ଵାକ୍ପୂଜ୍ଯା ରୋହିଣୀଯୋଗେ ନମୋ ଵାଚସ୍ପତେତି ଚ
ରୋହିଣୀ ଯୋଗରେ ବାଣୀକୁ ପୂଜା କରିବା ଓ ବାକ୍ପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିବା ଉଚିତ।
ଆର୍ଦ୍ରାସୁ ପୂଜ୍ଯାଵଧରୌ ସ୍ଥାଣଵେତି ଯୁଧିଷ୍ଠିର
ଆର୍ଦ୍ରା ନକ୍ଷତ୍ରରେ ଦୁଇ ଓଠକୁ ସ୍ଥାଣୁ ଭାବେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ, ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର।
ପୁଷ୍ଯେ ନେତ୍ରତ୍ରଯଂ ପୂଜ୍ଯଂ ନମସ୍ତେ ସର୍ଵଦର୍ଶିନେ
ପୁଷ୍ୟ ନକ୍ଷତ୍ରରେ ତିନି ଆଖିକୁ ପୂଜା କରିବା ଓ ସର୍ବଦର୍ଶୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିବା ଉଚିତ।
ମଘାସୁ ଚ ଜଟାଜୂଟଂ ପୂଜଯେଦଂଧକାରଯେ
ମଘା ନକ୍ଷତ୍ରରେ ଜଟା ଜୂଟକୁ ଅନ୍ଧକାରର ନାଥ ଭାବେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ନମୋଽସ୍ତୁ ପାଶାଂକୁଶପଦ୍ମଶୂଲକପାଲସର୍ପେନ୍ଦୁଧନୁର୍ଦ୍ଧରାଯ
ପାଶ, ଅଙ୍କୁଶ, ପଦ୍ମ, ତ୍ରିଶୂଳ, କପାଳ, ସର୍ପ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ଧନୁର୍ଧାରୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
ଶିରଃ ସମ୍ପୂଜଯେଦ୍ଦଦ୍ଯାତ୍ତତୋ ଧୂପଵିଲେପନମ୍
ମୁଣ୍ଡକୁ ପୂଜା କରି, ପରେ ଧୂପ ଓ ଚନ୍ଦନ ଦେବା ଉଚିତ।
ଶାଲିତଣ୍ଡୁଲକପ୍ରସ୍ଥଂ ଘୃତପାତ୍ରେଣ ସଂଯୁତମ୍ 4.109.
ଏକ ପ୍ରସ୍ଥ ଚାଉଳ ଓ ବାର୍ଲି, ଘିଅ ଭରା ପାତ୍ର ସହିତ ଦେବା ଉଚିତ।
ଶକ୍ତ୍ଯଭାଵେ ନ ଦୋଷଃ ସ୍ଯାଦଧିକେ ଚାଧିକଂ ଫଲମ୍
ଶକ୍ତି ନଥିଲେ ଦୋଷ ନାହିଁ; ଅଧିକ ଦେଲେ ଅଧିକ ଫଳ ମିଳେ।
ସୂତକାଶୌଚଦୋଷେ ତୁ ପୁନରନ୍ଯଦୁପୋଷଯେତ୍
ଜନ୍ମ କିମ୍ବା ମୃତ୍ୟୁ ଦ୍ୱାରା ଅଶୁଚି ହେଲେ, ପୁନି ଏକ ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ।
ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ଭୋଜଯେଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଗୁଡକ୍ଷୀର ଘୃତାଦିଭିଃ
ଭକ୍ତି ସହ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଗୁଡ଼, ଖୀର, ଘିଅ ଓ ଏହାଦି ସହ ଭୋଜନ କରାଯିବା ଉଚିତ।
ଶଯ୍ଯାଂ ସୁଲକ୍ଷଣାଂ କୃତ୍ଵା ଵିରୁଦ୍ଧଗ୍ରଂଥିଵର୍ଜିତାମ୍
ଶୁଭ ଚିହ୍ନ ଥିବା, ବିରୋଧୀ ଗଠନ ନଥିବା ଶଯ୍ୟା ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ଭାଜନୋପାନହଚ୍ଛତ୍ରଚାମରାସନଦର୍ପଣୈଃ
ଭାଜନ, ଜୁତା, ଛତା, ଚାମର, ଆସନ ଓ ଦର୍ପଣ ସହିତ।
ତସ୍ଯାଂ ନିଧାଯ ତଂ ଦେଵମଲଂକୃତ୍ଯ ଗୁଣାନ୍ଵିତମ୍
ସେଠାରେ ସେଇ ଦେବତାଙ୍କୁ ଭଲଭାବରେ ଶୃଙ୍ଗାର କରି, ଗୁଣରେ ଭରିପୂର୍ଣ୍ଣ କରି ରଖିବା।
ସୁଵର୍ଣଶୃଂଗୀଂ ରୌପ୍ଯଖୁରାଂ ସଵତ୍ସାଂ କାଂସ୍ଯଦୋହନାମ୍
ସୁନା ଶିଙ୍ଗ, ଚାଁଦି ଖୁର, ଛୁଆଁ ଥିବା ଗାଈ ଏବଂ କାଂସ୍ୟର ଦୋହନ ପାତ୍ର ଦେବା।
ଯଥା ନ ଦେଵଶଯନଂ ତଵ ପର୍ଵତଜାତଯା
ଯେପରି ତୁମ ପାଇଁ ପାହାଡ଼ ଦ୍ୱାରା କୌଣସି ଦେବତାଙ୍କ ଶୟନସ୍ଥଳ ନାହିଁ, ସେପରି—
ଯଥା ଦେଵ ନ ଶ୍ରେଯୋଽର୍ଥସ୍ତ୍ଵଦନ୍ଯୋ ଵିଦ୍ଯତେ କ୍ଵଚିତ୍
ଯେପରି ହେଇପାରେ ନାହିଁ, ଦେବତା, ତୁମକୁ ଛାଡ଼ି ଆଉ କୌଣସି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଙ୍ଗଳ।
ତତଃ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣୀକୃତ୍ଯ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ଵିସର୍ଜଯେତ୍ 4.109.
ତାପରେ, ଦେବତାଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରି, ଶିର ନମାଇ, ବିଦାୟ ଦେବା ଉଚିତ।
ନୈତଦ୍ଵିଶୀଲାଯ ନ ଦାଂଭିକାଯ କୁତର୍କଦୁଷ୍ଟାଯ ଵିନିଂଦକାଯ
ଏହି ଦାନ କୌଣସି ଅନୁଶାସନ ନଥିବା, ଢୋଙ୍ଗୀ, ତର୍କରେ ଭ୍ରଷ୍ଟ, କିମ୍ବା ନିନ୍ଦା କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଭକ୍ତାଯ ଦାଂତାଯ ଗୁଣାନ୍ଵିତାଯ ପ୍ରଦେଯମେତଚ୍ଛିଵଭକ୍ତିଯୁକ୍ତୈଃ
ଏହା ଭକ୍ତ, ନିୟମିତ, ଗୁଣବାନ ଏବଂ ଶିବଭକ୍ତିରେ ଭରିଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ।
ଯା ଵାଥ ନାରୀ କୁରୁତେଽତିଭକ୍ତ୍ଯା ଭର୍ତାରମାଶ୍ରିତ୍ଯ ଶୁଭଂ ଗୁରୁଂ ଵା
କିମ୍ବା ଯଦି କୌଣସି ଜଣେ ଜଣା ନାରୀ, ଅତି ଭକ୍ତି ସହିତ, ସ୍ୱାମୀ କିମ୍ବା ଶୁଭ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ସେଉଁଠି—
ଇଦଂ ଵଶିଷ୍ଠେନ ପୁରାଽର୍ଜୁନେନ କୃତଂ କୁବେରେଣ ପୁରଂଦରେଣ
ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ପୂର୍ବେ ବଶିଷ୍ଠ, ଅର୍ଜୁନ, କୁବେର ଏବଂ ପୁରନ୍ଦର ଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିଲା।
ଇତି ପଠତି ଶୃଣୋତି ଵା ଯ ଇତ୍ଥଂ ଶିଵପୁରୁଷଂ ପୁରୁହୂତଵଲ୍ଲଭଃ ସ୍ଯାତ୍
ଯିଏ ଏହିପରି ପଢ଼ନ୍ତି କିମ୍ବା ଶୁଣନ୍ତି, ସେ ଶିବ ଏବଂ ପୁରୁହୂତଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହୁଅନ୍ତି।
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାପୁରାଣ ଉତ୍ତରପର୍ଵଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଯୁଧିଷ୍ଠିରସଂଵାଦେ ଶିଵନକ୍ଷତ୍ରପୁରୁଷଵ୍ରତଵର୍ଣନଂ ନାମ ନଵୋତ୍ତରଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ପୁରାଣର ଉତ୍ତରପର୍ବରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସଂବାଦରେ, 'ଶିବନକ୍ଷତ୍ରପୁରୁଷ ବ୍ରତ ବର୍ଣ୍ଣନ' ନାମକ ଏକ ଶତ ଏବଂ ନଉତମ ଅଧ୍ୟାୟ।
ସମ୍ପୂର୍ଣଵ୍ରତଵର୍ଣନମ୍ ଗୃହୀତଂ ରଭସା କୃଷ୍ଣ ହ୍ଯନ୍ଯଦ୍ଵା ଵ୍ରତମୁତ୍ତମମ୍
ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ରତର ବିବରଣୀ—ହେ କୃଷ୍ଣ, ଆଉ ଏକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବ୍ରତ ଉତ୍ସାହରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି।
ସଂପୂର୍ଣଂ ଜାଯତେ ଯେନ ଯଦଚୀର୍ଣଂ ପୁରା ସ୍ଥିତମ୍
ଯାହା ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁଠି କିଛି ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିଥିଲା, ସେଠି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
ରହସ୍ଯାନାଂ ରହସ୍ଯଂ ତେ କଥଯାମି ଵ୍ରତୋତ୍ତମମ୍
ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି, ସବୁରୁ ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ, ଗୁପ୍ତ ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠାରୁ ଗୁପ୍ତ।
ସମ୍ପୂର୍ଣଂ ନାମ ତଚ୍ଚାପି ଵ୍ରତଂ ସମ୍ଯକ୍ଫଲପ୍ରଦମ୍
ଏହି ବ୍ରତକୁ 'ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଏହା ସଠିକ୍ ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ଅଵଶ୍ଯଂ ତଚ୍ଚ କର୍ତଵ୍ଯମକ୍ଷୀଣଫଲକାଂକ୍ଷିଭିଃ ତତ୍ସଂପୂର୍ଣଂ ଭଵେତ୍ସର୍ଵଂ ଵ୍ରତେନାନେନ ପାଣ୍ଡଵ
ଯେଉଁମାନେ କ୍ଷୟ ନହେଉଥିବା ଫଳ ଆଶା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ବ୍ରତ ନିଶ୍ଚୟ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ବ୍ରତ ଦ୍ୱାରା, ହେ ପାଣ୍ଡବ, ସବୁ କାମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
ଉପଦ୍ରଵୈର୍ବହୁଵିଧୈର୍ମଦାନ୍ମୋହାଚ୍ଚ ପାର୍ଥିଵ ତତ୍ସଂପୂର୍ଣଂ ଭଵେତ୍ପାର୍ଥ ସତ୍ଯଂସତ୍ଯଂ ନ ସଂଶଯଃ
ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଦୁଃଖ, ଅହଂକାର ଓ ମୋହ ଦ୍ୱାରା ଯେଉଁଠି ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିଥାଏ, ହେ ପାର୍ଥ, ଏହି ବ୍ରତ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ; ଏହା ସତ୍ୟ, ସତ୍ୟ, କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
କାଂଚନଂ ରୌପ୍ଯକଂ ରୂପଂ ଶିଲ୍ପିନା ତଦ୍ଧଟାପଯେତ୍
ସୁନା, ଚାଁଦି ଏବଂ ଏକ ମୂର୍ତ୍ତି କୁଶଳ କାରିଗର ଦ୍ୱାରା ତିଆରି କରାଯିବ।