ଅନଗ୍ନିପକ୍ଵମଶ୍ନାତି ତୃତୀଯାଯାଂ ତୁ ଯୋ ନରଃ
ତୃତୀୟ ଦିନରେ ଯିଏ ଅଗ୍ନିରେ ରାନ୍ଧା ନୁହେଁ ଏମିତି ଖାଦ୍ୟ ଖାଏ—
ଏତଦ୍ଦୃଷିଵ୍ରତଂ ନାମ ସର୍ଵମାଙ୍ଗଲ୍ଯକାରକମ୍
ଏହାକୁ ଋଷିମାନେଙ୍କ ବ୍ରତ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯାହା ସମସ୍ତ ମଙ୍ଗଳ ଦେଇଥାଏ।
ତିଲପ୍ରସ୍ଥୋପରି ଗତଂ ସିତମାଲ୍ଯଯୁଗାନ୍ଵିତମ୍ ତଦଂତେ ରାଜରାଜଃ ସ୍ଯାଦଗ୍ନିଵ୍ରତମିଦଂ ସ୍ମୃତମ୍
ତିଳର ପ୍ରସ୍ଥ ଉପରେ ଯାହାକୁ ଧବଳ ମାଳା ଦୁଇଟି ସହ ରଖାଯାଏ—ବ୍ରତର ଶେଷରେ ସେ ରାଜାନ୍ତ ରାଜା ହୁଏ; ଏହି ବ୍ରତକୁ ଅଗ୍ନି ବ୍ରତ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
କୃତ୍ଵା ପଲଦ୍ଵଯାଦୂର୍ଧ୍ଵଂ ଶଯ୍ଯାଭ୍ଯାଂ ସଂଯୁତଂ ନରଃ
ଏହିପରି କରି, ଦୁଇ ପଳା ଓଜନ ଉପରେ ଏହାକୁ ଦୁଇଟି ଶଯ୍ୟା ସହ ରଖିବା ଉଚିତ।
ସତ୍ଯଲୋକେ ଵସେତ୍କଲ୍ପଂ ସହସ୍ରମଥ ଭୂପତିଃ
ସତ୍ୟଲୋକରେ ରାଜା ଏକ ହଜାର କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବାସ କରନ୍ତି।
ମୁଖଵାସଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ସମାଂତେ ଗୋପ୍ରଦୋ ଭଵେତ୍
ବର୍ଷ ଶେଷରେ ମୁଖରେ ବାସ ଛାଡି ଗୋଦାନ କରିଥାନ୍ତି।
ନିଶି କୃତ୍ଵା ଜଲେ ଵାସଂ ପ୍ରଭାତେ ଗୋପ୍ରଦୋ ଭଵେତ୍ 4.121.
ରାତିରେ ପାଣିରେ ବାସ କରି, ପ୍ରଭାତରେ ଗୋଦାନ କରିଥାନ୍ତି।
ଚାନ୍ଦ୍ରାଯଣଂ ଚ ଯଃ କୁର୍ଯାଦ୍ଧୈମଂ ଚନ୍ଦ୍ରଂ ନିଵେଦଯେତ୍
ଯେଉଁଠି ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରି ସୁନାର ଚନ୍ଦ୍ର ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେଉଁଠି ଫଳ ପାଆନ୍ତି।
ଜ୍ଯେଷ୍ଠେ ପଞ୍ଚତପାଃ ସାଯଂ ହେମଧେନୁପ୍ରଦୋ ଦିଵମ୍
ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସର ସାଂଜେ ପଞ୍ଚତପ ବ୍ରତ କରି, ସୁନାର ଗାଈ ଦେଇ ସ୍ଵର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।
ଅନୁଲେପନଂ ଯଃ କୁର୍ଯାତ୍ତୃତୀଯାଯାଂ ଶିଵାଲଯେ
ତୃତୀୟ ତିଥିରେ ଶିବମନ୍ଦିରରେ ଯେଉଁଠି ଅନୁଲେପନ କରନ୍ତି—
ମାଘେ ନିଶ୍ଯାର୍ଦ୍ରଵାସାଃ ସ୍ଯାତ୍ସପ୍ତମ୍ଯାଂ ଗୋପ୍ରଦୋ ଭଵେତ
ମାଘ ମାସରେ ରାତି ଭିଜା ପୋଶାକରେ ବାସ କରି, ସପ୍ତମୀ ତିଥିରେ ଗୋଦାନ କରନ୍ତି।
ଦତ୍ତ୍ଵା କୃତୋପଵାସସ୍ତୁ ଦିଵି କଲ୍ପଶତଂ ଵସେତ୍
ଦାନ ଦେଇ ଉପବାସ କରି, ସେ ଶତ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ଵର୍ଗରେ ବାସ କରନ୍ତି।
ତଦ୍ଵତ୍କଲ୍ପଦ୍ଵଯାଦୂର୍ଧ୍ଵଂ କରିଭ୍ଯାଂ ସଂଯୁତଂ ନରଃ
ଏହିପରି, ଦୁଇ କଳ୍ପ ପରେ ଏକ ଲୋକ ହାତୀ ସହିତ ଯାତ୍ରା କରେ।
ତ୍ରିରାତ୍ରୋପୋଷିତୋ ଦଦ୍ଯାତ୍ଫାଲ୍ଗୁନ୍ଯାଂ ଭଵନଂ ଶୁଭମ୍
ତିନି ରାତି ଉପବାସ କରି, ଫାଲ୍ଗୁନ ମାସରେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ଘର ଦେବା ଉଚିତ।
ସୁରଲୋକମଵାପ୍ନୋତି ଧାମ ଵ୍ରତସମନ୍ଵିତମ୍
ବ୍ରତର ଫଳ ସହିତ ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।
ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାମଵାପ୍ନୋତି ମୋକ୍ଷମିନ୍ଦୁଵ୍ରତାଦିହ
ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ଇନ୍ଦୁ ବ୍ରତ ଓ ଅନ୍ୟ ବ୍ରତ ଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ମୋକ୍ଷ ପାଆନ୍ତି।
ଦତ୍ତ୍ଵା ସିତଦ୍ଵିତୀଯାଯାମିଂଦୋର୍ଲଵଣଭୋଜନମ୍ 4.121.
ଶୁକ୍ଳ ଦ୍ୱିତୀୟା ତିଥିରେ ଲୁଣ ଭୋଜନ ଦେଇ—
ସମାଂତେ ଗୋପ୍ରଦୋ ଯାତି ଵିପ୍ରାଯ ଶିଵମଂଦିରମ୍
ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଗୋଦାନ କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ ଶିବଙ୍କ ପବିତ୍ର ମନ୍ଦିରକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ପ୍ରତିପଦ୍ଯେକଭକ୍ତାଶୀ ସମାଂତେ କପିଲାପ୍ରଦଃ
ପ୍ରଥମ ତିଥିରେ ଏକବାର ଖାଇ, ବର୍ଷ ଶେଷରେ କପିଳା ଗାଈ ଦେଇଥାନ୍ତି।
ଏକାଦଶ୍ଯାଂ ମାଘମାସେ ଚତୁର୍ଦଶ୍ଯଷ୍ଟମୀଷୁ ଚ
ଏକାଦଶୀ, ମାଘ ମାସ, ଚତୁର୍ଦଶୀ ଓ ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥିରେ—
ଉପାନହୌ କଂବଲାଂଶ୍ଚ ଚୈତ୍ରେ ଛତ୍ରାଦିକଂ ତତଃ
ଉପାନହ, କମ୍ବଳ ଦେବା ଉଚିତ, ଚୈତ୍ର ମାସରେ ଛତା ଓ ଏହାପରି ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ।
ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ମହାରାଜ ସୋଽଶ୍ଵମେଧଫଲଂ ଲଭେତ୍
ମହାରାଜ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଇ, ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଆନ୍ତି।
ଦଶମ୍ଯାମେକଭକ୍ତାଶୀ ସମାଂତେ ଦଶଧେନୁଦଃ
ଦଶମୀ ଦିନରେ ଏକବାର ଖାଇ, ଶେଷରେ ଦଶଟି ଗାଈ ଦାନ କରିଥିବା ଜଣେ—
ତିଲଦ୍ରୋଣୋପରିଗତୋ ବ୍ରହ୍ମାଂଡାଧିପତିର୍ଭଵେତ୍
ତିଳର ଏକ ମାପ ରଖିଲେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ମାଳିକ ହେବା।
ସଂପୂଜ୍ଯ ସିତସପ୍ତମ୍ଯାଂ ଭାନୁଧାନ୍ଯାନି ସପ୍ତ ଯଃ
ଶୁକ୍ଳ ସପ୍ତମୀ ଦିନରେ ଯେଉଁଠି ଜଣେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ସାତ ପ୍ରକାର ଧାନ୍ୟ ଦାନ କରେ—
ସ ତାରଯତି ସପ୍ତାଷ୍ଟୌ କୁଲାନ୍ଯାତ୍ମାନମେଵ ଚ
ସେ ନିଜ ପରିବାରର ସାତ କିମ୍ବା ଆଠ ପିଢିକୁ ଓ ନିଜକୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ।
ମାସୋପଵାସୀ ଯୋ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଧେନୁଂ ଵିପ୍ରାଯ ଶୋଭନାମ୍ 4.121.
ଯେଉଁଠି ଜଣେ ଏକ ମାସ ଉପବାସ କରି, ଏକ ଭଲ ଗାଈ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରେ—
ପକ୍ଷୋପଵାସୀ ଯୋ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଵିପ୍ରାଯ କପିଲାଦ୍ଵଯମ୍
ଯେଉଁଠି ଜଣେ ପକ୍ଷ ଉପବାସ କରି, ଦୁଇଟି ପିତଳୀ ଗାଈ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରେ—
ଦଦ୍ଯାତ୍ତ୍ରିଂଶତ୍ପଲାଦୂର୍ଧ୍ଵଂ ମହୀଂ କୃତ୍ଵା ତୁ କାଂଚନୀମ୍
ତିଁଶ ପଳା ଓ ତାହାଠାରୁ ଅଧିକ ଭାରର ସୁନା ଜମି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତିଲଦ୍ରୋଣୋପରି ଗତାଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ କୁଟୁଂବିନେ
ତିଳର ଏକ ମାପ ଉପରେ ରଖିଥିବା ଜମି ଗୃହସ୍ଥ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।