କିଂ ତତ୍ର ଵଦ କର୍ତଵ୍ଯମଚ୍ଛିଦ୍ରଂ ଯେନ ଜାଯତେ
ଏଠାରେ କଣ କରିବା ଉଚିତ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଫଳ ନିର୍ମଳ ହେବ?
ଵୈକଲ୍ଯଂ ପ୍ରଶମଂ ଯାତି ଶୃଣୁଷ୍ଵ ଗଦତୋ ମମ କୃତୋପଵାସୋ ଦେଵେଶଂ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଜନାର୍ଦନମ୍
ମୋ କଥା ଶୁଣ; ଉପବାସ କରି, ଦେବମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ, ବ୍ରତର ତ୍ରୁଟି ଶାନ୍ତ ହୁଏ।
ସ୍ନାତୋ ନାରାଯଣଂ ବ୍ରୂଯାଦ୍ଭୁଞ୍ଜନ୍ନାରାଯଣଂ ତଥା
ସ୍ନାନ କରି, ନାରାୟଣଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ; ଖାଇବା ବେଳେ ମଧ୍ୟ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ମନେ ରଖିବା ଦରକାର।
ପଞ୍ଚଗଵ୍ଯଜଲସ୍ନାତୋ ଵିଶୁଦ୍ଧାତ୍ମା ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ ଇଦମୁଚ୍ଚାରଯେତ୍ପଶ୍ଚାଦ୍ଦେଵସ୍ଯ ପୁରତୋ ହରେଃ
ଗୋମାତାଙ୍କର ପାଞ୍ଚ ଉତ୍ପାଦରେ ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଦ୍ଧ ମନ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ପରେ ହରିଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ସପ୍ତଜନ୍ମନି ଯତ୍କିଞ୍ଚିନ୍ମଯା ଖଣ୍ଡଵ୍ରତଂ କୃତମ୍
ମୁଁ ପୂର୍ବ ସାତି ଜନ୍ମରେ ଯେଉଁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ରତ କରିଛି,
ଯଥାଖଂଡଂ ଜଗତ୍ସର୍ଵଂ ତ୍ଵମେଵ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ
ଯେପରି ତୁମେ, ହେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ଅଖଣ୍ଡ ରୂପ,
ଚତୁର୍ଭିରପି ମାସୈସ୍ତୁ ପାରଣଂ ପ୍ରଥମଂ ସ୍ମୃତମ୍
ଚାରି ମାସ ପରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଥମ ପାରଣ କରିବାକୁ ନିୟମ ଅଛି।
ଚୈତ୍ରାଦିଷୁ ଚ ମାସେଷୁ ଚତୁର୍ଗୁଣ୍ଯଂ ତୁ ପାରଣମ୍
ଚୈତ୍ର ଆଦି ମାସଗୁଡ଼ିକରେ, ପାରଣ କରିବାରେ ଚାରିଗୁଣ ଅଧିକ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।
ଶ୍ରାଵଣାଦିଷୁ ମାସେଷୁ କାର୍ତ୍ତିକାଂତେଷୁ ପାରଣମ୍
ଶ୍ରାବଣ ଆରମ୍ଭରୁ କାର୍ତ୍ତିକ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମାସଗୁଡ଼ିକରେ ପାରଣ କରିବା ନିୟମ ଅଛି।
ସୌଵର୍ଣଂ ରୌପ୍ଯଂ ତାମ୍ରଂ ଚ ମୃନ୍ମଯଂ ପାତ୍ରମିଷ୍ଯତେ
ସୁନା, ଚାଁଦି, ତାମ୍ବା କିମ୍ବା ମାଟିର ପାତ୍ର ଉପଯୁକ୍ତ ମନାଯାଏ।
ଏଵଂ ସଂଵତ୍ସରସ୍ଯାଂତେ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ସ ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ 4.79.
ଏଭଳି ଭାବେ, ବର୍ଷର ଶେଷରେ ଯିଏ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଛି, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଵସ୍ତ୍ରାଭରଣଦାନୈଶ୍ଚ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ କ୍ଷମାପଯେତ୍
ବସ୍ତ୍ର ଓ ଗହଣା ଦେଇ, ପାଦେ ପଡ଼ି, ସେମାନଙ୍କୁ ଖ୍ଷମା ଚାହିଁବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ସମ୍ଯଗ୍ଯଥାନ୍ଯାଯ୍ଯମଖଂଡଦ୍ଵାଦଶୀଂ ନରଃ
ଏଭଳି ଯେଉଁ ଲୋକ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଅଖଣ୍ଡ ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ ପାଳନ କରନ୍ତି—
ସପ୍ତଜନ୍ମସୁ ଵୈକଲ୍ଯଂ ଯଦ୍ଵ୍ରତସ୍ଯ କ୍ଵଚିତ୍କୃତମ୍
ସାତ ଜନ୍ମରେ ବ୍ରତରେ ଯେଉଁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣତା କିମ୍ବା ତ୍ରୁଟି ହୋଇଥାଏ—
ତସ୍ମାଦେଷା ପ୍ରଯତ୍ନେନ ନରୈଃ ସ୍ତ୍ରୀଭିଶ୍ଚ ସୁଵ୍ରତ
ସେଥିପାଇଁ, ହେ ସୁବ୍ରତ, ପୁରୁଷ ଓ ନାରୀମାନେ ଏହି ବ୍ରତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚେଷ୍ଟାରେ କରିବା ଉଚିତ—
ଯେ ଦ୍ଵାଦଶୀଵ୍ରତମଖଂଡମିତି ପ୍ରସିଦ୍ଧଂ ମାର୍ଗୋତ୍ତମାଙ୍ଗମଧିକୃତ୍ଯ କୃତେନ ଯେନ
ଯେଉଁମାନେ ଅଖଣ୍ଡ ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ, ଯାହା ସର୍ବୋତ୍ତମ ମାର୍ଗ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ନିଷ୍ଠାରେ କରନ୍ତି—
ଇତି ଶ୍ରୀଭଵିଷ୍ଯେ ମହାପୁରାଣ ଉତ୍ତରପର୍ଵଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଯୁଧିଷ୍ଠିରସଂଵାଦେଽଖଂଡଦ୍ଵାଦଶୀଵ୍ରତଵର୍ଣନଂ ନାମୈକୋନାଶୀତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଶ୍ରୀଭବିଷ୍ୟ ପୁରାଣର ଉତ୍ତର ପର୍ବରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସଂବାଦରେ, 'ଅଖଣ୍ଡ ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ ବର୍ଣ୍ଣନ' ନାମକ ଉଣାଅଶୀତିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ମନୋରଥଦ୍ଵାଦଶୀଵ୍ରତଵର୍ଣନମ୍ ନରୋ ଵା ଯଦି ଵା ନାରୀ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଜଗତ୍ପତିମ୍
ମନୋରଥ ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ ବିବରଣା: ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନାରୀ, ଯେଉଁମାନେ ଠିକ୍ ଭାବେ ବିଶ୍ୱର ନାଥଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି—
ହରେର୍ନାମ ଵଦନ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଭାଵଯୁକ୍ତୋ ଯୁଧିଷ୍ଠିର
ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭକ୍ତି ସହିତ ହୃଦୟରେ ଭାବ ଧରି, ହରିଙ୍କ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ—
ତତୋନ୍ଯସ୍ମିନ୍ଦିନେ ପ୍ରାପ୍ତେ ଦ୍ରାଦଶ୍ଯାଂ ନିଯତୋ ହରିମ୍
ତାପରେ, ପରଦିନ ଦ୍ୱାଦଶୀ ଆସିଲେ, ନିୟମିତ ଭାବେ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଦରକାର—
ହରିମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ଚୈଵାଗ୍ନୌ ଘୃତହୋମକୃତକ୍ରିଯଃ
ହରିଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି, ଅଗ୍ନିରେ ଘୃତ ହୋମ କରିବା ଉଚିତ—
ପାତାଲସଂସ୍ଥାଂ ଵସୁଧାଂ ଯାଂ ପ୍ରସାଦ୍ଯ ମନୋରଥା
ପାତାଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ମାଟିକୁ ଇଚ୍ଛା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସନ୍ନ କରି—
ଯମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଦିଵି ପ୍ରାପ୍ତଃ ସକଲାଂଶ୍ଚ ମନୋରଥାନ୍
ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ—
ମନୋରଥାନଭିନଵାନ୍ପ୍ରାପ୍ତଵାଂଶ୍ଚ ମନୋହରାନ୍ ଭୁଞ୍ଜୀତ ପ୍ରଯତଃ ସମ୍ଯଗ୍ହଵିଷ୍ଯଂ ପାଂଡୁନନ୍ଦନ
ନୂତନ ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଇଚ୍ଛା ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ହେ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ, ଉଚିତ ଚେଷ୍ଟାରେ ହବିଷ୍ୟ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ—
ଫାଲ୍ଗୁନେ ଚୈତ୍ରେ ଵୈଶାଖେ ଜ୍ଯେଷ୍ଠେ ମାସି ଚ ସତ୍ତମ
ଫାଲ୍ଗୁନ, ଚୈତ୍ର, ବୈଶାଖ ଓ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସରେ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ—
ରକ୍ତପୁଷ୍ପୈଶ୍ଚ ଚତୁରୋ ମାସା ନ୍କୁର୍ଵୀତ ଚାର୍ଚନମ୍
ଚାରି ମାସ ଧରି ଲାଲ ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ—
ହଵିଷ୍ଯାନ୍ନଂ ଚ ନୈଵେଦ୍ଯମାତ୍ମନଶ୍ଚାପି ଭୋଜନମ୍ 4.80.୧
ହବିଷ୍ୟ ଅନ୍ନକୁ ନୈବେଦ୍ୟ ଭାବେ ଦେଇବା ଓ ସେଇ ଭୋଜନ ନିଜେ ମଧ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ—
ଜାତୀପୁଷ୍ପାଣି ଧୂପଶ୍ଚ ଶସ୍ତଃ ସାର୍ଜରସୋ ନୃପ
ଜାତି ଫୁଲ, ଧୂପ ଓ ସାଲ ଗଛର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରସ ଦେବା ଉଚିତ, ହେ ରାଜା—
ସ୍ଵଯଂ ତଦେଵ ଚାଶ୍ନୀଯାଚ୍ଛେଷଂ ପୂର୍ଵଵଦାଚରେତ୍
ସେଇ ପ୍ରସାଦ ନିଜେ ଖାଇବା ଓ ଅନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ପୂର୍ବବତ କରିବା ଉଚିତ—
ସୁଗଂଧିଶ୍ଚେଚ୍ଛଯା ଧୂପଂ ପୂଜା ଭୃଂଗାରକେନ ଚ
ସୁଗନ୍ଧ ଥିଲେ ଇଚ୍ଛାମତ ଧୂପ ଦେବା ଓ ଭୃଙ୍ଗାର ପାତ୍ରରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ—