ଦୈଵେନ ଚ ଵିହୀନୋ ଯଃ କୁସଂଭାଷାଂ ଵଦେତ୍ତୁ ଯଃ 2.1.5.
ଯିଏ ଭାଗ୍ୟରେ ବଞ୍ଚିତ, କିମ୍ବା ଖରାପ କଥା କହେ—
ଚାଂଡାଲୈଃ ସହ ଆଲାପଃ ପକ୍ଷିଣାଂ ପୋଷଣେ ରତଃ
ଯିଏ ଚାଣ୍ଡାଳମାନେ ସହ କଥା ହୁଏ, କିମ୍ବା ପକ୍ଷୀମାନେ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇଥାଏ—
ତୃଣଚ୍ଛେଦୀ ଲୋଷ୍ଟମଦୀ ଵୃଥା ମାଂସାଶନଶ୍ଚ ଯଃ
ଯିଏ ଗାହି କାଟେ, ମାଟି ଗୁଡିକୁ ଭଲପାଏ, କିମ୍ବା ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଭାବେ ମାଂସ ଖାଏ—
ନିତ୍ଯକ୍ରିଯା ଅକୁର୍ଵାଣୋ ନିତ୍ଯଂ ସ ଚ ମଲୀମସଃ
ଯିଏ ପ୍ରତିଦିନର କାର୍ଯ୍ୟ କରେନି, ସେ ସଦା ଅଶୁଦ୍ଧ ରହେ।
ଅନ୍ଯାଯେନ ଗୃହଂ ଵିଂଦେଦନ୍ଯାଯେନ ଗୃହାନ୍ଧନମ୍
ଯିଏ ଅନ୍ୟାୟ ଭାବେ ଘର କିମ୍ବା ଧନ ଅर्जନ କରେ—
ଦେଵପୁସ୍ତକରତ୍ନାନି ମଣିମୁକ୍ତାଶ୍ଵମେଵ ଚ
ଦେବତାଙ୍କ ପୁସ୍ତକ, ରତ୍ନ, ମୁକ୍ତା, ଏବଂ ଘୋଡା ମଧ୍ୟ—
ଅନ୍ଯୋନ୍ଯଭାଵନା କାର୍ଯା ସ ସ୍ତେଯୀ ଯୋ ନ ଭାଵଯେତ୍
ପରସ୍ପର ଭଲ ଭାବ ଧରିବା ଆବଶ୍ୟକ; ଯିଏ ଏହା କରେନି, ସେ ଚୋର ଭାବରେ ଗଣାଯାଏ।
ଗୁରୋଃ ପ୍ରସାଦାଜ୍ଜଯତି ପିତ୍ରୋଶ୍ଚାପି ପ୍ରସାଦତଃ
ଗୁରୁଙ୍କ ଦୟାରେ ଓ ପିତାଙ୍କ ଦୟାରେ ଜୟ ଲଭିତାଯି।
ନ ପୋଷଯତି ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମା ସ ସ୍ତେଯୀ ଚାପରଃ ସ୍ମୃତଃ
ଯିଏ ଦୁଷ୍ଟ ମନ ବାଳକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରେନି, ସେ ମଧ୍ୟ ଚୋର ଭାବରେ ଗଣାଯାଏ।
ଉପକାରିଜନଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ନ କରୋତି ପରିଷ୍କ୍ରିଯାମ୍
ଉପକାରୀ ଲୋକକୁ ମିଳିଲାପରେ ଯିଏ ସେଠାରେ ସେବା କରେନି—
ସର୍ଵେଷାଂ ଚ ସଵର୍ଣାନାଂ ଧର୍ମତୋ ବ୍ରାହ୍ମଣଃ ପ୍ରଭୁଃ 2.1.5.
ଧର୍ମ ଅନୁସାରେ, ସମସ୍ତ ଜାତି ଉପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନାୟକ।
ପ୍ରଜାପତେର୍ମୁଖୋଦ୍ଭୂତୋ ହୋରାତଂତ୍ରେ ଯଥୋଦିତମ୍
ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ମୁଖରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ହୋରାତନ୍ତ୍ରରେ ଯେପରି ଲେଖାଯାଇଛି—
ଗଂଗାହୀନୋ ହତୋ ଦେଶୋ ଵିପ୍ରହୀନା ଯଥା କ୍ରିଯା
ଗଙ୍ଗା ବିନା ଦେଶ ନଷ୍ଟ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ବିନା କ୍ରିୟା ନଷ୍ଟ।
ଅପ୍ରଦୀପା ଯଥା ରାତ୍ରିରନାଦିତ୍ଯଂ ଯଥା ନଭଃ
ଅନ୍ଧାରି ରାତି ପ୍ରଦୀପ ବିନା, ଆକାଶ ସୂର୍ଯ୍ୟ ବିନା ଯେପରି।
ସ୍ଥାପଯେଦ୍ଧର୍ମତୋ ଵିପ୍ରଂ ଭାଵଯେତ୍କର୍ମଵୃଦ୍ଧଯେ
ଧର୍ମ ଅନୁସାରେ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ବସାଇବା ଉଚିତ୍, ଏବଂ ସଦ୍କର୍ମ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍।
ପ୍ରତ୍ଯକ୍ପ୍ରଦର୍ଶନାତ୍ପୁଣ୍ଯଂ ତ୍ରିଦିନଂ କଲ୍ମଷାପହମ୍
ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖାଇଲେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ଏବଂ ତିନି ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାପ ଦୂର ହୁଏ।
ନ ଵ୍ରାତ୍ଯତ୍ଵଂ ସୂର୍ଯଵିପ୍ରେ ପୂଜଯେଦ୍ଯଜ୍ଞସିଦ୍ଧଯେ
ସୂର୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ କୌଣସି ଅପବିତ୍ରତା ନାହିଁ; ଯଜ୍ଞ ସଫଳତା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ପୂଜିତ କରିବା ଉଚିତ୍।
ଜାତିଭେଦାଶ୍ଚ ଚତ୍ଵାରୋ ଭୋଜକଃ କଥକସ୍ତଥା
ଚାରି ପ୍ରକାରର ଜାତିଭେଦ ଅଛି: ଭୋଜକ, କଥକ ଏବଂ ଏହିପରି—
କଥକୋ ମଧ୍ଯମସ୍ତେଷାଂ ସୂର୍ଯଵିପ୍ରସ୍ତଥୋତ୍ତମଃ
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କଥକ ମଧ୍ୟମ ଶ୍ରେଣୀର, ଏବଂ ସୂର୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସବୁଠୁ ଉତ୍ତମ।
ସୂର୍ଯଵିପ୍ରସ୍ଯ ଵିପ୍ରସ୍ଯ ଵୈଦ୍ଯସ୍ଯ ଚ ନୃପସ୍ଯ ଚ ଅଵଧ୍ଯଃ ସର୍ଵଲୋକେଷୁ ରାଜା ରାଜ୍ଯେନ ପାଲଯେତ୍
ସୂର୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବୈଦ୍ୟ ଏବଂ ରାଜା—ଏମାନେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅସ୍ପର୍ଶ୍ୟ; ରାଜା ତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ୍।
ଵସୁଭିର୍ଵସ୍ତ୍ରଗଂଧାଦ୍ଯୈର୍ମାଲ୍ଯୈଶ୍ଚ ଵିଵିଧୈରପି 2.1.5.
ଧନ, ବସ୍ତ୍ର, ସୁଗନ୍ଧ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ମାଳା ଦ୍ୱାରା—
ସୂର୍ଯଚକ୍ରଵିଦଃ ପୂଜ୍ଯା ନାଵମନ୍ଯେତ୍କଥଂଚନ ଗଣଵିପ୍ରସମଃ ପୂଜ୍ଯୋ ଦୈଵଜ୍ଞଃ ସମୁଦାହୃତଃ
ସୂର୍ୟ ଚକ୍ର ଜଣା ଲୋକଙ୍କୁ ପୂଜିତ କରିବା ଉଚିତ୍; କେବେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଅବମାନନା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଦୈବଜ୍ଞ ପ୍ରମୁଖ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦଳ ସମାନ ପୂଜ୍ୟ।
ଜାତେ ବାଲେ ନିରୂପ୍ଯେ ଚ ଲଗ୍ନଗ୍ରହନିରୂପଣମ୍ ଦ୍ଵିମାତ୍ରିକାଂ ସମଭ୍ଯସ୍ଯ ସର୍ଵଵେଦଫଲଂ ଲଭେତ୍
ଶିଶୁ ଜନ୍ମ ହେବା କିମ୍ବା ପରୀକ୍ଷା କରିବା ସମୟରେ, ଲଗ୍ନ ଓ ଗ୍ରହ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିଲେ, ଦ୍ୱିମାତ୍ରିକା ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅଭ୍ୟାସ କରିଲେ ସମସ୍ତ ବେଦର ଫଳ ମିଳେ।
ଗୁରୁଵର୍ଣନମ୍ ଋତେ ପିତୁର୍ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠା ଇତୀଯଂ ନୈଗମୀ ସ୍ମୃତିଃ
ପିତା ଛଡ଼ା, ଦ୍ୱିଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ନିଗମ ଶାସ୍ତ୍ରର ପ୍ରଚଳିତ ଉପଦେଶ।
ତ୍ରଯୋଽପି ଗୁରଵଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠାସ୍ତାଭ୍ଯାଂ ମାତା ପରୋ ଗୁରୁଃ
ତିନିଜଣ ଗୁରୁ ସବୁଠୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମାତା ସବୁଠୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଗୁରୁ।
ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ତୁ ଆମଵାସ୍ଯାମଥ ଵା ରଵିସଂକ୍ରମେ
ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନ, ଅମାବାସ୍ୟା କିମ୍ବା ସୂର୍ୟ ସଂକ୍ରାନ୍ତିରେ—
ଅଯନେ ଵିଷୁଵେ ଚୈଵ ଚଂଦ୍ରସୂର୍ଯଗ୍ରହେ ତଥା
ଉତ୍ତରାୟଣ, ବିଷୁବ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ୟ ଗ୍ରହଣ ସମୟରେ—
ପଶ୍ଚାତ୍ପ୍ରଵଂଦଯେତ୍ପାଦୌ ମଂତ୍ରେଣାନେନ ସତ୍ତମାଃ
ତାପରେ, ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲୋକମାନେ ପାଦକୁ ନମନ କରିବା ଉଚିତ୍।
ସ୍ଵର୍ଗାପଵର୍ଗପ୍ରଦମେକମାଦ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମସ୍ଵରୂପଂ ପିତରଂ ନମାମି
ଯିଏ ସ୍ବର୍ଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାନ୍ତି, ପ୍ରଥମ ବ୍ରହ୍ମ ସ୍ୱରୂପ ପିତାଙ୍କୁ ମୁଁ ନମସ୍କାର କରେ।
ପିତରୋ ଜନଯଂତୀହ ପିତରଃ ପାଲଯଂତି ଚ
ପିତାମାନେ ଏଠାରେ ଜନ୍ମ ଦେଇଥାନ୍ତି, ଏବଂ ପିତାମାନେ ରକ୍ଷା କରିଥାନ୍ତି।