ଦାନମେତତ୍ପ୍ରଶଂସଂତି ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ରାଜ ନ୍ଵିଶେଷତଃ
ହେ ରାଜା, ଏହି ଦାନଟି ବିଶେଷ କରି ଜଣେ ନାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଶଂସିତ।
କୃଷ୍ଣେଷ୍ଟସୁଂଦରଦରୀସ୍ରଵଣାକୁଲେନ ଗଂଧର୍ଵସିଦ୍ଧଵନିତାଶତସେଵିତେନ
କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛିତ ଓ ସୁନ୍ଦର ଦରୀର ଝରଣାରେ ଭରିଥିବା, ଶତ-ଶତ ଗନ୍ଧର୍ବ, ସିଦ୍ଧ ଓ ଦେବୀମାନେ ସେଠି ସେବା କରୁଛନ୍ତି।
ହେମାଚଲଦାନଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ ଯସ୍ଯ ପ୍ରସାଦାଦ୍ଭଵନଂ ଵୈରିଚ୍ଯଂ ଯାତି ମାନଵଃ
ଯାହାଙ୍କର କୃପାରେ ମଣିଷ ବିରିଞ୍ଚିଙ୍କର ନିବାସକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।
ଉତ୍ତମଃ ପଲସାହସ୍ରୋ ମଧ୍ଯମଃ ପଞ୍ଚଭିଃ ଶତୈଃ
ସର୍ବୋତ୍ତମ ବ୍ୟକ୍ତି ହଜାର ପଳା ଦେଇଥାଏ, ମଧ୍ୟମ ବ୍ୟକ୍ତି ପାଞ୍ଚଶେ ପଳା ଦେଇଥାଏ।
ଦଦ୍ଯାଦେକପଲାଦୂର୍ଧ୍ଵଂ ଯଥାଶକ୍ତ୍ଯା ଵିଚକ୍ଷଣଃ
ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ କମରେ ଏକ ପଳା କିମ୍ବା ତାଠାରୁ ଅଧିକ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଵିଷ୍କଂଭଶୈଲାଂସ୍ତଦ୍ଵଚ୍ଚ କୃତ୍ଵା ମଂତ୍ରମୁଦୀରଯେତ୍
ସେ ଏହିପରି ଭାବରେ ବିଷ୍କମ୍ଭ ପାହାଡ଼ ବନେଇ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଯସ୍ମାଦନଂତଫଲଦସ୍ତସ୍ମାତ୍ପାହି ଶିଲୋଚ୍ଚଯ
ତୁମେ ଅନନ୍ତ ଫଳ ଦେଉଛ, ଏହିକାରଣରୁ, ହେ ପାହାଡ଼ର ଗୁଛ, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର।
ହେମପର୍ଵତରୂପେଣ ତସ୍ମାତ୍ପାହି ନଗୋତ୍ତମ
ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପାହାଡ଼ର ରୂପରେ ଥିବା, ହେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପାହାଡ଼, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର।
ସ ଯାତି ପରମଂ ସ୍ଥାନଂ ଯତ୍ର ଦେଵୋ ମହେଶ୍ଵରଃ
ସେ ସେଠିକୁ ପହଞ୍ଚେ, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବତା ମହେଶ୍ୱର ବସିଛନ୍ତି।
ହେମାଚଲାତ୍ପରଂ ଦାନଂ ନ ଚାନ୍ଯଦ୍ଵିଦ୍ଯତେ କ୍ଵଚିତ୍
ହେମାଚଳ ଦାନଠାରୁ ବଡ଼ ଦାନ କେଉଁଠିଓ ନାହିଁ।
ହୈମଂ ମହୀଂଦ୍ରମଣିଶୃଂଗଶତୈରୁପେତଂ ଲୋକାଧିପାଷ୍ଟକଯୁତଂ ସହିତଂ ମୁନୀନ୍ଦ୍ରୈଃ
ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ମଣିମାଣିକ୍ୟର ଶୃଙ୍ଗ ଶତଧିକ ପାହାଡ଼ରେ ଶୋଭିତ, ଦଶହଜାର ଲୋକପାଳ ଓ ମହାମୁନିମାନେ ସହିତ।
ତିଲାଚଲଦାନଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ ଯତ୍ପ୍ରଦାନାନ୍ନରୋ ଯାତି ଵିଷ୍ଣୁଲୋକମନୁତ୍ତମମ୍
ଯାହା ଦାନ କଲେ ମଣିଷ ଅପୂର୍ବ ବିଷ୍ଣୁଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।
ତିଲାଃ ପଵିତ୍ରମତୁଲଂ ପଵିତ୍ରାଣାଂ ଚ ପାଵନମ୍
ତିଳ ପବିତ୍ର, ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଏବଂ ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ଜିନିଷକୁ ପବିତ୍ର କରେ।
ମଧୁକୈଟଭନାମାନାଵାସ୍ତାଂ ଦିତିସୁତୌ ପୁରା
ପୂର୍ବେ ଦିତିଙ୍କର ଦୁଇ ପୁଅ ମଧୁ ଓ କୈଟଭ ନାମକ ଥିଲେ।
ସହସ୍ରଂ କିଲ ଵର୍ଷାଣାଂ ନ ଵ୍ଯଜୀଵତ ଦାନଵଃ
ସେ ଦାନବ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଞ୍ଚିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ପତିତଶ୍ଚ ଧରାପୃଷ୍ଠେ କଣଶୋ ଲଵଶସ୍ତଥା
ସେ ପୃଥିବୀରେ ତିଳ ଓ ଲବା ଭାବରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ହତଶ୍ଚ ହରିଣା ଯୁଦ୍ଧେ ସ ମଧୁର୍ବଲିନାଂ ଵରଃ
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମଧୁକୁ ହରି ଯୁଦ୍ଧରେ ବଧ କରିଥିଲେ।
ମେଦିନୀତି ତତଃ ସଂଜ୍ଞାମଵାପାଚଲ ଧାରିଣୀ
ଏହିକାରଣରୁ ପାହାଡ଼ ଧାରିଣୀ ପୃଥିବୀଙ୍କୁ 'ମେଦିନୀ' ନାମ ମିଳିଲା।
ସ୍ତୁତିଭିଶ୍ଚ ପରଂ ସ୍ତୁତ୍ଵା ଊଚୁସ୍ତ୍ରିଦଶପୁଂଗଵମ୍ ଦେଵା ଊଚୁଃ ତ୍ଵଯା ଧୃତଂ ଜଗଦ୍ଦେଵ ତ୍ଵଯା ସୃଷ୍ଟଂ ତଥୈଵ ଚ
ଦେବତାମାନେ ଅନେକ ସ୍ତୁତି କରି, ତିନି ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଧାନଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ହେ ଦେବ, ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଧାରଣ କର, ଏବଂ ତୁମେ ଏହାକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଛ।'
ତ୍ଵଯୀଶ ଲୀଯତେ ସର୍ଵଂ ତ୍ଵଯୈଵ ମଧୁସୂଦନ
ହେ ମଧୁସୂଦନ, ସମସ୍ତ କିଛି ତୁମରେ ଲୟ ହୁଏ, ଏବଂ ତୁମେ ଏହାକୁ କରୁଛ।
ପାଲଯଂତୁ ଚ ଦେଵେଶ ହଵ୍ଯକଵ୍ଯାନି ସର୍ଵଦା 4.199.
ହେ ଦେବତାଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ, ସଦା ସମୟରେ ଦେବତା ଓ ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ଦିଆଯାଉଥିବା ନିବେଦନକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ନହି ଦୈତ୍ଯାଃ ପିଶାଚା ଵା ଵିପ୍ରଂ କୁର୍ଵଂତି ଭାରତ
ହେ ଭାରତବଂଶୀ, ଦାନବ କିମ୍ବା ପିଶାଚମାନେ କେବେ ମଧ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କ୍ଷତି କରନ୍ତି ନାହିଁ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସୁରାଣାଂ ତଦ୍ଵାକ୍ଯଂ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତାନିଦମବ୍ରଵୀତ୍
ଦେବମାନେ ଏହି କଥା କହିଲେ ବେଳେ, ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କୁ ଏପରି କହିଲେ।
ଶୁକ୍ଲପକ୍ଷେ ତୁ ଦେଵାନାଂ ସଂପ୍ରଦଦ୍ଯାତ୍ତିଲୋଦକମ୍
ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷରେ ଦେବତାଙ୍କୁ ତିଳ ମିଶା ଜଳ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତିଲୈଃ ସପ୍ତାଷ୍ଟଭିର୍ଵାପି ସମର୍ପିତଜଲାଂଜଲିଃ
ସାତ କିମ୍ବା ଆଠଟି ତିଳ ସହିତ ଜଳ ଦେଇ ଅଞ୍ଜଳି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଶ୍ଵକାକୋପହତଂ ଯଚ୍ଚ ପତିତାଦିଭିରେଵ ଚ
ଯାହା କୁକୁର, କାଉଁ କିମ୍ବା ପତିତ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅପବିତ୍ର ହୋଇଛି—
ଏତୈର୍ମୃତୈସ୍ତିଲୈର୍ଯସ୍ତୁ କୃତ୍ଵା ପର୍ଵତମୁତ୍ତମମ୍
ଏହି ପରି ମୃତ ତିଳ ଦ୍ୱାରା ଯିଏ ଏକ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ତିଆରି କରେ—
ଉତ୍ତମୋ ଦଶଭିର୍ଦ୍ରୋଣୈର୍ମଧ୍ଯମଃ ପଂଚଭିର୍ମତଃ
ଦଶ ଡ୍ରୋଣ ତିଳ ଦେଇ ଯାହା ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପାଞ୍ଚ ଡ୍ରୋଣ ଦେଇ ମଧ୍ୟମ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ପୂର୍ଵଵଚ୍ଚାପରଂ ସର୍ଵଂ ଵିଷ୍କଂଭପର୍ଵତାଦିକମ୍
ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି, ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଯଥା ଭୂମିକା ପାହାଡ଼ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମଧ୍ୟ ତେଣିଏ।
ଯସ୍ମାନ୍ମଧୁଵଧେ ଵିଷ୍ଣୋର୍ଦେହସ୍ଵେଦସମୁଦ୍ଭଵାଃ
ମଧୁ ଦାନବଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିବାବେଳେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦେହର ଘମରୁ ତିଳ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲା।