ନ ତତ୍କୁର୍ଵଂତି ରାଜାନୋ ନ ଦାଯାଦା ନ ଶତ୍ରଵଃ
ସେ କାମ କେବେ ରାଜାମାନେ, ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ କିମ୍ବା ଶତ୍ରୁମାନେ କରନ୍ତି ନାହିଁ।
ତସ୍ମାଦ୍ଭଵଦ୍ଭିଯର୍ଦ୍ଦତ୍ତଂ ପ୍ରାପ୍ତଂ ତଦ୍ରାଜ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍
ଏହିପରି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜ୍ୟ ଯାହା ତୁମେ ପାଇଛ, ତାହା ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଦୟାକରି ଦେଇଛନ୍ତି।
ଯେନ ମେ ବହଵଃ ପୁତ୍ରା ଧନଂ ଭୃତ୍ଯା ଭଵଂତି ଵୈ
ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ଅନେକ ପୁଅ, ଧନ ଓ ଦାସ ମିଳିଛି।
ମଂତ୍ରୋ ଵା ସିଦ୍ଧଯୋଗୋ ଵା ଵ୍ରତଂ ଦାନମୁପୋଷିତମ୍
ମନ୍ତ୍ର, ସିଦ୍ଧ ଯୋଗ, ବ୍ରତ କିମ୍ବା ଦାନ ଯେଉଁଥିରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଛି—
ତତଃ ସ କଥଯାମାସ ପିପ୍ପଲାଦୋ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମଃ
ତାପରେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପିପ୍ପଳାଦ କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ଶ୍ରଦ୍ଧଯା କୁରୁଶାର୍ଦୂଲ ନାରୀ ଵାପ୍ଯଥ ଵା ପୁମାନ୍
ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ, ନାରୀ କିମ୍ବା ପୁରୁଷ ଯେଉଁହେଉନ୍ତି—
ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ସ ଦଦୌ ରାଜାଽଽପାକାଖ୍ଯଂ ଦାନମୁତ୍ତମମ୍
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ରାଜା ଅପାକ ନାମକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାନ ଦେଲେ।
ଦତ୍ତେନ ଯେନ କାମାନାଂ ପୁମାନ୍ଭଵତି ଭାଜନମ୍ ।। 4.167.
ଏହି ଦାନ ଦେଇ, ଲୋକ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣର ଯୋଗ୍ୟ ହୁଏ।
ଗ୍ରହତାରାବଲଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ଭାର୍ଗଵଂ ପୂଜଯେଚ୍ଛୁଭମ୍
ଗ୍ରହ ଓ ତାରାମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି ପାଇଁ, ଶୁଭ ଭାର୍ଗବଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
କୁର୍ଯାତ୍ତଥୈଵ ସମ୍ମାନଂ ଯଥା ତୁଷ୍ଟୋଽଭିଜାଯତେ
ସେହିପରି ସମ୍ମାନ ଦେବା ଉଚିତ, ଯେପରି ତାହାରେ ସନ୍ତୋଷ ହୁଏ।
ମଣିକାଦୀନି ଶୁଭ୍ରାଣି ସ୍ଥାଲ୍ଯଶ୍ଚ ସୁମନୋହରାଃ
ମଣି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଚମକୁଥିବା ମୂଲ୍ୟବାନ ଜିନିଷ, ସହିତ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଭାଜା-ବାଟିଲା ଓ ପାତ୍ରପାନ୍, ସମସ୍ତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଦେଖାଯାଏ।
ଶରାଵାଦୀନି ପାତ୍ରାଣି ଭାଂଡମୁଚ୍ଚାଵଚଂ ବହୁ
ପ୍ଲେଟ୍, ଥାଳି ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଛୋଟ-ବଡ଼ ପାତ୍ରପାନ୍ ଏବଂ ଅନେକ ପ୍ରକାରର ଭାଣ୍ଡା ରହିଛି।
ଭାର୍ଗଵୋଽପି ପ୍ରଯତ୍ନେନ ନାନା ଭାଂଡାନ୍ଵିତଂ ଶୁଭମ୍
ଭାର୍ଗବ ମଧ୍ୟ ଏକାଗ୍ରତା ସହିତ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଶୁଭ ଜିନିଷ ଆଣିଥିଲେ।
ସହସ୍ରମେକଂ ଭାଂଡାନାଂ ସ୍ଥାପଯିତ୍ଵା ଵିଚକ୍ଷଣଃ
ସେ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ହଜାରଟି ଭାଣ୍ଡା ଅଲଗା କରି ରଖିଥିଲେ।
ରାତ୍ରୌ ଜାଗରଣଂ କୁର୍ଯାଦ୍ଗୀତମଙ୍ଗଲନିସ୍ଵନୈଃ
ରାତିରେ ଗୀତ ଓ ମଙ୍ଗଳଧ୍ୱନି ସହିତ ଜାଗରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ରକ୍ତଵସ୍ତ୍ରୈଃ ସମାଚ୍ଛାଦ୍ଯ ପୁଷ୍ପମାଲାଭିରର୍ଚଯେତ୍
ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଲାଲ୍ କପଡ଼ାରେ ଢାକି ଫୁଲମାଳା ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ପୂଜଯିତ୍ଵା ପ୍ରଯତ୍ନେନ କୃତ୍ଵା ଚାରୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣାମ୍ 4.167.
ସାବଧାନ ଭାବେ ପୂଜା କରି ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରିବା ଦରକାର।
ନାର୍ଯଶ୍ଚାଵିଧଵାସ୍ତତ୍ର ସମାନୀଯ ପ୍ରପୂଜ୍ଯ ଚ
ସେଠାରେ ବିଧବା ନୁହେଁ ଏମିତି ମହିଳାମାନେକୁ ଆଣି ଯଥାଯଥ ଆଦର ଦେଇ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଆପାକବ୍ରହ୍ମରୂପୋସି ଭାଂଡାନୀମାନି ଜଂତଵଃ
ତୁମେ ଆପାକ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ରୂପ, ଏହି ଭାଣ୍ଡାଗୁଡ଼ିକ ଜୀବମାନଙ୍କ ଭଳି।
ଭାଂଡରୂପାଣି ଯାନ୍ଯତ୍ର କଲ୍ପିତାନି ମଯା କିଲ
ମୁଁ ଯେଉଁଠି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାଣ୍ଡା ତିଆରି କରିଛି, ସେଗୁଡ଼ିକ ଏଠି ଏହି ରୂପରେ ଅଛି।
ଇତି ଦାନମଂତ୍ରଃ ସ୍ଵେଚ୍ଛଯା ଚୈଵ ଗୃହ୍ଣାତୁ ନ ନିଵାର୍ଯାସ୍ତୁ କାଶ୍ଚନ
ଏହା ଦାନ ମନ୍ତ୍ର: ଯେଉଁଠି ଯେଉଁଠି ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ନେଉନ୍ତୁ; କାହାକୁ ମଧ୍ୟ ରୋକିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଅନେନ ଵିଧିନା ଯସ୍ତୁ ଦାନମେତତ୍ପ୍ରଯଚ୍ଛତି
ଯିଏ ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅନୁସାରେ ଏହି ଦାନ କରେ,
ନାରୀ ଚ ଦତ୍ତ୍ଵା ସୌଭାଗ୍ଯମତୁଲଂ ପ୍ରତିପଦ୍ଯତେ
ଏବଂ ଯେଉଁ ମହିଳା ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଅପୂର୍ବ ସୌଭାଗ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି।
ଅଵିଯୋଗଂ ସଦା ଭର୍ତ୍ରା ରୂପଂ ଚାନୁତ୍ତମଂ ଲଭେତ୍ ଭିଦ୍ଯତେ ବହୁଭିର୍ଭେଦୈର୍ଭୂମିରେଷା ନରେଶ୍ଵର
ସେ ସଦା ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ ସହିତ ଏକତା ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରୂପ ଲାଭ କରନ୍ତି; ରାଜା, ଏହି ପୃଥିବୀ ଅନେକ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ।
ନିଷ୍ପାଦ୍ଯ ଭାଂଡନିଚଯୋଚ୍ଚତରଂ ପ୍ରଯତ୍ନାଦାପାକଦାନମିହ ଯା କୁରୁତେ ଵରସ୍ତ୍ରୀ
ଯିଏ ମହିଳା ଉତ୍ସାହ ସହିତ ଏଠି ବହୁତ ଭାଣ୍ଡା ଦାନ କରନ୍ତି,
ଗୃହଦାନଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ ଗୃହଦାନସ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ଵିଧିଂ ଵଦ ଵିଦାଂଵର
ଘର ଦାନର ବିଧି ବିବରଣା: ଘର ଦାନର ମହତ୍ତ୍ୱ ଓ ବିଧି ବିଷୟରେ କହ, ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ନାନୃତାଦଧିକଂ ପାପଂ ନ ପୂଜ୍ଯୋ ବ୍ରାହ୍ମଣାତ୍ପରଃ
ଅସତ୍ୟରୁ ବଡ଼ ପାପ କିଛି ନାହିଁ, ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଠାରୁ ବଡ଼ ପୂଜ୍ୟ କେହି ନାହାନ୍ତି।
ଧନଧାନ୍ଯସମାଯୁକ୍ତଂ କଲତ୍ରାପତ୍ଯସଂକୁଲମ୍
ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସ୍ତ୍ରୀ ଓ ସନ୍ତାନରେ ଘିରିଥିବା ଏକ ଘର।
ଗୋଗଜାଶ୍ଵଗଣାକୀର୍ଣଂ ଗୃହଂ ସ୍ଵର୍ଗାଦ୍ଵିଶିଷ୍ଯତେ
ଯେଉଁ ଘରରେ ଗାଈ, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା ଓ ଚାକରମାନେ ରହନ୍ତି, ସେଠାରେ ସ୍ୱର୍ଗରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ମିଳେ।
ଏଵଂ ଗୃହସ୍ଥମାଶ୍ରିତ୍ଯ ଵର୍ତଯଂତୀତରାଶ୍ରମାଃ
ଏଭଳି ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନକୁ ଆଧାର କରି, ଅନ୍ୟ ଆଶ୍ରମଗୁଡ଼ିକ ଚାଲିଥାଏ।