ଦାନକାଲେ ତୁ ଯେ ଦେଵାସ୍ତୀର୍ଥାନି ମନଵସ୍ତଥା
ଦାନ ସମୟରେ ଦେବତାମାନେ, ପବିତ୍ର ସ୍ଥଳମାନେ ଏବଂ ମନୁମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥାନ୍ତି।
ନେତ୍ରଯୋଃ ସୂର୍ଯଶଶିନୌ ଜିହ୍ଵାଯାଂ ତୁ ସରସ୍ଵତୀ
ନୟନରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ଅଛନ୍ତି; ଜିହ୍ୱାରେ ସରସ୍ୱତୀ ବସିଛନ୍ତି।
ଶୃଂଗାଗ୍ରଗୌ ସଦା ଚାସ୍ଯା ଦେଵୌ ରୁଦ୍ରପିତାମହୌ କୁକ୍ଷୌ ସମୁଦ୍ରାଶ୍ଚତ୍ଵାରୋ ଯୋନୌ ତ୍ରିପଥଗାମିନୀ
ଶିଙ୍ଗର ଟିପରେ ସଦା ରୁଦ୍ର ଓ ପିତାମହ ଦେବତା ବସିଛନ୍ତି। ପେଟରେ ଚାରିଟି ସମୁଦ୍ର ଅଛି, ଗର୍ଭରେ ତିନିପଥ ଯାଉଥିବା ନଦୀ ଅଛି।
ଋଷଯୋ ରୋମକୂପେଷୁ ଅପାନେ ଵସୁଧା ସ୍ଥିତା
କେଶର ଛିଦ୍ରରେ ଋଷିମାନେ ବସିଛନ୍ତି, ଏବଂ ନିମ୍ନଭାଗରେ ମାଟି ଅଛି।
ଧର୍ମକାମାର୍ଥମୋକ୍ଷାସ୍ତୁ ପାଦେଷୁ ପରିସଂସ୍ଥିତାଃ
ଧର୍ମ, କାମ, ଅର୍ଥ ଓ ମୋକ୍ଷ ପାଦରେ ଅବସ୍ଥିତ।
ପୃଷ୍ଠଭାଗେ ସ୍ଥିତୋ ମେରୁର୍ଵିଷ୍ଣୁଃ ସର୍ଵଶରୀରଗଃ 4.156.
ପିଠିରେ ମେରୁ ପର୍ବତ ଅଛି, ବିଷ୍ଣୁ ସମଗ୍ର ଦେହକୁ ବ୍ୟାପି ଅଛନ୍ତି।
କାଞ୍ଚନେନ କୃତା ଧେନୁଃ ସର୍ଵଦେଵମଯୀ ସ୍ମୃତା
ସୁନାରେ ତିଆରି ଗାଈକୁ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ଭାବରେ ମନାଯାଏ।
କର୍ମଭୂମୌ ହି ମର୍ତ୍ଯାନାଂ ଦାନମେତତ୍ସୁଦୁର୍ଲଭମ୍
କର୍ମଭୂମିରେ ମଣିଷମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ଦାନ ବହୁତ ଦୁର୍ଲଭ।
ପାଵନଂ ତାରଣଂ ଚୈଵ କୀର୍ତିଦଂ ଶାଂତିଦଂ ତଥା
ଏହା ପବିତ୍ର କରେ, ମୁକ୍ତି ଦେଉଛି, କୀର୍ତ୍ତି ଦେଉଛି ଏବଂ ଶାନ୍ତି ଦେଉଛି।
ନାରୀ ଵା ପୂଜ୍ଯତେ ଦେଵୈର୍ଵିମାନଵରମାସ୍ଥିତା
ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରା ସର୍ବୋତ୍ତମ ଦିବ୍ୟ ଯାନରେ ପୂଜିତ ହୁଅନ୍ତି।
ସର୍ଵାଭରଣସଂପନ୍ନଃ ସର୍ଵଦ୍ଵଂଦ୍ଵଵିଵର୍ଜିତଃ
ସମସ୍ତ ଆଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ସମସ୍ତ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରୁ ମୁକ୍ତ।
ଆଧି ଵ୍ଯାଧି ଵିନିର୍ମୁକ୍ତୋ ରୂପଵାନ୍ପ୍ରିଯଦର୍ଶନଃ ସର୍ଵାନ୍କାମାନଵାପ୍ନୋତି ଜାଯମାନଃ ପୁନଃ ପୁନଃ
ଦୁଃଖ ଓ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ, ରୂପଶୀଳୀ ଓ ଆକର୍ଷକ ଦେଖାଯାଏ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରେ, ପୁନି ପୁନି ଜନ୍ମ ଲାଭ କରେ।
ଆମନ୍ତ୍ର୍ଯ ସାଧୁକୁଲଶୀଲଗୁଣାନ୍ଵିତାଯ ଵିପ୍ରାଯ ଯଃ କନକଧେନୁମିମାଂ ପ୍ରଦଦ୍ଯାତ୍
ଯିଏ ଭଲ ବଂଶ, ଶିଳ ଓ ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରି, ଏହି ସୁନାର ଗାଈ ଦାନ କରେ—
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାପୁରାଣ ଉତ୍ତରପର୍ଵଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଯୁଧିଷ୍ଠିରସଂଵାଦେ ସୁଵର୍ଣଧେନୁଦାନଵ୍ରତଵିଧିଵର୍ଣନଂ ନାମ ଷଟ୍ପଂଚାଶଦୁତ୍ତରଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ପୁରାଣର ଉତ୍ତର ପର୍ବରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସଂବାଦରେ, 'ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଧେନୁ ଦାନ ବ୍ରତ ବିଧି' ବର୍ଣ୍ଣନା ନାମକ ଏକଶଏଅଣ୍ଠାଉଁ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ରତ୍ନଧେନୁଦାନଵ୍ରତଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ ରତ୍ନଧେନ୍ଵିତି ଵିଖ୍ଯାତଂ ଗୋଲୋକଫଲଦଂ ନୃଣାମ୍
ରତ୍ନଧେନୁ ଦାନ ବ୍ରତ ବିଧିର ବର୍ଣ୍ଣନା—ଏହାକୁ 'ରତ୍ନଧେନୁଦାନ' ବୋଲି ଜଣାଯାଏ, ଏହା ମଣିଷମାନେ ପାଇଁ ଗୋଲୋକ ଫଳ ଦେଉଛି।
ପୁଣ୍ଯଂ ଦିନମଥାସାଦ୍ଯ ଗୋମଯେନୋପଲେପନମ୍
ଶୁଭ ଦିନ ମିଳିଲେ, ଗୋମୟ ଦ୍ୱାରା ଲେପନ କରିବା ଉଚିତ।
ଧେନୁଂ ରତ୍ନମଯୀଂ କୁର୍ଯାତ୍ତତ୍ତତ୍ସଂକଲ୍ପପୂର୍ଵିକାମ୍
ଉଚିତ ସଂକଳ୍ପ କରି, ରତ୍ନରେ ତିଆରି ଗାଈ ବନେଇବା ଉଚିତ।
ପୁଷ୍ପରାଗଶତଂ ଧେନୋଃ ପାଦଯୋଃ ପରିକଲ୍ପଯେତ୍
ଗାଈର ପାଦରେ ଶତଟି ପୁଷ୍ପରାଗ ରତ୍ନ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଭ୍ରୂଯୁଗେ ଵିଦ୍ରୁମଶତଂ ଶୁକ୍ତୀ କର୍ଣଦ୍ଵଯେ ସ୍ମୃତେ
ଭୌଁ ଉପରେ ଏକଶ ଶ ଲାଲ ପାଥର ରଖିବା ଉଚିତ, ଦୁଇ କାନରେ ମୁକ୍ତା ଧ୍ୟାନ କରିବାକୁ କହାଯାଇଛି।
ଗ୍ରୀଵାଯାଂ ନେତ୍ରପୁଟକେ ଗୋମେଦକଶତଂ ତଥା
ଗଳା ଓ ଦୁଇ ଆଖିର ଗହ୍ୱରରେ ଏକଶ ଶ ଗୋମେଦ ପାଥର ରଖିବା ଉଚିତ।
ସ୍ଫାଟିକୈରୁଦରଂ କାର୍ଯଂ ସୌଗନ୍ଧିକଶତଂ କଟୌ
ପେଟକୁ ସ୍ଫଟିକ ପାଥର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ କରିବା ଏବଂ କମରେ ଏକଶ ଶ ସୁଗନ୍ଧିତ ପଦ୍ମ ରଖିବା ଉଚିତ।
ସୂର୍ଯକାନ୍ତେନ୍ଦୁକାନ୍ତୌ ଚ ଘ୍ରାଣେ କର୍ପୂରଚନ୍ଦନୈଃ
ନାକରେ ସୂର୍ଯ୍ୟକାନ୍ତ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ପାଥର, ସହିତ କର୍ପୂର ଓ ଚନ୍ଦନ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଗାରୁତ୍ମତଶତଂ ତଦ୍ଵଦପାନେ ପରିକଲ୍ପଯେତ୍
ଏହିପରି ଭାବରେ, ମଳଦ୍ୱାରରେ ଏକଶ ଶ ହରିତ ପାଥର ରଖିବା ଉଚିତ।
କୁର୍ଯାଚ୍ଛର୍କରଯା ଜିହ୍ଵାଂ ଗୋମଯଂ ଚ ଗୁଡାତ୍ମକମ୍ 4.157.
ଜିଭକୁ ଚିନିଦ୍ୱାରା ତିଆରି କରିବା ଓ ଦେହକୁ ଗୋମୟ ଓ ଗୁଡ଼ ମିଶାଇ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ପୁଚ୍ଛାଗ୍ରେ ଚାମରଂ ଦଦ୍ଯାତ୍ସ୍ତନଯୋସ୍ତାମ୍ରଦୋହନମ୍
ପୁଛର ଶିରାରେ ଚାମର ରଖିବା ଏବଂ ଥନରେ ତାମ୍ର ପାତ୍ର ଦେଇ ଦୁଧ ଦୋହାର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା ଉଚିତ।
ନାନାଫଲାନି ପାର୍ଶ୍ଵେଷୁ କୃତ୍ଵା ପୂଜାଂ ପ୍ରଯତ୍ନତଃ
ପାଖପାଖି ନାନା ପ୍ରକାର ଫଳ ରଖି ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ତ୍ଵାଂ ସର୍ଵଦେଵଗଣଵାସମିତି ସ୍ତୁଵଂତି ରୁଦ୍ରେନ୍ଦ୍ରଚନ୍ଦ୍ରକମଲାସନଵାସୁଦେଵାଃ
ତୁମକୁ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ନିବାସ ବୋଲି ରୁଦ୍ର, ଇନ୍ଦ୍ର, ଚନ୍ଦ୍ର, କମଳା ଓ ବାସୁଦେବ ମହାନ୍ତି କରନ୍ତି।
ଏଵମାମନ୍ତ୍ର୍ଯ ତାଂ ଧେନୁଂ ଵିପ୍ରାଯ ପ୍ରତିପାଦଯେତ୍
ଏଭଳି ଭାବରେ ଗାୟକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରି, ଏହି ଗାୟକୁ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତତଶ୍ଚ ଦକ୍ଷିଣାଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ପ୍ରଣିପତ୍ଯ କ୍ଷମାପଯେତ୍
ତାପରେ ନିୟମିତ ଦକ୍ଷିଣା ଦେଇ, ଶିର ନମାଇ ଖ୍ଷମା ଚାହିଁବା ଉଚିତ।
କଲ୍ପକୋଟିଶତଂ ସାଗ୍ରଂ ଶିଵଲୋକେ ସୁଖଂ ଵସେତ୍
ସେ ଶିବଙ୍କ ଲୋକରେ କୋଟି କୋଟି କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୁଖରେ ବାସ କରେ।