ୍ତୁ ମହୀରାଜୋ ଗତଃ ସଂଯୋଗିନୀଂ ପ୍ରତି
ରାଜା ଖୁସି ହୋଇ ସଂଯୋଗିନୀଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ମିଶିବାକୁ ଗଲେ।
ସଂଯୋଗିନୀ ନୃପଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମୂର୍ଚ୍ଛିତା ଚାଭଵତ୍କ୍ଷଣାତ୍
ସଂଯୋଗିନୀ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖି ସାଥି ସାଥି ଅଚେତ ହେଇପଡିଲେ।
ଜଗାମ ଦେହଲୀଂ ଭୂପଃ ସର୍ଵସୈନ୍ଯସମନ୍ଵିତଃ
ରାଜା ସମସ୍ତ ସେନା ସହିତ ଦେହଳିକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ନୈଵ ତଦା ଦୋଲାଂ ପ୍ରଜଗ୍ମୁର୍ଵେଗଵତ୍ତରାଃ
ସେମାନେ ଦେଖିଲେ ଯେ ଡୋଲା ନାହିଁ, ତେଣୁ ବହୁତ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ହୋଇ ଚାଲିଗଲେ।
ଅର୍ଦ୍ଧସୈନ୍ଯଂ ଚ ସଂସ୍ଥାପ୍ଯ ସ୍ଵଯଂ ଗେହମୁପାଗମତ୍ 3.3.6.
ସେ ଅର୍ଧସେନାକୁ ରଖି, ନିଜେ ଘରକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ସୂକରକ୍ଷେତ୍ରମାସାଦ୍ଯ ଯୁଦ୍ଧାଯ ସମୁପସ୍ଥିତୌ
ସୂକର କ୍ଷେତ୍ରକୁ ପହଞ୍ଚି, ଦୁଇଏ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ।
ସ୍ଵସୈନ୍ଯୈଃ ସହ ସଂପ୍ରାପ୍ଯ ମହଦ୍ଯୁଦ୍ଧମକାରଯନ୍
ନିଜ ନିଜ ସେନା ସହିତ ଯୋଗ ଦେଇ, ବଡ଼ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ସଂକୁଲଶ୍ଚ ମହାନାସୀଦ୍ଦାରୁଣୋ ଲୋମହର୍ଷଣଃ
ସେଠାରେ ବଡ଼ ଭୟଙ୍କର ଓ କମ୍ପ ଉତ୍ପନ୍ନ କରୁଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା।
ଭଯଭୀତା ପରେ ତତ୍ର ଜ୍ଞାତ୍ଵା ରାତ୍ରିଂ ତମୋଵୃତାମ୍
ସେଠାରେ ଅନ୍ୟମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ରାତିଟି ଗାଢ଼ ଅନ୍ଧାରରେ ଢାକାଯାଇଛି ବୋଲି ବୁଝିଲେ।
ପ୍ରଦ୍ଯୋତାଦ୍ଯାଶ୍ଚ ତେ ଵୀରା ଦେହଲୀଂ ପ୍ରତି ସଂଯଯୁଃ
ପ୍ରଦ୍ୟୋତ ଓ ତାଙ୍କ ସହଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଦେହଳି ପାଖକୁ ଆସିଲେ।
ଧୁଂଧୁକାରଶ୍ଚ ପ୍ରଦ୍ଯୋତଂ ହୃଦି ବାଣୈରତାଡଯତ୍
ଧୁଂଧୁକାର ପ୍ରଦ୍ୟୋତଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ହୃଦୟରେ ବାଣ ମାରିଲେ।
ଭ୍ରାତରଂ ନିହତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିଦ୍ଯୋତଶ୍ଚ ମହାଵଲଃ
ଭାଇ ମୃତ ହେବାକୁ ଦେଖି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବିଦ୍ୟୋତ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ଷୁବ୍ଧ ହେଲେ।
ତ୍ରିଭିଶ୍ଚ ତୋମରୈଃ ସୋଽପି ମୂର୍ଛିତୋ ଭୂମିମାଗମତ୍
ତିନିଟି ତୋମାର ଘାତରେ ସେ ଅଚେତନ ହୋଇ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ତଦା କୃଷ୍ଣକୁମାରୋଽସୌ ଗଜସ୍ଥସ୍ତ୍ଵରିତୋ ଯଯୌ
ତାପରେ କୃଷ୍ଣକୁମାର ହାତୀରେ ଚଢ଼ି ଦ୍ରୁତ ଆଗେ ବଢ଼ିଲେ।
ଭଲ୍ଲେନ ତେନ ସଂଭିନ୍ନୋ ମୃତଃ ସ୍ଵର୍ଗପୁରଂ ଯଯୌ 3.3.6.
ଏକ ଭାଲର ଘାତରେ ସେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରି, ସ୍ୱର୍ଗପୁରୀକୁ ଚଲିଗଲେ।
ରତ୍ନାଭାନୁର୍ମହାଵୀରୋଽଯୁଧ୍ଯତ୍ତେନ ସମନ୍ଵିତଃ
ମହାବୀର ରତ୍ନାଭାନୁ ତାଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିଲେ।
ଲକ୍ଷଣଂ ସହିତଂ ତାଭ୍ଯାଂ କ୍ରୁଦ୍ଧଂ ତଂ ସମଯୁଧ୍ଯତ
ଲକ୍ଷଣ, ସେଉଁଠି ଦୁଇଜଣଙ୍କ ସହ ମିଶି, କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ତାଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
ରୁଦ୍ରାସ୍ତ୍ରୈର୍ମୋହଯାମାସ ଲକ୍ଷଣଂ ବଲଵତ୍ତରମ୍
ରୁଦ୍ରାସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରି ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଲକ୍ଷଣଙ୍କୁ ମୁହଁଘୁଞ୍ଚାଇଦେଲେ।
ଧୁଂଧୁକାରଂ ମହୀରାଜଂ ଵୈଷ୍ଣଵୈଃ ସମମୋଜଯନ୍
ଧୁଂଧୁକାର ରାଜାଙ୍କୁ ବୈଷ୍ଣବମାନେ ସହ ମିଶି ପରାଜିତ କରିଦେଲେ।
ଉଭୌ ସମବଲୌ ଵୀରୌ ଗଜପୃଷ୍ଠସ୍ଥିତୌ ରଣେ
ଦୁଇଜଣ ବୀର, ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଯୁଦ୍ଧରେ ହାତୀର ପিঠିରେ ଦଢ଼ି ଦଢ଼ି ଦଠିଲେ।