କନ୍ଯାପ୍ରଦାନଵର୍ଣନମ୍ ( ଅଥ କନ୍ଯାଦାନମ୍) ସପ୍ତପୂର୍ଵାନ୍ଭଵିଷ୍ଯାଂଶ୍ଚ ସ୍ଵକୁଲେ ସପ୍ତ ମାନଵାନ୍
ଏକ କନ୍ୟାକୁ ବିବାହରେ ଦେଇଲେ, ନିଜ କୁଳର ସାତି ପୂର୍ବଜ ଓ ସାତି ପରମ୍ପରା ଉତ୍ତର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଉଦ୍ଧାର ହୁଅନ୍ତି।
ତେନ କନ୍ଯାପ୍ରଦାନେନ ସ ତାରଯତ୍ଯସଂଶଯମ୍
ଏହି କନ୍ୟାଦାନ ଦ୍ୱାରା ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସେମାନଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ।
ପ୍ରାଜାପତ୍ଯେନ ଵିଧିନା ଆତ୍ମାନଂ ଚ ସମୁଦ୍ଧରେତ୍
ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ କନ୍ୟାଦାନ କଲେ, ସେ ନିଜେ ମଧ୍ୟ ଉଦ୍ଧାର ପାଏ।
ଭୂଗଵାଶ୍ଵପ୍ରଦାନାନି ଗଜଦାନଂ ତଥୈଵ ଚ
ଭୂମି, ଗାଈ, ଘୋଡ଼ା ଓ ହାତୀ ଦାନ କଲେ—
ବହୁଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ପୁରୀଷଂ କାକମଶ୍ନୁତେ
ହଜାର-ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାଉଁଆ ପରି ଅପବିତ୍ର ଜିନିଷ ଖାଇବାକୁ ପଡ଼େ।
ବହୂନ୍ଯବ୍ଦସହସ୍ରାଣି ତଥା ଅଶୁଚିଭୁଙ୍ନରଃ
ଏଭଳି ଅନେକ ହଜାର ବର୍ଷ ଅପବିତ୍ର ଜିନିଷ ଖାଇ ମଣିଷ ଦୁଃଖ ଭୋଗେ।
ଦତ୍ତ୍ଵା ଚାଧିକଵର୍ଣାଯ ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ନିର୍ଗୁଣଂ ତଥା
ଯଦି ଉଚ୍ଚ ବର୍ଣ୍ଣର ଲୋକଙ୍କୁ ଦାନ ଦିଅନ୍ତି, ତେବେ ଗୁଣ ଥିଲେ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାହାର ଫଳ ଦୁଇଗୁଣ ହୁଏ।
ଚୂଡୋପନଯାଦ୍ଯୈଶ୍ଚ ସୋଽଶ୍ଵମେଧଫଲଂ ଲଭେତ୍
ଚୂଡ଼ାକରଣ ଓ ଉପନୟନ ଆଦି କ୍ରିୟା କଲେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳେ।
କନ୍ଯଯା ସହ ଦତ୍ତଂ ଚ ସୁଵର୍ଣଂ ଵହ୍ନିମୂଲକମ୍
ଅଗ୍ନିକୁ ସାକ୍ଷୀ କରି କନ୍ୟା ସହିତ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଦାନ କଲେ—
କନ୍ଯାଦାନାଦଵାପ୍ନୋତି ଦକ୍ଷଲୋକଂ ନରୋତ୍ତମ 4.148.
ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷ, କନ୍ୟାଦାନ ଦ୍ୱାରା ଡକ୍ଷଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରାଯାଏ।
ଵିମାନମାହୃତ୍ଯ ମନୋଭିରାମଂ ସୁରାଙ୍ଗନାଗୀତଵିଲାସହୃଦ୍ଯମ୍
ସେ ମନକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା, ଦେବାଙ୍ଗନାମାନେ ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା ଅତି ଶୋଭାବନ୍ତି ଦିବ୍ୟ ବିମାନ ପାଏ।
ବ୍ରାହ୍ମଣଶୁଶ୍ରୂଷାଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯଃ ପରଂ ନାସ୍ତି ନାସ୍ତି ଭୂତଂ ଜଗତ୍ତ୍ରଯେ
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଠାରୁ ଉପରେ କିଛି ନାହିଁ, ଏହି ତିନି ଲୋକରେ କେବେ ମଧ୍ୟ ଏମିତି କିଛି ହୋଇନାହିଁ।
ଅଦେଵଂ ଦୈଵତଂ କୁର୍ଯୁଃ କୁର୍ଯୁର୍ଦେଵମଦୈଵତମ୍
ସେମାନେ ଅଦେବତାକୁ ଦେବତା କରିପାରନ୍ତି, ଆଉ ଦେବତାକୁ ଅଦେବତା କରିପାରନ୍ତି।
ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯଃ ସମୁତ୍ପନ୍ନା ଦେଵାଃ ପୂର୍ଵମିତି ସ୍ମୃତିଃ
ସ୍ମୃତିରେ କୁହାଯାଏ ଯେ, ଦେବତାମାନେ ପ୍ରଥମେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ନେଇ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲେ।
ଯେଷାମଶ୍ନଂତି ଵକ୍ତ୍ରେଣ ଦେଵତାଃ ପିତରସ୍ତଥା
ଦେବତା ଓ ପିତୃମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମୁଁହ ଦ୍ୱାରା ଭୋଜନ କରନ୍ତି।
ଯଦୈଵ ମନୁଜୋ ଭକ୍ତ୍ଯା ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି
ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ମଣିଷ ଭକ୍ତି ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଠାରେ ଦାନ କରେ—
ତାଲଵୃଂତାନିଲେନୈଵ ଶ୍ରାଂତସଂଵାହନେନ ଚ
ତାଳପତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପଖା କରିବା ଓ କ୍ଲାନ୍ତ ଅଙ୍ଗକୁ ମସାଜ କରିବା ଦ୍ୱାରା,
ପାଦଶୌଚପ୍ରଦାନେନ ପାଦଯୋଃ ସେଚନେନ ଚ
ପାଦ ଧୋଇବା ପାଇଁ ପାଣି ଦେଇବା ଓ ପାଦକୁ ଛିଟା ଦେଇବା ଦ୍ୱାରା,
ଅନିଷ୍ଟ୍ଵାପି ସମାପ୍ନୋତି ସ୍ଵର୍ଗଲୋକଂ ଚ ଶାଶ୍ଵତମ୍
ଯଜ୍ଞ କରିନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଲେ ଚିରକାଳର ସ୍ୱର୍ଗ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବେ ।
ଯଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାସ୍ତୁଷ୍ଟିମନ୍ତୋ ଵଦଂତି ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଦେଵେଷୁ ପରୋକ୍ଷଦେଵାଃ
ଯେଉଁ କଥା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ସେଉଁଥିରେ ସେମାନେ କହନ୍ତି—ଦୃଶ୍ୟ ଦେବତା ହେଉଛନ୍ତି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଅଦୃଶ୍ୟ ଦେବତା ହେଉଛନ୍ତି ଦେବମାନେ ।
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାପୁରାଣ ଉତ୍ତରପର୍ଵଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଯୁଧିଷ୍ଠିରସଂଵାଦେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶୁଶ୍ରୂଷାଵିଧିଵର୍ଣନଂ ନାମୈକୋନପଂଚା ଶଦୁତ୍ତରଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ପୁରାଣର ଉତ୍ତରପର୍ବରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସଂବାଦରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ସେବା ବିଧିର ବର୍ଣ୍ଣନା ନାମକ ଏକଶ ପଞ୍ଚାଶି ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ।
ଵୃଷଦାନଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ ନ ତୃପ୍ତିମଧିଗଚ୍ଛାମି ଜାତଂ କୌତୂହଲଂ ହି ମେ
ମୋର ମନ ତୃପ୍ତି ପାଉନାହିଁ, ମୋ ମନରେ ଅନେକ ଜିଜ୍ଞାସା ଜନ୍ମିଛି ।
ଗୋପତିଃ କିଲ ଗୋଵିନ୍ଦସ୍ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତଃ
ଗୋପାଳଙ୍କୁ ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଗୋବିନ୍ଦ ବୋଲି କୁହାଯାଏ ।
ତସ୍ମାଦ୍ଗୋଵୃଷକଲ୍ପସ୍ଯ ଵିଧାନଂ କଥଯାଚ୍ଯୁତ
ସେହିପରି, ଅଚ୍ୟୁତ, ଗୋ ଓ ବୃଷ ଦାନ ବିଧି ବିଷୟରେ ମୋତେ କୁହ ।
ପଵିତ୍ରଂ ପାଵନଂ ଚୈଵ ସର୍ଵଦାନୋତ୍ତମଂ ତଥା
ଏହା ପବିତ୍ର, ପବିତ୍ରତା ଦେଇଥାଏ ଓ ସମସ୍ତ ଦାନ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ।
ଦଶଧେନୁସମୋଽନଡ୍ଵାନେକଶ୍ଚୈଵ ଧୁରଂଧରଃ
ଦଶଟି ଗାଈ ସମାନ ଏକ ଅପରିବୃତ୍ତ ବୃଷ, ଯିଏ ଭାର ବୋହିପାରେ,
ଵୋଢା ଚ ଚାରୁପୃଷ୍ଠାଂଗୋ ହ୍ଯରୋଗଃ ପାଂଡୁନଂଦନ
ଯିଏ ଭାର ବୋହେ, ଦେହ ଦେଖିବାକୁ ଶୋଭାମୟ, ରୋଗ ନଥିବା, ହେ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ,
ଧୁରଂଧରଃ ସ୍ଥାପଯତେ ଏକ ଏଵ କୁଲଂ ମହତ୍
ଏମିତି ଭାର ବୋହିବା ବୃଷ ଏକା ଏକା ଏକ ବଡ଼ ପରିବାରକୁ ଚଳାଇପାରେ ।
ଅଲଂକୃତ୍ଯ ଵୃଷଂ ଶାଂତଂ ପୁଣ୍ଯେହ୍ନି ସମୁପସ୍ଥିତେ
ପୁଣ୍ୟ ଦିନ ଆସିଲେ, ଶାନ୍ତ ବୃଷକୁ ଭଲଭାବରେ ଶୃଙ୍ଗାର କରି,
ମଂତ୍ରେଣାନେନ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ତଂ ଶୃଣୁଷ୍ଵ ଵଦାମି ତେ
ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ମୁଁ କହୁଛି, ତୁମେ ଶୁଣ ।