ପ୍ରାପ୍ଯତେ ଯତ୍ଫଲଂ ପୁଂଭିଃ ପାର୍ଥ ତତ୍କେନ ଵର୍ଣ୍ଯତେ
ହେ ପାର୍ଥ, ପୁରୁଷମାନେ ଯେଉଁ ଫଳ ପାଆନ୍ତି, ତାହାକୁ କିଏ ବର୍ଣ୍ନନା କରିପାରିବ?
ଦାସୀଂ ସମୀକ୍ଷ୍ଯ ବହୁଶୋ ଗୃହକର୍ମଦକ୍ଷାଂ ଯୋ ବ୍ରହ୍ମଣାଯ କୁଲଶୀଲଵତେ ଦଦାତି
ଯିଏ ଘରକାମରେ ପ୍ରବୀଣ ଦାସୀକୁ ଦେଖି, ଉତ୍ତମ କୁଳ ଓ ଶୀଳ ଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଇଥାଏ—
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାପୁରାଣ ଉତ୍ତରପର୍ଵଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଯୁଧିଷ୍ଠିରସଂଵାଦେ ଦାସୀଦାନଵିଧିଵର୍ଣନଂ ନାମୈକସପ୍ତତ୍ଯୁତ୍ତରଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ମହାପୁରାଣର ଉତ୍ତରପର୍ବରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସଂବାଦରେ, 'ଦାସୀ ଦାନର ବିଧି ବିବରଣ' ନାମକ ଏକଶତ ସପ୍ତତି ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ପ୍ରପାଦାନଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ କଥଂ ଦେଯା କଦା ଦେଯା ଦାନେ ତସ୍ଯାଶ୍ଚ କିଂ ଫଲମ୍
ପାଦସେବିକା ଦାନର ବିଧି ବିବରଣ: କେମିତି ଦିଅ, କେବେ ଦିଅ, ଏହାର ଫଳ କଣ?
ପୁଣ୍ଯେଽହ୍ନି ଵିପ୍ରକଥିତେ ଗ୍ରହଚଂଦ୍ରବଲାନ୍ଵିତେ
ଶୁଭ ଦିନରେ, ବିଦ୍ୱାନମାନେ କହିଥିବା ଦିନରେ, ଗ୍ରହ ଓ ଚାନ୍ଦ୍ର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ,
ମଂଡପଂ କାରଯେଦ୍ଵିଦ୍ଵାନ୍ଘନଚ୍ଛାଯଂ ମନୋରମମ୍
ବୁଦ୍ଧିମାନ ଜଣେ ମেঘର ଛାୟା ଓ ମନୋହର ଏକ ମଣ୍ଡପ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ଦେଵତାଯତନେ ଵାପି ଚୈତ୍ଯଵୃକ୍ଷତଲେଽପି ଵା
ଦେବତାଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ କିମ୍ବା ପବିତ୍ର ଗଛର ତଳେ,
କାରଯେନ୍ମଂଡପଂ ଭଵ୍ଯଂ ଶୀତଵାତସହଂ ଦୃଢମ୍
ଏକ ଭଲ ମଣ୍ଡପ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ, ଯାହା ଶୀତ ଓ ବାତାସକୁ ସହିପାରିବା ଦୃଢ଼।
ଅକାଲମୂଲାନ୍କରକାନ୍ଵସ୍ତ୍ରୈରାଵେଷ୍ଟିତାନଥ
ତାପରେ, ସମୟ ନହେଉଥିବା ଫଳ, ମାଲା ଓ ବସ୍ତ୍ରରେ ଭଲଭାବେ ମୁଡି ଦେବା ଉଚିତ।
ପ୍ରପାପାଲଃ ପ୍ରକର୍ତଵ୍ଯୋ ବହୁପୁତ୍ରପରିଚ୍ଛଦଃ
ଏକ ଜଳ ଶାଳା ତିଆରି କରିବା ଦରକାର, ଯେଉଁଠାରେ ଅନେକ ପୁଅ ଓ ସେବକ ରହିବେ।
ଏଵଂଵିଧାଂ ପ୍ରପାଂ କୃତ୍ଵା ଶୁଭେଽହ୍ନି ଵିଧିପୂର୍ଵକମ୍
ଏପରି ଜଳ ଶାଳା ତିଆରି କରି, ଶୁଭ ଦିନରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ।
ତତଶ୍ଚୋତ୍ସର୍ଜଯେଦ୍ଵିପ୍ରାନ୍ମଂତ୍ରେଣାନେନ ମାନଵଃ
ତାପରେ, ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଏକ ମଣିଷ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଏହା ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଅସ୍ଯାଃ ପ୍ରଦାନାତ୍ପିତରସ୍ତୃପ୍ଯଂତୁ ଚ ପିତାମହାଃ 4.172.
ଏହି ଦାନ ଦ୍ୱାରା, ପିତାମାନେ ଓ ପିତାମହମାନେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଉନ୍ତୁ।
ତ୍ରିପକ୍ଷଂ ଵା ମହାରାଜ ଜୀଵାନାଂ ଜୀଵନଂ ପରମ୍
ମହାରାଜ, ତିନି ପକ୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହା ଜୀବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଜୀବନ ଦାୟକ।
ପ୍ରଦଦ୍ଯାଦପ୍ରତିହତଂ ମୁଖଂ ଚାନଵଲୋକଯନ୍
ସେ ଅଟକା ନଥିବା ଭାବରେ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ଦାନଗ୍ରାହୀର ମୁହଁକୁ ଦେଖିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ଅନେନ ଵିଧିନା ଯସ୍ତୁ ଗ୍ରୀଷ୍ମୋଷ୍ମଶୋଷନାଶନମ୍
ଏହି ପ୍ରକାର ନିୟମରେ ଯେଉଁଠି ଗ୍ରୀଷ୍ମର ତାପ ଓ ପାଣିର ଅଭାବ ଦୂର କରେ,
ସର୍ଵତୀର୍ଥେଷୁ ଯତ୍ପୁଣ୍ଯଂ ସର୍ଵଦାନେଷୁ ଯତ୍ଫଲମ୍
ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥର ଯେପରି ଉପଲବ୍ଧି, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦାନର ଫଳ ଯେପରି ମିଳେ,
ପୂର୍ଣଚଂଦ୍ରପ୍ରତୀକାଶଂ ଵିମାନଂ ସୋଧିରୁହ୍ଯ ଚ
ସେ, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଚଢ଼ି,
ଵିଂଶତ୍କୋଟ୍ଯୋ ହି ଵର୍ଷାଣାଂ ଯକ୍ଷଗନ୍ଧର୍ଵସେଵିତଃ
ଯକ୍ଷ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ସେବା କରିଥିବା, ସେ ବିଶ କୋଟି ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉପଭୋଗ କରେ।
ତତଃ ପରଂ ପଦଂ ଯାତି ପୁନରାଵୃତ୍ତିଦୁର୍ଲଭମ୍ ୧୭୪ ପ୍ରତ୍ଯହଂ ଧର୍ମଘଟକଃ କର୍ପଟାଵେଷ୍ଟିତାନନଃ
ତାପରେ, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ, ଯାହାକୁ ପୁନଃ ଫେରିବା ଅତି କଷ୍ଟ। ପ୍ରତିଦିନ, ଧର୍ମଘଟ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ମୁହଁକୁ ବସ୍ତ୍ରରେ ମୁଡି ଦେଇ।
ତସ୍ଯୈଵୋଦ୍ଯାପନଂ କାର୍ଯଂ ମାସିମାସି ନରୋତ୍ତମ
ଏହାର ପୁନଃ ସଂସ୍କାର ପ୍ରତି ମାସରେ କରିବା ଦରକାର, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଉଦ୍ଦିଶ୍ଯ ଶଂକରଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ କୁରୁନନ୍ଦନ 4.172.
ଶଙ୍କର, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି, ହେ କୁରୁବଂଶୀ,
ଏଷ ଧର୍ମଘଟୋ ଦତ୍ତୋ ବ୍ରହ୍ମଵିଷ୍ଣୁଶିଵାତ୍ମକଃ
ଏହି ଧର୍ମଘଟ ଦିଆଯାଉଛି, ଯେଉଁଠି ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଶିବର ଅଂଶ ଅଛି।
(ଇତି ଧର୍ମଘଟଦାନମଂତ୍ରଃ) ଅନେନ ଵିଧିନା ଯସ୍ତୁ ଧର୍ମକୁଂଭଂ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି
ଏହି ଭାବରେ ଯେଉଁଠି ଧର୍ମକୁଂଭ ଦାନ କରେ, ତାହା ପାଇଁ ଏହି ମନ୍ତ୍ର।
ଅଶ୍ଵତ୍ଥରୂପୀ ଭଗଵାନ୍ପ୍ରୀଯତାଂ ମେ ଜନାର୍ଦନଃ
ଅଶ୍ୱତ୍ଥ ରୂପରେ ଭଗବାନ ଜନାର୍ଦନ ମୋପାଇଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଉନ୍ତୁ।
ଯଃ କରୋତି ତରୋର୍ମୂଲେ ସେକଂ ମାସଚତୁଷ୍ଟଯମ୍
ଯେଉଁଠି ଚାରି ମାସ ଧରି ଗଛର ମୂଳକୁ ପାଣି ଦେଇଥାଏ,
ସୁସ୍ଵାଦୁଶୀତସଲିଲା କ୍ଲମନାଶିନୀ ଚ ପ୍ରାଂତେ ପୁରସ୍ଯ ପଥି ପାଂଥସମାଜଭୂମୌ
ସହରର ଧାରରେ, ରାସ୍ତା ପାଖରେ, ଯେଉଁଠି ଯାତ୍ରୀମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୁଅନ୍ତି, ସେଠାରେ ଠଣ୍ଡା ଓ ମିଠା ପାଣି ଦେଇ, କ୍ଲାନ୍ତି ଦୂର କରାଯାଏ।
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାପୁରାଣ ଉତ୍ତରପର୍ଵଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଯୁଧିଷ୍ଠିରସଂଵାଦେ ପ୍ରପାଦାନଵିଧିଵର୍ଣନଂନାମ ଦ୍ଵିସପ୍ତତ୍ଯୁତ୍ତରଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି, ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ମହାପୁରାଣର ଉତ୍ତର ପର୍ବରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସଂବାଦରେ, 'ପ୍ରପାଦାନ ନିର୍ମାଣ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ବର୍ଣ୍ନନା' ନାମକ ଏକ ଶତ ଏବଂ ସତରି ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ଅଗ୍ନୀଷ୍ଟିକାଦାନଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଉଵାଚ ଅଗ୍ନୀଷ୍ଟିକା କଥଂ ଦେଯା ଶିଶିରେ ଶୀତଭୀରୁଭିଃ
ଅଗ୍ନୀଷ୍ଟିକା ଦାନ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ବର୍ଣ୍ନନା। ଯୁଧିଷ୍ଠିର କହିଲେ: ଶୀତ ଦିନରେ ଠଣ୍ଡାକୁ ଭୟ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ କିପରି ଅଗ୍ନୀଷ୍ଟିକା ଦେବେ?
ଅଗ୍ନୀଷ୍ଟିକାମହଂ ପାର୍ଥ କଥଯାମି ନିବୋଧ ତାମ୍। ଯଥା ଯେନ ଵିଧାନେନ ସର୍ଵସତ୍ଵସୁଖପ୍ରଦାମ୍
ପାର୍ଥ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଅଗ୍ନୀଷ୍ଟିକା ବିଷୟରେ କହିବି, ଶୁଣ। କେମିତି ଏହା ଏବଂ କେଉଁ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ସୁଖ ଦେଇଥାଏ।