ତତସ୍ତ୍ରିରାତ୍ରଂ ନିର୍ଵର୍ତ୍ଯ ସ୍ନାତ୍ଵା ସଂତର୍ପ୍ଯ ଦେଵତାଃ ଶ୍ଵଶ୍ରୂଶ୍ଵଶୁରଯୋଃ ପାଦୌ ଵଵଂଦେ ଚାରୁହାସିନୀ
ତିନି ରାତିର ବ୍ରତ ସମାପ୍ତ କରି, ସ୍ନାନ କରି ଦେବତାଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରି, ଚମକୁଥିବା ହସର ସାବିତ୍ରୀ ଶ୍ୱଶୁର ଶ୍ୱଶୁରୀଙ୍କ ପାଦରେ ନମସ୍କାର କଲେ।
ଅଥ ପ୍ରତସ୍ଥେ ପରଶୁଂ ଗୃହୀତ୍ଵା ସତ୍ଯଵାନ୍ଵନମ୍ 4.102.
ତାପରେ ସତ୍ୟବାନ କୁହା ନେଇ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ତତୋଽଵଦତ୍ସ ଭର୍ତା ତାଂ ପୃଚ୍ଛସ୍ଵ ଶ୍ଵଶୁରୌ ନିଜୌ
ତାପରେ ପତି ସାବିତ୍ରୀକୁ କହିଲେ, 'ତୁମେ ଶ୍ୱଶୁର ଶ୍ୱଶୁରୀଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କର।'
ଶ୍ଵଶୁରାଵଵଦତାଂ ଚ ନ ଗଂତଵ୍ଯଂ ତ୍ଵଯାନଘେ
ଶ୍ୱଶୁର ଶ୍ୱଶୁରୀ କହିଲେ, 'ତୁମେ ଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ନିର୍ମଳା।'
ଭୂଯୋ ଭାଵେନ ସା ପ୍ରୋଚେ ଦ୍ରଷ୍ଟଵ୍ଯଂ କାନନଂ ମଯା
ସାବିତ୍ରୀ ପୁନି ଦୃଢ ଭାବରେ କହିଲେ, 'ମୁଁ ଜଙ୍ଗଲ ଦେଖିବାକୁ ଚାହେଁ।'
ତତୋ ଗୃହୀତ୍ଵା ତରସା ଫଲପୁଷ୍ପସମିତ୍କୁଶାନ୍
ତାପରେ ଶୀଘ୍ର ଫଳ, ଫୁଲ, ଦରୁ, କୁଶ ଗଛ ଏସବୁ ଏକତ୍ର କଲେ।
ଅଥ ପାଟଯତଃ କାଷ୍ଠଂ ଜାତା ଶିରସି ଵେଦନା
ଉ ଲକଡ଼ି ଚିରୁଥିବାବେଳେ, ମୁଣ୍ଡରେ ବେଦନା ଆରମ୍ଭ ହେଲା।
ଵିଶ୍ରମସ୍ଵ ମହାବାହୋ ସାଵିତ୍ରୀ ପ୍ରାହ ଦୁଃଖିତା
ସାବିତ୍ରୀ ବିପଦ୍ର ହୋଇ କହିଲେ, 'ବଳଶାଳୀ, ଆପଣ ବିଶ୍ରାମ କରନ୍ତୁ।'
ଯାଵଦୁତ୍ସଂଗକେ କୃତ୍ଵା ଶିର ଆସ୍ତେ ମହୀତଲେ କିରୀଟିନଂ ପୀତଵସ୍ତ୍ରଂ ସାକ୍ଷାତ୍ସୂର୍ଯମିଵୋଦିତମ୍
ସତ୍ୟବାନ ମାଟିରେ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କ ଆଞ୍ଚଳରେ ମୁଣ୍ଡ ରଖି ଶୁଇଥିବାବେଳେ, ସାବିତ୍ରୀ ଦେଖିଲେ ଏକ ମୁକୁଟ ପିନ୍ଧିଥିବା, ପୀତବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରିଥିବା, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଜଣେ।
ତମୁଵାଚାଥ ସାଵିତ୍ରୀ ପ୍ରଣମ୍ଯ ମଧୁପିଂଗଲମ୍
ସାବିତ୍ରୀ ମଧୁପିଙ୍ଗଳ ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ସେ ଜଣେକୁ ନମସ୍କାର କରି କଥା କହିଲେ।
କ୍ଷୀଣାଯୁରେଷ ତେ ଭର୍ତା ତଂ ନଯାମି ପତିଵ୍ରତେ 4.102.
ତୁମର ପତିଙ୍କର ଆୟୁଷ୍ୟ ଶେଷ ହୋଇଯାଇଛି; ହେ ପତିବ୍ରତା ନାରୀ, ଏବେ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ନେଇଯିବି।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ସତ୍ଯଵତଃ ଶରୀରାତ୍ପାଶସଂଚଯୈଃ ଅଥ ପ୍ରଯାତୁମାରେଭେ ପଂଥାନଂ ପିତୃସେଵିତମ୍
ଏପରି କହି, ସତ୍ୟବାନଙ୍କ ଦେହରୁ ପାଶ ଗୁଡିକୁ ଏକଠା କରି, ପିତୃମାନେ ଯାଇଥିବା ପଥରେ ଚାଲିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ସାଵିତ୍ର୍ଯପି ଵରାରୋହା ପୃଷ୍ଠତୋଽ ନୁଜଗାମ ହ
ସାବିତ୍ରୀ ମଧୁର ରୂପବତୀ, ପଛରୁ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ।
ନିଵର୍ତ ଗଚ୍ଛ ସାଵିତ୍ରି ସ୍ଵଗୃହେ ତ୍ଵମିହାଗତା
ସାବିତ୍ରୀ, ତୁମେ ଫେରିଯାଅ; ନିଜ ଘରକୁ ଯାଅ, କାରଣ ଏଠି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତୁମେ ଆସିଛ।
ଭର୍ତାରମନୁଗଚ୍ଛଂତି ଯାସ୍ତାସାଂ ନ ଶ୍ରମାଦଯଃ
ଯେଉଁ ନାରୀମାନେ ନିଜ ପତିଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ କେବେ ଥକାନି କିମ୍ବା ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି ନାହିଁ।
ସତାଂ ସଂତୋ ଗତିର୍ନାନ୍ଯା ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ଭର୍ତା ସଦା ଗତିଃ
ସତ୍ପୁରୁଷମାନେ ପାଇଁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପଥ ନାହିଁ; ନାରୀମାନେ ପାଇଁ ପତି ସଦା ପଥ।
ସର୍ଵେଷାମେଵ ଜଂତୂନାଂ ସ୍ଥାନମସ୍ତି ମହୀତଲମ୍
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ପାଇଁ ଏହି ପୃଥିବୀ ହେଉଛି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସ୍ଥାନ।
ଏଵମନ୍ଯୈଶ୍ଚ ଵିଵିଧୈର୍ଵାକ୍ଯୈର୍ଦ୍ଧର୍ମାର୍ଥସଂହିତୈଃ
ଏପରି ଧର୍ମ ଓ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଭରିଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଅନ୍ୟ ଶବ୍ଦରେ କହିଲେ—
ତୁଷ୍ଟୋଽସ୍ମି ତଵ ଭଦ୍ରଂ ତେ ଵରଂ ଵରଯ ଭାମିନି
ମୁଁ ତୁମରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲି; ତୁମର ଭଲ ହେଉ। ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ଏକ ଵର ଚାହିଁ।
ଚକ୍ଷୁଃପ୍ରାପ୍ତିସ୍ତଥା ରାଜ୍ଯଂ ଶ୍ଵସୁ ରସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ
ଚକ୍ଷୁ ଫେରିଯିବା, ରାଜ୍ୟ ମିଳିବା, ଓ ତୁମ ଶ୍ୱଶୁରଙ୍କର ମହତ୍ତ୍ୱ—
ଜୀଵିତଂ ଚ ତଥା ଭର୍ତୁଧର୍ମସିଦ୍ଧିଶ୍ଚ ଶାଶ୍ଵତୀ 4.102.
ଏବଂ ତୁମର ପତିଙ୍କର ଜୀବନ ଓ ତାଙ୍କର ଧର୍ମର ଶାଶ୍ୱତ ସିଦ୍ଧି।
ଅଥ ଭର୍ତାରମାସାଦ୍ଯ ସାଵିତ୍ରୀ ହୃଷ୍ଟମାନସା
ତାପରେ, ସାବିତ୍ରୀ ନିଜ ପତିଙ୍କୁ ପୁନଃ ପାଇ, ମନରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
ଭାଦ୍ରସ୍ଯ ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାଂ ତୁ ଯଥା ଚୀର୍ଣଂ ଵ୍ରତଂ ତ୍ଵିଦମ୍
ଭାଦ୍ର ମାସର ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ଯେପରି ଏହି ବ୍ରତ ପାଳନ କରାଯାଇଥିଲା—
ତସ୍ମିନ୍ଭାଦ୍ରପଦେ ମାସି ସିଦ୍ଧାନ୍ନଂ ତସ୍ଯ କୀଦୃଶମ୍
ସେଇ ଭାଦ୍ରପଦ ମାସରେ, ସିଦ୍ଧି ପାଇଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ କଣ ଭୋଜନ ଉଚିତ?
କା ଦେଵତା ଵ୍ରତେ ତସ୍ମିନ୍ବ୍ରୂହି କାମଂ ପ୍ରତି ପ୍ରଭୋ
ଏହି ବ୍ରତରେ କେଉଁ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ? ମୋ ଇଚ୍ଛା ବିଷୟରେ କହ, ହେ ପ୍ରଭୁ।
ଶ୍ରୂଯତାଂ ପାଂଡଵଶ୍ରେଷ୍ଠ ସାଵିତ୍ରୀଵ୍ରତମାଦରାତ୍
ହେ ପାଣ୍ଡବମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସାବିତ୍ରୀ ବ୍ରତ ବିଷୟରେ ଆଦର ସହିତ ଶୁଣ।
ତ୍ରଯୋଦଶ୍ଯାଂ ଭାଦ୍ରପଦେ ଦଂତଧାଵନପୂର୍ଵକମ୍
ଭାଦ୍ରପଦ ମାସର ତେରୋତି ତାରିଖରେ, ପ୍ରଥମେ ଦାନ୍ତ ମାଜି—
ଅଶକ୍ତ୍ଯା ତୁ ତ୍ରଯୋଦଶ୍ଯାଂ ନକ୍ତଂ କୁର୍ଯାଜ୍ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ
ଯଦି ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, ତେବେ ତେରୋତି ତାରିଖରେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ରାତିରେ ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ।
ନିତ୍ଯଂ ସ୍ନାତ୍ଵା ମହାନଦ୍ଯାଂ ତଡାଗେ ଚାଥ ନିର୍ଝରେ
ପ୍ରତିଦିନ ଏକ ମହାନଦୀ, ତାଳାବ କିମ୍ବା ଝରଣାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଗୃହୀତ୍ଵା ତିଲକାନ୍ପାତ୍ରେ ପ୍ରସ୍ଥମାତ୍ରଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିର
ଏକ ପାତ୍ରରେ ପ୍ରସ୍ଥ ପରିମାଣ ତିଳ ନେଇବାକୁ, ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର।