ଇତ୍ଯନେନ ଵିଧାନେନ ଵର୍ଷମେକଂ ତୁ ଯୋ ନରଃ
ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅନୁସାରେ, ଯେ କୌଣସି ମଣିଷ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି—
ଧନଧାନ୍ଯସମାଯୁକ୍ତଃ ପୁତ୍ରପୌତ୍ରସମନ୍ଵିତଃ 4.115.
—ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ପୁଅ ଓ ନାତିମାନେ ସହିତ ଅନୁଗତ ହୁଏ।
କର୍ମସଂକ୍ଷଯମଵାପ୍ଯ ପାର୍ଥିଵଃ ଶୋକଦୁଃଖଭଯରୋଗଵର୍ଜିତଃ
କର୍ମ ଶେଷ ହେବା ପରେ, ରାଜା ଶୋକ, ଦୁଃଖ, ଭୟ ଓ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।
ଯା ଚ ଭର୍ତୃଗୁରୁଦେଵତତ୍ପରା ଵେଦମୂର୍ତିଦିନନକ୍ତମାଚରତ୍
ଯିଏ ଭର୍ତ୍ତା, ଗୁରୁ ଓ ଦେବତାଙ୍କୁ ନିଷ୍ଠାରେ ଲାଗିଥାଏ, ଦିନ ଓ ରାତି ବେଦ ଆନୁସାରେ ଆଚରଣ କରେ—
ଯଃ ପଠେଦଥ ଶୃଣୋତି ଵା ନରଃ ପଶ୍ଯତୀତ୍ଥମଥ ଵାନୁମୋଦଯେତ୍ ।। ସୋଽପି ଶକ୍ରଭଵନେ ଦିଵୌକସୈଃ କଲ୍ପକୋଟିଶତମେକମୀଡ୍ଯତେ
ଯିଏ ଏହାକୁ ପଢ଼େ, ଶୁଣେ, ଦେଖେ କିମ୍ବା ଅନୁମୋଦନ କରେ, ସେ ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଗୃହରେ ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରା କୋଟି କୋଟି କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୂଜିତ ହୁଏ।
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାପୁରାଣ ଉତ୍ତରପର୍ଵଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଯୁଧିଷ୍ଠିରସଂଵାଦ ଆଦିତ୍ଯଦିନନକ୍ତଵିଧିଵର୍ଣନଂ ନାମ ପଞ୍ଚଦଶୋତ୍ତରଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହା ହେଉଛି ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ପୁରାଣର ଉତ୍ତରପର୍ବରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସଂବାଦର 'ଆଦିତ୍ୟ ଦିନ ଓ ରାତି ବିଧି ବର୍ଣ୍ଣନ' ନାମକ ଏକଶତ ପଞ୍ଚଦଶ ଅଧ୍ୟାୟର ଶେଷ।
ସଂକ୍ରାନ୍ତ୍ଯୁଦ୍ଯାପନଵର୍ଣନମ୍ ଯଦକ୍ଷଯଂ ପରଂ ଲୋକେ ପୁରାଣକଵଯୋ ଵିଦୁଃ
ସଂକ୍ରାନ୍ତି ଉତ୍ସବର ସମାପନ ବିବରଣ। ପ୍ରାଚୀନ କବିମାନେ ଯାହାକୁ ଏହି ସଂସାରରେ ଅବିନାଶୀ ଓ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବୋଲି ଜାଣିଛନ୍ତି।
ଵିଷୁଵେ ଅଯନେ ଵାପି ସଂକ୍ରାତିଵ୍ରତମାରଭେତ୍
ବିଷୁବ କିମ୍ବା ଅୟନରେ, ସଂକ୍ରାନ୍ତି ବ୍ରତ ଆରମ୍ଭ କରିବା ଉଚିତ।
ସଂକ୍ରାଂତିଵାସରେ ପ୍ରାପ୍ତେ ତିଲୈଃ ସ୍ନାନଂ ଵିଧୀଯତେ
ସଂକ୍ରାନ୍ତି ଦିନରେ ତିଳ ଦ୍ୱାରା ସ୍ନାନ କରିବା ନିୟମ।
ପଦ୍ମଂ ସକର୍ଣିକଂ କୁର୍ଯାତ୍ତସ୍ମିନ୍ନାଵାହଯେଦ୍ରଵିମ୍
କର୍ଣ୍ଣିକା ସହିତ ଏକ ପଦ୍ମ ତିଆରି କରି, ତାହାରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ନମଃ ସପ୍ତାର୍ଚିଷେଽଗ୍ନେଯେ ଯାମ୍ଯେ ରୁଙ୍ମଣ୍ଡଲାଯ ଚ
ସପ୍ତ ରଶିମାନେ, ଅଗ୍ନି, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗ ଓ ଆଲୋକ ମଣ୍ଡଳକୁ ମୋର ନମସ୍କାର।
ସପ୍ତସପ୍ତିଂ ଚ ଵାଯଵ୍ଯେ ପୂଜଯେଦ୍ଭାସ୍ଵତାଂ ପତିମ୍
ବାୟବ୍ୟ ଦିଗରେ ସପ୍ତ ଘୋଡ଼ା ଚଳାଉଥିବା ଭାସ୍କରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଗନ୍ଧମାଲ୍ଯଫଲୈର୍ଭକ୍ଷ୍ଯୈଃ ସ୍ଥଂଡିଲେ ପୂଜଯେତ୍ତତଃ
ତାପରେ, ଭୂମିରେ ଗନ୍ଧ, ମାଳା, ଫଳ ଓ ଭୋଜ୍ୟପଦାର୍ଥ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ନମସ୍ତେ ଵିଶ୍ଵରୂପାଯ ଵିଶ୍ଵଧାତ୍ରେ ସ୍ଵଯଂଭୁଵେ
ବିଶ୍ୱର ରୂପୀ, ବିଶ୍ୱର ଧାରକ ଓ ସ୍ୱୟଂସୃଜ୍ଜିତଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।
ଅନେନ ଵିଧିନା ଦତ୍ତ୍ଵା ଭାନଵେଽର୍ଘ୍ଯଂ ନରୋତ୍ତମ
ଏହି ବିଧି ଅନୁସାରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଇ—
କମଲଂ ଚ ଯଥାଶକ୍ତ୍ଯା କାରଯିତ୍ଵା ନିଵେଦଯେତ 4.116.
ଯେତେକି ସମ୍ଭବ, ଏକ ପଦ୍ମ ତିଆରି କରି, ତାହା ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ।
ଏକଭୁକ୍ତାଶନୈଃ ପୁଂଭିଃ ସର୍ଵମେତଦ୍ଯଥାଵିଧି
ଏହି ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଏକଥର ଖାଇଥିବା ପୁରୁଷମାନେ ନିୟମରେ କରିବା ଉଚିତ।
କୌଂତେଯ ତସ୍ମିନ୍ଘୃତପାଯସେନ ସଂପୂଜ୍ଯ ଵହ୍ନିଂ ଦ୍ଵିଜପୁଂଗଵାଯ
କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ସେ ସମୟରେ ଘିଅ ଓ ଚାଉଳ ଖିର ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ପୂଜି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।
ନିଵେଦଯେଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣପୁଙ୍ଗଵାଯ ହୈମୀଂ ଚ ଦଦ୍ଯାତ୍ପୃଥିଵୀଂ ସସସ୍ଯାମ୍
ଏକ ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଇବା ଓ ସସ୍ୟସମୃଦ୍ଧି ସହିତ ସୁନାର ମାଟି ଦେବା ଉଚିତ।
ସୌଵର୍ଣସୂର୍ଯେଣ ସମଂ ପ୍ରଦଦ୍ଯାନ୍ନ ଵିତ୍ତଶାଠ୍ଯଂ ପୁରୁପୋଽତ୍ର କୁର୍ଯାତ୍
ସୁନାର ସୂର୍ଯ୍ୟ ସହିତ ଏହି ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ, ଏଠାରେ କେହି ଧନ ନେଇ ଚତୁରତା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ପୃଥ୍ଵୀ ଚ ଯାଵତ୍ସକୁଲାଚଲା ଚ ଯାଵଚ୍ଚ ସୂର୍ଯାନିଲଵହ୍ନିଚନ୍ଦ୍ରାଃ
ପୃଥିବୀ ଏବଂ ସମସ୍ତ ପାହାଡ଼, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ପବନ, ଅଗ୍ନି ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଛନ୍ତି,
ତତସ୍ତୁ କର୍ମକ୍ଷଯମାପ୍ଯ ସପ୍ତଦ୍ଵୀପାଧିପଃ ସ୍ଯାତ୍ସୁକୁଲପ୍ରସୂତଃ
ତାପରେ, କର୍ମ ଶେଷ ହେଲେ, ସେ ଉତ୍ତମ କୁଳରେ ଜନ୍ମ ନେଇ ସାତ ଦ୍ୱୀପର ରାଜା ହେବ।
ଇତି ପଠତି ଶୃଣୋତି ଯୋଽତିଭକ୍ତ୍ଯା ଵିଧିମଖିଲଂ ରଵିସଂକ୍ରମେଷୁ ପୁଣ୍ଯମ୍
ଯେଉଁଠି ଜଣେ ଏହି ସମସ୍ତ ବିଧିକୁ ଅତି ଭକ୍ତି ସହିତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସଂକ୍ରାନ୍ତିରେ ପଢ଼ନ୍ତି କିମ୍ବା ଶୁଣନ୍ତି, ସେଉଁଠି ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି।
ଵିଷ୍ଟିଵ୍ରତଵର୍ଣନମ୍ କସ୍ଯାତ୍ମଜେଯଂ କିଂରୂପା ପୂଜ୍ଯତେ ଚ କଥଂ ଜନୈଃ । ଶନୈଶ୍ଚରସ୍ଯ ସୋଦର୍ଯା ଭଗିନ୍ଯତିଭଯଂକରୀ
ସେ କାହାର ଝିଅ, କେମିତି ଦେଖାଯାଏ, ଏବଂ ଲୋକେ କିପରି ତାଙ୍କୁ ପୂଜନ୍ତି? ସେ ଶନିଙ୍କର ଭଉଣୀ, ବହୁତ ଭୟଙ୍କର।
ସା ଜାତମାତ୍ରା ଭୁଵନଂ ଗ୍ରସ୍ତୁଂ ସମୁପଚକ୍ରମେ
ସେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ସାଥିରେ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଖାଇବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ନିର୍ଯାତି ଯଦି କାର୍ଯେଣ କଶ୍ଚିତ୍ତସ୍ଯ ପୁରଃ ସ୍ଥିତା
ଯଦି କେହି କୌଣସି କାମରେ ତାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଦଢ଼ିଯାନ୍ତି, ସେ ସେଠାରୁ ଚାଲିଯାଆନ୍ତି।
ଯଜ୍ଞଵିଘ୍ନକରୀ ରୌଦ୍ରା ସମାଜୋତ୍ସଵନାଶିନୀ
ସେ ରୌଦ୍ର, ଯଜ୍ଞର ବିଘ୍ନ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି, ଏବଂ ସଭା ଓ ଉତ୍ସବ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତି।
ତାଂ ତୁ ଦୁର୍ଵିନଯାସକ୍ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦେଵୋ ଦିଵାକରଃ
ତାଙ୍କର ଅଶିଷ୍ଟ ଆଚରଣ ଦେଖି ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ଚିନ୍ତିତ ହେଲେ।
କନ୍ଯାଦୁର୍ଵିନଯାଚ୍ଚେହ ପିତା ଦୋଷେଣ ଗୃହ୍ଯତେ
ଏଠାରେ ଝିଅର ଦୁର୍ନୀତି ଦ୍ୱାରା ବାପାଙ୍କୁ ଦୋଷ ଦିଆଯାଏ।
ଵିଚିଂତ୍ଯୈଵଂ ସୁତାଂ ଭଦ୍ରାଂ ଯସ୍ଯଯସ୍ଯ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି
ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରି, ଯାହାକୁ ସେ ନିଜ ଭଦ୍ର କନ୍ୟାକୁ ଦେଇଥାନ୍ତି,