ଚରାନଂତଵ୍ରତଂ ତତ୍ତ୍ଵଂ ନଵ ଵର୍ଷାଣି ପଂଚ ଚ
ପନ୍ଦର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଅନନ୍ତ ବ୍ରତକୁ ସତ୍ୟ ଭାବରେ ପାଳନ କର।
ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଚ ଵିପୁଲାନ୍ଭୋଗାନ୍ସର୍ଵାନ୍କାମାନ୍ଯଥେପ୍ସିତାନ୍
ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛିତ ଭୋଗ ଓ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରି,
ଇତି ଦତ୍ତ୍ଵା ଵରଂ ଦେଵସ୍ତତ୍ରୈଵାଂତର୍ହିତୋଽଭଵତ୍
ଏଭଳି ଦେବତା ବର ଦେଇ, ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ।
ଶୀଲଯା ସହ ଧର୍ମାତ୍ମା ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଭୋଗାନ୍ମନୋରମାନ୍ କଲ୍ପସ୍ଥାନୀ ଚ ସଂଭୂତୋ ଦୃଶ୍ଯତେଦ୍ଯାପି ସ ଜ୍ଵଲନ୍
ଶୀଳା ସହିତ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ବ୍ୟକ୍ତି ଆନନ୍ଦମୟ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କଲେ, ଏବଂ ଏକ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅବିଚଳ ରହି, ସେ ଏଯାଁ ଅଜାଗର ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି।
ଏତତ୍ତେ କଥିତଂ ପାର୍ଥ ଵ୍ରତାନାମୁତ୍ତମଂ ଵ୍ରତମ୍
ହେ ପାର୍ଥ, ଏଭଳି ମୁଁ ତୁମକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ବ୍ରତ ବିଷୟରେ କହିଦେଲି।
ଯେ ଚ ଶୃଣ୍ଵଂତି ସତତଂ ଵାଚ୍ଯମାନଂ ନରୋତ୍ତମ
ଯେଉଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷମାନେ ଏହି କଥାକୁ ସଦା ଶୁଣନ୍ତି,
ସଂସାରସାଗରଗୁହାଂ ସୁସୁଖଂ ଵିହର୍ତୁଂ ଵାଂଛଂତି ଯେ କୁରୁକୁଲୋଦ୍ଭଵ ଶୁଦ୍ଧସତ୍ତ୍ଵାଃ
ଏବଂ ଯେ କୁରୁବଂଶର ଶୁଦ୍ଧ ହୃଦୟ ଲୋକମାନେ ସଂସାର ସାଗରର ଗୁହାରେ ଆନନ୍ଦରେ ଘୁରିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି,
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାଽପୁରାଣ ଉତ୍ତରପର୍ଵଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଯୁଧିଷ୍ଠିରସଂଵାଦେଽଅନଂତଚତୁର୍ଦଶୀଵ୍ରତଵର୍ଣନଂ ନାମ ଚତୁର୍ନଵତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ମହାପୁରାଣର ଉତ୍ତରପର୍ବରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସଂବାଦରେ, 'ଅନନ୍ତଚତୁର୍ଦଶୀ ବ୍ରତ ବର୍ଣ୍ଣନ' ନାମକ ଚଉନବେଁ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଟେ।
ଶ୍ରଵଣିକାଵ୍ରତମ୍ ଏତାଃ କାଃ କିଂ ଚ କୁର୍ଵଂତି ଧର୍ମଂ ଚାସାଂ ବ୍ରଵୀହି ମେ
ଶ୍ରବଣିକା ବ୍ରତ—ଏମାନେ କିଏ, କଣ କରନ୍ତି, ଏବଂ ତାଙ୍କର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ କଣ? ଏହା ବିଷୟରେ ମୋତେ କହ।
ବ୍ରହ୍ମଣା ପ୍ରଥମଂ ସୃଷ୍ଟା ନିଯୋଗଶ୍ଚ ଜନେ କୃତଃ
ଏମାନେ ପ୍ରଥମେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲେ, ଏବଂ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଆଦେଶ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
ଯୋ ଯଦ୍ଵଦତି ଲୋକେସ୍ମିଞ୍ଛୁଭଂ ଵାପ୍ଯଥ ଵାଽଶୁଭମ୍
ଏହି ସଂସାରରେ ଯେଉଁଠି ଯେଉଁମାନେ ଯାହା କହନ୍ତି, ଭଲ କିମ୍ବା ଖରାପ,
ଜାତାସ୍ତ୍ରିଲୋକେ ପୂଜ୍ଯାସ୍ତୁ ନିଯମେନ ପ୍ରଜାପତେ
ତିନି ଲୋକରେ ଯେଉଁମାନେ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ଆଜ୍ଞାନୁସାରେ ସମ୍ମାନ ଯୋଗ୍ୟ।
ତାସାମସ୍ତୀହ ସା ଶକ୍ତିରଚିନ୍ତ୍ଯା ତର୍କହେତୁଭିଃ
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏଠାରେ ଯେଉଁ ଶକ୍ତି ଅଛି, ତାହା ବୁଝିବାକୁ ବୁଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।
ତଚ୍ଛୃଣ୍ଵଂତି ଯତଃ ପାର୍ଥ ନୈକା ଶ୍ରାଵଣିକା ମତାଃ
ହେ ପାର୍ଥ, ସେମାନେ ଶୁଣନ୍ତିବୋଲି କେବଳ ଶ୍ରୋତା ଭାବି ଗଣାଯାଏ ନାହିଁ।
ଯଥା ହି ସିଦ୍ଧଗଂଧର୍ଵା ନାଗାଃ କିଂପୁରୁଷାଃ ଖଗାଃ ତଥୈତାଃ ପୁଣ୍ଯନାମାନୋ ଵଂଦ୍ଯାଃ ଶ୍ରାଵଣିକାଃ ସ୍ମୃତାଃ
ଯେପରି ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ନାଗ, କିମ୍ପୁରୁଷ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ, ସେପରି ଏହି ପୁଣ୍ୟବାନ ଶ୍ରାବଣିକାମାନେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ ଯୋଗ୍ୟ ଭାବରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାନ୍ତି।
ତା ସମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ କର୍ତଵ୍ଯସ୍ତଂ ନାରୀନରୈରିହ
ସେମାନଙ୍କୁ ଭାବି ଏଠାରେ ପୁରୁଷ ଓ ନାରୀମାନେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ।
ଆଘ୍ରାଯ ଧୂପଂ ପକ୍ଵାନ୍ନଂ ଜଲଂ ଚାଗନ୍ଧ ମେଵ ଚ
ଧୂପ, ପକା ଖାଦ୍ୟ, ପାଣି ଓ ସୁଗନ୍ଧ ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ପରେ,
ଅଦତ୍ତ୍ଵା ଯଦି ମୃତ୍ଯୁଃ ସ୍ଯାଦଂତରାଲେପି ପାଂଡଵ ସଫେନିଲୈର୍ମୁଖୈ ରୌଦ୍ରୈର୍ଭ୍ରିଯଂତେ ନୀଚଦୁଃଖିତାଃ ।। 4.95.
ଯଦି ଦାନ ନ ଦିଅ, ହେ ପାଣ୍ଡବ, ମଧ୍ୟରେ ମୃତ୍ୟୁ ହେବା ସମ୍ଭବ; ଦୁଃଖିତ ଓ ନିଚ ଲୋକମାନେ ଭୟଙ୍କର, ଫେନ ଭରା ମୁହଁ ଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗନ୍ତି।
ଶ୍ରୂଯଂତେ ହି ପୁରା ପାର୍ଥ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ନହୁଷୋ ନୃପଃ
ହେ ପାର୍ଥ, ପୁରୁଣା କଥା ଅନୁସାରେ ପୃଥିବୀରେ ନହୁଷ ନାମକ ରାଜା ଥିଲେ।
ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷରୂପସଂପନ୍ନା ଦର୍ଶନୀଯତରା ଶୁଭା
ସେ ମହିଳା ଦେଖିବାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ ଦେହ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
ଶବ୍ଦଗଦ୍ଗଦସଂଭାଷା ମତ୍ତମାତଂଗଗାମିନୀ
ତାଙ୍କର କଥାବାର୍ତ୍ତା ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଥିଲା, ମଦମସ୍ତ ହାତୀ ଚାଲିବା ବେଳେ ଯେପରି ଶବ୍ଦ ହୁଏ, ସେପରି।
ସା କଦାଚିଦ୍ଗତା ସ୍ନାତୁଂ ଗଂଗାଯାଂ ଚାଶ୍ରମେ ମୁନେଃ
ସେ ଏକଥର ମୁନିଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ଗଙ୍ଗାରେ ସ୍ନାନ କରିବାକୁ ଗଲେ।
ଭୋଜଯଂତୀ ମୁନୀନାଂ ତୁ ପତ୍ନୀର୍ନାନାନ୍ନଭୋଜନୈଃ
ସେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ମୁନିମାନଙ୍କର ଜଣେ ଜଣେ ଗୃହଣୀଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାଇଥିଲେ।
ପୂଜ୍ଯଂ ଭଗଵତି ବ୍ରୂହି କିମେତଦ୍ଵ୍ରତମୁଚ୍ଯତେ
ହେ ପୂଜ୍ୟା, ଏହି ବ୍ରତ କଣ ନାମରେ ଜଣାଯାଏ, ମୋତେ କହ।
ଅରୁନ୍ଧତ୍ଯୁଵାଚ ଜଯଶ୍ରିଯେ ଶୃଣୁଷ୍ଵ ତ୍ଵଂ ନାମ୍ନା ଶ୍ରାଵଣିକାଵ୍ରତମ୍
ଅରୁନ୍ଧତୀ କହିଲେ: ହେ ଜୟଶ୍ରୀ, ଏହି ଶ୍ରାବଣିକା ବ୍ରତର ବିଷୟରେ ଶୁଣ।
ଗୂଢଂ ବହ୍ମର୍ଷିସର୍ଵସ୍ଵଂ ସୁପତିଵ୍ରତକଂ ଶୁଭମ୍
ଏହା ଗୁପ୍ତ, ସମସ୍ତ ମହାମୁନିଙ୍କର ସାର, ଏବଂ ସତୀ ନାରୀମାନେ ପାଇଁ ବଡ଼ ଶୁଭ।
ଏଵମୁକ୍ତା ଜଯଶ୍ରୀସ୍ତୁ ଭୋଜ୍ଯେ ତସ୍ମିନ୍ଯଦୃଚ୍ଛଯା
ଏପରି କହିବା ପରେ, ଜୟଶ୍ରୀ ସେଠାରେ ଅଚାନକ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ।
ଭୁକ୍ତ୍ଵାଚମ୍ଯ ଜଗାମାଥ ସ୍ଵପୁରଂ ପରମେଶ୍ଵରମ୍ 4.95.
ଭୋଜନ କରି ମୁହଁ ଧୋଇ, ସେ ତାଙ୍କ ନିଜ ନଗରକୁ, ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ପାଖକୁ ଚଲିଗଲେ।
ତତସ୍ତୁ ସମଯେ ପୂର୍ଣେ ମ୍ରିଯମାଣା ମହାସତୀ
ତାପରେ, ସମୟ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲାବେଳେ, ସେ ମହାସତୀ ମୃତ୍ୟୁଶୟନରେ ପଡ଼ିଥିଲେ।
ଅନନ୍ତ ଉଵାଚ । ତୁଷ୍ଟୋଽହଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭକ୍ତ୍ଯା ତଵ ଵିଶେଷତଃ । ଵରଂ ଗୃହାଣ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର ତୁଷ୍ଟୋଽସ୍ମି ତ୍ଯଜ ଵିସ୍ମଯଂ ।। । କୌଣ୍ଡିନ୍ଯ ଉଵାଚ । ସ୍ଵକର୍ମ୍ମଫଲଭୋଗେନ ଯାଂ ଯାଂ ଯୋନିଂ ଵ୍ରଜାମ୍ଯହଂ । ତସ୍ଯାଂ ତସ୍ଯାଂ ହୃଷୀକେଶ ହରିଭକ୍ତିର୍ଦୃଢାସ୍ତୁ ମେ ।। ଅତିପ୍ରମାଦାନ୍ମୋହାଦ୍ଵା ଯନ୍ମଯା ଦୁଷ୍କୃତଂ କୃତଂ । ତଦାଗଃ କ୍ଷମ୍ଯତାଂ ନାଥ ପ୍ରଣମାମି ପୁନଃ ପୁନଃ ।। ଶ୍ରୁତ୍ଵାନନ୍ତସ୍ତୁ ତଦ୍ଵାକ୍ଯଂ ଦଦୌ ତସ୍ମୈ ଵରତ୍ରଯଂ । ଦାରିଦ୍ରନାଶନଂ ଧର୍ମ୍ମଂ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଂ ତଥାକ୍ଷଯଂ
ଅନନ୍ତ କହିଲେ: 'ମୁଁ ତୁମ ଭକ୍ତିରେ ବିଶେଷ ଭାବେ ପ୍ରସନ୍ନ। ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏବେ ଚାହିଁଥିବା ବର ମାଗ। ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ ଅଛି, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଛାଡ଼।' କୌଣ୍ଡିନ୍ୟ କହିଲେ: 'ମୋ କର୍ମର ଫଳ ଭୋଗ କରି, ଯେଉଁ ଯେଉଁ ଜନ୍ମ ନେଉଛି, ସେଠାରେ ହେ ହୃଷୀକେଶ, ମୋର ହରିଭକ୍ତି ଦୃଢ଼ ହେଉ। ଅତି ଅବଧାନ ନଥିବାରୁ କିମ୍ବା ମୋହରୁ ଯେଉଁ ଅପରାଧ ହୋଇଛି, ସେ ସମସ୍ତ ପାପ ମୋତେ କ୍ଷମା କର, ନାଥ। ମୁଁ ପୁଣିପୁଣି ନମସ୍କାର କରୁଛି।' ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଅନନ୍ତ ତାଙ୍କୁ ତିନିଟି ବର ଦେଲେ: ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ନାଶ, ଧର୍ମ ଓ ବିଷ୍ଣୁଲୋକର ଚିରସ୍ଥାୟୀ ସ୍ଥାନ।