ଵୃଂତାକାନ୍କାରଵେଲ୍ଲାଂଶ୍ଚ ବିଂବାନ୍କୂଷ୍ମାଂଡକର୍ବୁରାନ୍ ତେ ଵ୍ଯାଧିତା ଦରିଦ୍ରାଶ୍ଚ ଜାଯଂତେ ଭୁଵି ମାନଵାଃ
ବ୍ୟାଧି ଓ ଦାରିଦ୍ର୍ୟରେ ପୀଡିତ ଲୋକମାନେ ପୃଥିବୀରେ ବେଗୁନ, ଉର୍ଦ୍ଦୁ, ତରବୁଜ, ବିଲାତିବାଦା, କୁମ୍ହଡ଼ା ଓ କାକୁଡି ଭଳି ଆକାରରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି।
ନ କେଵଲଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ଦାନଂ ସର୍ଵସ୍ଯ ଶସ୍ଯତେ ଦରିଦ୍ରାଣାଂ ଚ ବଂଧୂନାଂ ଦାନଂ କୋଟିଗୁଣୋତ୍ତ ରମ୍
କେବଳ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ ଦେବା ନୁହେଁ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଦାନ ଦେବା ଉତ୍ତମ। ଦାରିଦ୍ର ଭାଇପାଇଁ ଦାନ ଦେବା ହଜାର ଗୁଣ ଅଧିକ ମାନାଯାଏ।
ମିତ୍ରଂ କୁଲୀନଶ୍ଚାପନ୍ନୋ ଵଧୁର୍ଦାରିଦ୍ର୍ଯଦୁଃଖିତଃ
ମିତ୍ର, ଉଚ୍ଚ କୁଳର ଲୋକ ଯିଏ ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ିଛି, କିମ୍ବା ଦାରିଦ୍ର ଓ ଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ ଜନାନୀ—
ଵନଂ ପ୍ରସ୍ଥାପିତେ ରାମେ ସସୀତେ ସହ ଲକ୍ଷ୍ମଣେ ସା ସର୍ଵେଃ ଶ୍ରାଵିତାନେକୈଃ କୋଶଲ୍ଯା ଭରତେନ ଵୈ
ରାମ ଶୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯିବାବେଳେ, କୌଶଲ୍ୟାଙ୍କୁ ସବୁ କଥା ଭରତ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଜଣାଇଦେଲେ।
ଯଦା ନ ପ୍ରତ୍ଯଯଂ ଯାତି କଥଂଚିତ୍କୋଶଲାତ୍ମଜା
ତଥାପି କୌଶଲ୍ୟାଙ୍କ ଝିଅ କେମିତି ଭି କୌଣସି ନିଶ୍ଚିତତା ପାଇଲେ ନାହିଁ।
ଵୈଶାଖୀ କାର୍ତିକୀ ମାଘୀ ତିଥଯୋମରପୂଜିତାଃ
ବୈଶାଖ, କାର୍ତିକ ଓ ମାଘ ମାସର ଶୁଭ ତିଥିମାନେ ଦେବତାମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି।
ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ କୌଶଲ୍ଯା ସହସା ପ୍ରତ୍ଯଯଂ ଗତା 4.100.
ଏହି କଥା ଶୁଣି କୌଶଲ୍ୟା ସହସା ନିଶ୍ଚିତତା ଲାଭ କଲେ।
ଏତତ୍ତିଥୀନାଂ ମାହାତ୍ମ୍ଯମାଖ୍ଯାତଂ ବହୁଵିସ୍ତରମ୍
ଏହି ତିଥିମାନଙ୍କର ମହତ୍ତ୍ୱ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ଏଠାରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ଵୈଶାଖକାର୍ତିକମଘାସହିତାଥ ମାଘେ ଯା ପୂର୍ଣିମା ଭଵତି ପୂର୍ଣଶଶାଂକଚିହ୍ନା
ବୈଶାଖ, କାର୍ତିକ ଓ ମାଘ ସହିତ ମାଘ ମାସର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ରର ଚିହ୍ନ ଥାଏ।
ଯୁଗାଦିତିଥିଵ୍ରତମାହାତ୍ମ୍ଯଵର୍ଣନମ୍ କଥ୍ଯମାନମିହେଚ୍ଛାମି ଶୁଭଧର୍ମପଦଂ ମହତ୍
ଏଠାରେ ମୁଁ ଯୁଗ ଆରମ୍ଭ ତିଥିର ବ୍ରତର ମହିମା ଓ ଶୁଭ ଧର୍ମର ପଥ ବିଷୟରେ କହିବାକୁ ଚାହେଁ।
ଯତ୍ରାଣ୍ଵପି ନରୈର୍ଦ୍ଦତ୍ତଂ ଜପ୍ତଂ ଵା ସୁମହଦ୍ଭଵେତ୍
ଯେଉଁଠି ଲୋକମାନେ ଅଳ୍ପ କିଛି ଦେଇଥିବେ କିମ୍ବା ଜପ କରିଥିବେ, ସେଥିରେ ବଡ଼ ଫଳ ମିଳେ।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ ଶୃଣୁ ପାଂଡଵ ତେ ଵଚ୍ମି ରହସ୍ଯଂ ଦେଵନିର୍ମିତମ୍
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ: ଶୁଣ, ପାଣ୍ଡବ, ମୁଁ ତୋତେ ଦେବତାମାନେ ନିର୍ମିତ ଗୁପ୍ତ କଥା କହିବି।
ଵୈଶାଖମାସସ୍ଯ ତୁ ଯା ତୃତୀଯା ନଵମ୍ଯସୌ କାର୍ତିକଶୁକ୍ଲପକ୍ଷେ
ବୈଶାଖ ମାସର ତୃତୀୟ ଦିନ ଓ କାର୍ତିକ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ନବମୀ—
ଵୈଶାଖସ୍ଯ ତୃତୀଯା ତୁ ସମା କୃତଯୁତେନ ତୁ
ବୈଶାଖ ମାସର ତୃତୀୟ ଦିନ କୃତୟୁଗର ଦଶ ଲକ୍ଷ ବର୍ଷ ସମାନ।
ତ୍ରଯୋଦଶୀ ନଭସ୍ଯେ ତୁ ଦ୍ଵାପରେଣ ସମାଗତା
ଭାଦ୍ରପଦ ମାସର ତ୍ରୟୋଦଶୀ ଦିନ ଦ୍ୱାପର ଯୁଗ ସହିତ ଯୋଗ ହୋଇଛି।
ଏତାଶ୍ଚତସ୍ରୋ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଯୁଗାନାଂ ପ୍ରଭଵାଦ୍ଯଥା
ଏହି ଚାରିଟି, ରାଜା, ଯୁଗମାନଙ୍କର ଆରମ୍ଭ ଭଳି ଘୋଷିତ।
ଉପଵାସସ୍ତପୋ ଦାନଂ ଜପହୋମକ୍ରିଯାସ୍ତଥା
ଉପବାସ, ତପ, ଦାନ, ଜପ ଓ ହୋମ ଦିଆଯାଉଥିବା କ୍ରିୟାମାନେ—
ଵୈଶାଖସ୍ଯ ତୃତୀଯାଯାଂ ଶ୍ରୀସମେତଂ ଜଗଦ୍ଗୁରୁମ୍ ଵସ୍ତ୍ରାଲଂକାରସଂଭାରୈନୈଵେଦ୍ଯୈ ର୍ଵିଵିଧୈସ୍ତଥା
ବୈଶାଖ ମାସର ତୃତୀୟ ଦିନରେ, ଶ୍ରୀ ସହିତ ଜଗତ୍ଗୁରୁଙ୍କୁ ବସ୍ତ୍ର, ଆଳଙ୍କାର, ବିଭିନ୍ନ ଉପହାର ଓ ବିଭିନ୍ନ ପକାଳି ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ତତସ୍ତସ୍ଯାଗ୍ରତୋ ଧେନୁର୍ଲଵଣସ୍ଯାଢକେନ ତୁ 4.101.
ତାପରେ, ସେଠି ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଏକ ଗାଈ ଏବଂ ଏକ ମାପ ଲୁଣ ରଖିବାକୁ ପଡିବ।
ଅଵିଚର୍ମୋପରି ସ୍ଥାପ୍ଯ କଲ୍ପଯିତ୍ଵା ଵିଧାନତଃ
ଅଉ ଏହି ଗାଈକୁ ଅସ୍ତର ଚମଡ଼ ଉପରେ ରଖି, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସଜାଇବାକୁ ହେବ।
ଶ୍ରୀଧରଃ ଶ୍ରୀପତିଃ ଶ୍ରୀମାଞ୍ଛ୍ରୀଶଃ ସଂପ୍ରୀଯତାମିତି ଗୋସହସ୍ରଂ ଦଶଗୁଣଂ ପ୍ରାପ୍ନୋତୀହ ନ ସଂଶଯଃ
‘ଶ୍ରୀଧର, ଶ୍ରୀପତି, ଶ୍ରୀମାନ୍, ଶ୍ରୀଶ ଖୁସି ହେଉନ୍’ ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଲେ, ଏଠାରେ ନିଶ୍ଚୟ ଦଶ ହଜାର ଗାଈ ଦାନର ପୁଣ୍ୟ ମିଳିଥାଏ।
ତଥୈଵ କାର୍ତିକେ ମାସି ନଵମ୍ଯାଂ ନକ୍ତଭୁଙ୍ନରଃ
ଏହିପରି, କାର୍ତିକ ମାସର ନବମୀ ତିଥିରେ, ଯିଏ ରାତିରେ ଖାଏ—
ଉମାସହାଯଂ ଵରଦଂ ନୀଲକଂଠମଥାର୍ଚଯେତ୍
ସେ ଉମାଙ୍କ ସହିତ ଥିବା, ଦୟାଳୁ ନୀଳକଣ୍ଠ ଭଗବାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଧେନୁଂ ତିଲମଯୀଂ ଦଦ୍ଯାତ୍ପୁରାଣୋ କ୍ତଵିଧାନତଃ
ପୁରାଣ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ, ସେ ତିଳରେ ତିଆରି ଗାଈ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଯଦତ୍ର ପ୍ରାପ୍ଯତେ ପୁଣ୍ଯଂ ପାର୍ଥ ତତ୍କେନ ଵର୍ଣ୍ଯତେ
ହେ ପାର୍ଥ, ଏଠାରେ ଯେତେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳିଥାଏ, ତାହା କିଏ ବର୍ଣ୍ନନା କରିପାରିବ?
ତ୍ରଯୋଦଶୀ ନଭସି ଯା କୃଷ୍ଣମସ୍ଯାଂ ସମର୍ଚଯେତ୍ ଭୋଜଯେଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଵେଦଵେଦାଙ୍ଗପାରଗାନ୍
ଭାଦ୍ରପଦ ମାସର କୃଷ୍ଣ ପକ୍ଷ ତ୍ରୟୋଦଶୀ ତିଥିରେ, ଭକ୍ତି ସହିତ ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରି ଖାଇବାକୁ ଦେବା ଉଚିତ।
ପିତୄନୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ଦାତଵ୍ଯା ସଵତ୍ସା କାଂସ୍ଯଦୋହନୀ
ପିତୃମାନ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ, ଏକ ଛେନା ସହିତ ଗାଈ ଓ କାଂସର ଦୁଧ ଦେବା ପାତ୍ର ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ପିତା ପିତାମହଶ୍ଚୈଵ ତଥୈଵ ପ୍ରପିତାମହଃ
ପିତା, ପିତାମହ ଏବଂ ଏହିପରି ପ୍ରପିତାମହ—
କୃତେନାନେନ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଯତ୍ପୁଣ୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ଯତେ ନୃଭିଃ 4.101.
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେ ଯେତେ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି—
ପୁତ୍ରାନ୍ପୌତ୍ରାନ୍ପ୍ରପୌତ୍ରାଂଶ୍ଚ ଧନଂ ଚ ମହଦୀପ୍ସିତମ୍
ସେମାନେ ପୁତ୍ର, ପୌତ୍ର, ପ୍ରପୌତ୍ର ଏବଂ ଆକାଂକ୍ଷିତ ବଡ଼ ଧନ ଲାଭ କରନ୍ତି।