ରଚଯିତ୍ଵା ଵିଚିତ୍ରାଂ ତାଂ ଦୋଲାଂ ଚୈଲାଜିନୋତ୍ତରାମ୍
ଉପରେ କପଡ଼ା ଓ କୃଷ୍ଣମୃଗଚର୍ମ ଦେଇ, ସେଇ ବିଚିତ୍ର ଝୁଲା ତିଆରି କଲେ।
ତତ୍ରାରୂଢସ୍ତୁ ଯାଵତ୍ସ ସୌମ୍ଯସୋମଵିଭୂଷଣଃ
ସେଠାରେ, ଶିତଳ ଚାନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତିରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ, ସେ ଝୁଲାରେ ବସିଲେ।
ଵାମପାର୍ଶ୍ଵେ ତୁ ଵିଜଯା ଦକ୍ଷିଣେନ ଜଯା ଭଵେତ୍
ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ବିଜୟା ଓ ଡାହାଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଜୟା ଅଛନ୍ତି।
ଆଦୋଲଯଂତ୍ଯା ପାର୍ଵତ୍ଯା ସହିତଂ ସ ଗଦାକ୍ଷରମ୍
ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ହଳେଇ ଦେଉଥିବା ସହିତ, ସେଠାରେ 'ଗଡ' ଅକ୍ଷର ମଧ୍ୟ ରହିଛି।
ଜଗୁର୍ଗଂଧର୍ଵପତଯୋ ନନୃତୁଶ୍ଚାପ୍ସରୋଗଣାଃ
ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କର ପ୍ରଧାନମାନେ ଗୀତ ଗାଇଲେ, ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ କଲେ।
ଚେଲୁଃ କୁଲାଚଲାଃ ସର୍ଵେ ଚୁକ୍ଷୁଭୁଃ ସପ୍ତ ସାଗରାଃ 4.133.
ସମସ୍ତ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ମାନେ ହଲିଗଲେ, ସାତଟି ସାଗର ଉତ୍କଳିତ ହେଲେ।
ଆଲୋକ୍ଯ ଵ୍ଯାକୁଲଂ ଲୋକଂ ଦେଵାଃ ଶକ୍ରପୁରୋଗମାଃ
ଲୋକମାନେ ବିପର୍ଯ୍ୟସ୍ତ ଦେଖି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆଦି ଦେବତାମାନେ
ଉପାରମସ୍ଵ ଭଗଵନ୍ଭଵତଃ କ୍ରୀଡଯାନଯା
‘ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କର ଏହି ଖେଳ ବନ୍ଦ କରନ୍ତୁ’ ବୋଲି କହିଲେ।
ଗୀର୍ଵାଣଗୀର୍ଭିଃ ସଂହୃଷ୍ଟଃ ଶଂକରୋ ଲୋକଶଂକରଃ
ଦେବମାନଙ୍କର ମିଠା କଥାରେ ଲୋକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳକାମୀ ଶଂକର ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
ଉଵାଚ ଵଚନଂ ପାର୍ଥ ସୁରସାର୍ଥସ୍ଯ ପଶ୍ଯତଃ
ଦେବମାନେ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ, ଶଂକର ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଶ୍ରୀମହାଦେଵ ଉଵାଚ ଵସଂତେ କାରଯିଷ୍ଯଂତି ମଂଡିତେ ତ୍ରିଦଶାଂଗଣେ
ଶ୍ରୀ ମହାଦେବ କହିଲେ: ‘ବସନ୍ତ ଋତୁରେ, ଶୁଭ୍ର ଶୋଭିତ ଦେବମାନେ ମଞ୍ଚରେ ଏହି ଉତ୍ସବ କରିବେ।’
ନେତ୍ରପଟ୍ଟାପଟଚ୍ଛନ୍ନାଂ ପଦ୍ମରାଗଵିଭୂଷି ତାମ୍
ତାଙ୍କ ଆଖି ଉପରେ ବସ୍ତ୍ର ଢାକାଯିବ, ଏବଂ ସେ ପଦ୍ମରାଗ ମଣିରେ ଶୋଭିତ ହେବେ।
ଵିଚିତ୍ରାଭରଣାଭାଭିରାଭାସିତଦିଗଂତରାମ୍
ବିଭିନ୍ନ ଆଭୂଷଣର ଆଭାରେ ସେ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରିଦେବେ।
ମାଲାଂ ଵିଦ୍ଯାଧରାକ୍ରାତାଂ ପ୍ରାଂତରୋପିତଦର୍ପଣାମ୍
ବିଦ୍ୟାଧରମାନେ ଯାହା ଧରିଛନ୍ତି, ସେ ମାଳାର ଶେଷରେ ଏକ ଦର୍ପଣ ରହିଛି।
ଅଗ୍ନିକାର୍ଯଂ ତତଃ କୃତ୍ଵା କ୍ଷିପ୍ତ୍ଵା ଚୈଵ ଦିଶାଂ ବଲିମ୍
ଏହା ପରେ ଅଗ୍ନିକାର୍ଯ୍ୟ କରି, ଦିଗ୍ବଳି ଦେଇଯିବା ପରେ
ମୂଲମଂତ୍ରେଣ ଦେଵାନାଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ଦୋଲାଧିରୋହଣମ୍ 4.133.
ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମୂଳମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଡୋଳାରେ ଆରୋହଣ କରାଯିବ।
ଗଂଭୀରାଂତରନିର୍ଘୋଷୈର୍ଲଲନାନାଂ ଚ ନିସ୍ଵନୈଃ
ଗଭୀର ଧ୍ୱନି ଏବଂ ଜନାନୀମାନଙ୍କର ସ୍ୱରରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ନାରୀଂ ଦୋହନାଯ ନିକୁଟ୍ଟକାମ୍
ଏହି ସମୟରେ, ଗାଈ ଦୁହିବା ପାଇଁ ଏକ ମହିଳାକୁ ଆଣାଯିବ, ସେ ଏହି କାମରେ ଆଗ୍ରହୀ।
ସୁଵର୍ଣଶୃଂଗିଣା ପ୍ରୋକ୍ତଂ ସ୍ମିତଦଂତାଂଶୁକର୍ବୁରମ୍
ସେ ସୁନା ଶିଙ୍ଗ ଥିବା, ହସୁଥିବା ଦାନ୍ତର ଚମକରେ ଶୋଭିତ।
ଜଲସଂକ୍ଲିନ୍ନଵସନୋ ରଶନାଦାମମଂଡିତଃ
ତାଙ୍କର ପୋଶାକ ପାଣିରେ ଭିଜିଯାଇଛି, ଏବଂ ସେ ରଶିର ମେଖଳା ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି।
କୁଂକୁମକ୍ଷୋଦତାଂବୂଲପୁଷ୍ପ ମାଲାକୁଲୋ ଜନଃ
ଲୋକମାନେ କୁଙ୍କୁମ, କପୁର ଓ ପାନ ଫୁଲର ମାଳା ପିନ୍ଧି ସୁସଜ୍ଜିତ ହୋଇଥାନ୍ତି।
ପୀତଶୀତଜଲାଘାତ ତାଡିତୋଽପି ଜନଃ ସୁଖମ୍
ପିତଳ ଏବଂ ଢଣ୍ଡା ପାଣିର ଛିଟା ପଡିଲେ ମଧ୍ୟ ଲୋକମାନେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି।
ଏଵଂ ଯେ ତୁ ଗମିଷ୍ଯଂତି ନରା ଵର୍ତ୍ମତଯା ଗତମ୍
ଏଭଳି ଯେଉଁ ଲୋକମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଚଲିଥିବା ପଥରେ ଚାଲନ୍ତି—
ପୁତ୍ରପୌତ୍ରସମା ଯୁକ୍ତା ଧନଧାନ୍ଯସମାଯୁତାଃ
ସେମାନେ ପୁଅ ଓ ନାତି ସହିତ ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟରେ ଭରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥାନ୍ତି।
ପ୍ରାପ୍ତେ ଵସଂତସମଯେ ସୁରସତ୍ତମାନାମାନ୍ଦୋଲନଂ ସୁରଵରାନନୁକୁର୍ଵତେ ଯେ
ବସନ୍ତ ଋତୁ ଆସିଲେ, ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବଙ୍କ ଅନୁକରଣ କରି, ଦୋଳନ କରନ୍ତି।
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାପୁରାଣ ଉତ୍ତରପର୍ଵଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଯୁଧିଷ୍ଠି ରସଂଵାଦ ଆନ୍ଦୋଲକଵିଧିଵର୍ଣନଂ ନାମ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଂଶଦୁତ୍ତରଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ପୁରାଣର ଉତ୍ତରପର୍ବରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସଂବାଦରେ, 'ଆନ୍ଦୋଳନ ବିଧିର ବର୍ଣ୍ଣନା' ନାମକ ଏକଶତତିରିସ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ଦମନକାଂଦୋଲକରଥଯାତ୍ରାମହୋତ୍ସଵଵର୍ଣନମ୍ ସ୍ଥିରୋ ଭୂତ୍ଵା ନିବୋଧେଦଂ ତ୍ଵଂ ହି ମୂର୍ତଵିଦାଂ ଵରଃ
ଦମନକ, ଦୋଳ ଓ ରଥଯାତ୍ରାର ମହୋତ୍ସବ ବିବରଣୀ। ତୁମେ ଦୃଢ଼ ହୋଇ ଏହି କଥା ବୁଝ, କାରଣ ତୁମେ ରୂପ ବିଦ୍ୟାରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।
ଚୈତ୍ରେ ତ୍ରିନେତ୍ରସଂଭୂତମଲଯାଖ୍ଯମହାଗିରୌ
ଚୈତ୍ର ମାସରେ, ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ଭଗବାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ମହାନ ମଲୟ ପାହାଡ଼ରେ—
ଏତସ୍ମିନ୍ନେଵ କାଲେ ତୁ ଭ୍ରମମାଣୋ ଯଦୃଚ୍ଛଯା
ଏହି ସମୟରେ, ସେ ଏକାଏକି ଘୁରୁଥିଲେ—
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାପୂର୍ଵଂ ଶିଵଂ ଶାଂତଂ ସୁରେଶୈଃ ସର୍ଵତୋ ଵୃତମ୍
ସେ ପ୍ରଥମଥର ପାଇଁ ଶାନ୍ତ ଶିବଙ୍କୁ, ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ଚାରିପାଖରେ ଘେରି ରହିଥିବା ଦେଖିଲେ।