ଆଦ୍ଯେ ତିର୍ଯଗଧୋଗତିଶ୍ଚ ନିଯତଂ ଧ୍ଯାନେ ତୁ ରୌଦ୍ରେ ସଦା ଧର୍ମ୍ଯେ ଦେଵଗତିଃ ଶୁଭଂ ଫଲମହୋଶୁକ୍ଲେ ଚ ଜନ୍ମକ୍ଷଯଃ
ଆରମ୍ଭରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପଶୁ ଜନ୍ମ କିମ୍ବା ତଳ ଗତି ମିଳେ; କ୍ରୂର ଧ୍ୟାନରେ ସଦା ଦେବତା ଜନ୍ମ ହୁଏ, ଶୁଭ ଫଳ ମିଳେ; ଶୁଦ୍ଧ ଧ୍ୟାନରେ ଜନ୍ମର ଶେଷ ହୁଏ।
ସମାଃ ସହସ୍ରାଣି ତୁ ସପ୍ତ ଵୈ ଜଲେ ଦଶୈକମଗ୍ନୌ ପଵନେ ଚ ଷୋଡଶ
କିନ୍ତୁ ପାଣିରେ ସାତ ହଜାର ବର୍ଷ, ଅଗ୍ନିରେ ଏଗାର, ଓ ପବନରେ ଷୋଳ ହେବାକୁ ପଡ଼େ—
ଵାପୀକୂପତଡାଗୋତ୍ସର୍ଗଵିଧିଵର୍ଣନମ୍ କଥଯସ୍ଵ ମହାଭାଗ ମମ ଦେଵକିନଂଦନ
ହେ ମହାଭାଗ, ହେ ଦେବକୀନନ୍ଦନ, ମୋତେ ଓଁଡା, କୁଆଁ ଓ ପୋଖରୀ ଉତ୍ସର୍ଗ ପ୍ରଣାଳୀ ବିଷୟରେ କହନ୍ତୁ।
ଵାପୀକୂପୋଦକାନାଞ୍ଚ କେ ମଂତ୍ରାଃ ପରିକୀର୍ତିତାଃ
ଓଁଡା, କୁଆଁ ଓ ପୋଖରୀ ପାଇଁ କେଉଁ ମନ୍ତ୍ର ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି?
ଦାନଂ କିମତ୍ର ନିର୍ଦିଷ୍ଟଂ ବଲଯଃ କେ ପ୍ରକୀର୍ତିତାଃ
ଏଠାରେ କେଉଁ ଦାନ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, କେଉଁ ବଳି ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି?
ତଡାଗଵାପୀକୂପାନାମୁତ୍ସର୍ଗଂ କଥଯାମି ତେ
ମୁଁ ତୁମକୁ ପୋଖରୀ, ଓଁଡା ଓ କୁଆଁର ଉତ୍ସର୍ଗ ବିଷୟରେ କହିବି।
ନିଷ୍ପନ୍ନେ ବଦ୍ଧପାଲୀକେ ସର୍ଵୋଦ୍ଭେଦଵିଵର୍ଜିତେ
ଯେତେବେଳେ ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ, ଭଲ ଘେରାବନ୍ଧା ହେବ ଓ ସମସ୍ତ ଚିରା ଓ ତ୍ରୁଟି ରହିତ ହେବ—
ତସ୍ମିନ୍ସଲିଲସଂପୂର୍ଣେ କାର୍ତିକେ ଵା ଵିଶେଷତଃ
ଏହା ପାଣିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ବିଶେଷକରି କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ—
ମୁନଯଃ କେଚିଦିଚ୍ଛଂତି ଵ୍ଯତୀତେ ଚୋତ୍ତରାଯଣେ
କିଛି ଋଷିମାନେ ଉତ୍ତରାୟଣ ସମାପ୍ତ ହେବା ପରେ ଏହାକୁ ଆଶା କରନ୍ତି।
ତଡାଗପାଲଶୀର୍ଷେ ତୁ ମଂଡଲଂ କାରଯେଚ୍ଛୁଭମ୍
ପୋଖରୀର ମୁଣ୍ଡରେ ଏକ ଶୁଭ ମଣ୍ଡଳ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ତୋରଣାନି ତୁ ଚତ୍ଵାରି ଚତୁର୍ଦିକ୍ଷୁ ଵିଚକ୍ଷଣୈଃ
ଚାରିଦିଗରେ ଚତୁର୍ଦ୍ୱାର ଦକ୍ଷ ଲୋକମାନେ ବନାଇବା ଉଚିତ।
ନାନାଵର୍ଣାସ୍ତୁ ପରିତଃ ପତାକାଃ ପରିକଲ୍ପଯେତ୍ 4.127.
ଚାରିପାଖରେ ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର ପତାକା ଲଗାଇବା ଉଚିତ।
ଚତୁର୍ହସ୍ତା ଭଵେଦ୍ଵେଦୀ ମଧ୍ଯେ ପଞ୍ଚକରାଥ ଵା
ବେଦି ଚାରି ହାତ ବ୍ୟାପି ହେବା ଉଚିତ, ଚାହିଁଲେ ପାଞ୍ଚ ହାତ ମଧ୍ୟ କରିପାରିବେ, ଏହା ମଧ୍ୟରେ ରଖିବା ଉଚିତ।
କଦଂବାଶ୍ଵତ୍ଥପାଲାଶଵୈକଂକତମଯଃ ଶୁଭଃ
ଏହା କଦମ୍ବ, ଅଶ୍ୱଥ, ପଳାଶ କିମ୍ବା ବୈକଂକଟ କାଠରେ ଶୁଭ ଭାବେ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ନ୍ଯଗ୍ରୋଧବିଲ୍ଵଜଃ ପ୍ରୋକ୍ତଃ କ୍ଷତ୍ରିଯାଣାଂ ଚ ଖାଦିରଃ
ନ୍ୟଗ୍ରୋଧ ଓ ବିଲ୍ୱ କାଠ ଉପଯୁକ୍ତ; କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଖାଦିର କାଠ ବ୍ୟବହାର କରିବେ।
ବିଭୀତକୋଦୁଂବରଜଃ ଶାକଶାଲ୍ମଲିସଂଭଵଃ
ବିଭୀତକ, ଉଦୁମ୍ବର, ଶାକ ଓ ଶାଲମଳି କାଠ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି।
ଲୋକପାଲାଷ୍ଟକଂ ତତ୍ର ରଜସା ଚ ଵିଲେଖଯେତ୍
ସେଠାରେ ଏଠି ଆଠ ଜଣ ଲୋକପାଳଙ୍କୁ ରଙ୍ଗିନ ଗୁଣ୍ଡିରେ ଚିତ୍ରିତ କରିବା ଉଚିତ।
ସାଵିତ୍ରୀ ସହିତା କାର୍ଯା ପୁଷ୍ପଧୂପୈରଥାର୍ଚଯେତ୍
ସାବିତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ପୂଜା କରିବା ଓ ଫୁଲ ଓ ଧୂପରେ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।
ମେଖଲାତ୍ରଯଯୁକ୍ତାନି ହସ୍ତମାତ୍ରାଣି ସର୍ଵତଃ
ସମସ୍ତ ପାଖରେ ତିନିଟି ମେଖଳା ହାତର ମାପରେ ପିନ୍ଧାଯିବା ଉଚିତ।
ଅହତାଂବରସଂଵୀତାଃ ସ୍ରକ୍ଚନ୍ଦନଵିଭୂଷିତାଃ
ଅଫାଟ ଜାମା ପିନ୍ଧି, ମାଳା ଓ ଚନ୍ଦନରେ ଶୋଭିତ ହେବା ଉଚିତ।
ଇତିହାସପୁରାଣଜ୍ଞାଃ ପ୍ରିଯଵାଚୋଽନସୂଯକାଃ
ଏଠିହାସ ଓ ପୁରାଣ ଜଣା, ମିଷ୍ଟି କଥା କହୁଥିବା ଓ ଇର୍ଷ୍ୟା ନଥିବା ଲୋକମାନେ।
ଵ୍ଯଂଜନାନି ଚ କାର୍ଯାଣି ହୋମାର୍ଥଂ ସମିଧସ୍ତିଲାଃ 4.127.
ହୋମ ପାଇଁ ଉପଚାର ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ: ଇଂଧନ ଓ ତିଳ।
ଵେଦ୍ଯାଧିଵାସିତାନାଂ ଚ ସୁରାଣାଂ ହୋମ ଇଷ୍ଯତେ
ବେଦିରେ ବିରାଜିତ ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ହୋମ କରିବା ନିୟମ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଦିଲୋକପାଲାନାଂ ପୂର୍ଵାଦିକ୍ରମଯୋଗତଃ
ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲୋକପାଳଙ୍କୁ ଠିକ୍ କ୍ରମରେ ଓ ନିୟମରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଦ୍ଵାରେଷୁ କଲଶାନ୍ଦଦ୍ଯାତ୍ସହିରଣ୍ଯାନ୍ସପଲ୍ଲଵାନ୍
ଦ୍ୱାରଗୁଡିକରେ ସୁନା ଓ ତରୁଣ ପତ୍ର ସହିତ କଳଶ ରଖିବା ଉଚିତ।
ସୌଵର୍ଣଂ କାରଯେତ୍କୂର୍ମଂ ତାମ୍ରେଣ ମକରଂ ତଥା
ସୁନାରେ କୁର୍ମ ଏବଂ ତାମ୍ବାରେ ମକର ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ଶିଶୁମାରଜଲୌକାଞ୍ଚ ରଜତେନୈଵ କାରଯେତ୍
ସେ ଚାନ୍ଦିରେ ଏକ ଶିଶୁମାର ଓ ଏକ ଜଳାଉକା ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ଏଷା ପ୍ରତିଷ୍ଠା ନାମେତି ମନ୍ତ୍ରେଣାମଂତ୍ରଯେଚ୍ଚ ତାନ୍
ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ପ୍ରତିଷ୍ଠା ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି ସେମାନଙ୍କୁ ସଂସ୍କାର କରିବା ଉଚିତ।
କୁଂକୁମେନ ସମାଲଭ୍ଯ ପୁଷ୍ପୈର୍ଧୂପୈଃ ସମର୍ଚଯେତ୍
କୁଙ୍କୁମ ଲଗାଇ, ଫୁଲ ଓ ଧୂପ ଦେଇ ସେମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ତତୋ ଦ୍ଵିଜାତିପ୍ରଵରଃ ଶ୍ରପଯିତ୍ଵା ଚରୁଂ ନଵମ୍
ତାପରେ, ଦ୍ୱିଜାତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ୟକ୍ତି ନୂଆ ଚରୁ ରନ୍ଧି ଦେବାକୁ ଉଚିତ।