ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଂଶଦ୍ଦେଵକୋଟ୍ଯୋ ରୋମକୂପେ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ
ତିରିସି ଖର୍ବ ଦେବତାମାନେ କେଶର ରୋମକୁପରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଚତ୍ଵାରଃ ସାଗରାଃ ପ୍ରୋକ୍ତା ଗଵାଂ ଯେ ତୁ ପଯୋଧରାଃ
ଚାରିଟି ସାଗରକୁ ଗାଁର ଅସୁଧା ଭାବରେ କହାଯାଇଛି।
ଜଠରେ ଗାର୍ହପତ୍ଯୋଽଗ୍ନିର୍ଦକ୍ଷିଣାଗ୍ନିର୍ହୃଦିସ୍ଥିତଃ
ପେଟରେ ଗାର୍ହପତ୍ୟ ଅଗ୍ନି ଅଛି; ହୃଦୟରେ ଦକ୍ଷିଣ ଅଗ୍ନି ବସିଛି।
ଅସ୍ଥିଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ ଶୈଲା ମଜ୍ଜାସୁ କ୍ରତଵଃ ସ୍ଥିତାଃ
ହାଡ଼ରେ ପାହାଡ଼ ଅଛି; ମଜ୍ଜାରେ ்ୟଜ୍ଞ ରହିଛି।
ସୁରକ୍ତପୀତକୃଷ୍ଣାଦୌ ଗଵାଂ ଵର୍ଣେ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ
ଗାଁ ରଙ୍ଗ ଲାଲ, ସାଧା, ହଳଦିଆ ଓ କଳା — ଏହି ଚାରିଟି ରୂପରେ ଗାଁ ର ରୂପ ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇଛି।
ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ତତ୍କ୍ଷଣାଦ୍ଗୌରୀ ଇଯେଷ ସଦୃଶୀଂ ତନୁମ୍
ସେହି ଦୃଶ୍ୟକୁ ମନେ ପକାଇ, ଗୌରୀ ଏହି ରୂପ ସହିତ ଏକ ସମାନ ଦେହ ପାଇଁ ଚାହିଲେ।
ଷଡୁନ୍ନତାଂ ପଞ୍ଚନିମ୍ନାଂ ମଂଡୂକାକ୍ଷୀଂ ସୁଵାଲଧିମ୍ 4.69.
ଅଂଶ ଛଅଟି ଉଠିଥିଲା, ପାଞ୍ଚଟି ନମିଥିଲା; ମେଢ଼କ ଭଳି ଆଖି, ଲାଗି ଶୁଭ୍ର ଚିହ୍ନ ଓ ଲାଗି ଚୁଆ ଚୁଲ।
ସୁଶୀଲାଂ ଚ ସୁତସ୍ନେହାଂ ସୁକ୍ଷୀରାଂ ସୁପଯୋଧରାମ୍
ସୁଭାବ ଥିଲା, ଛୁଆ ପ୍ରତି ମମତା ଥିଲା, ଦୁଧ ମିଠା ଥିଲା, ଅଂତୁ ମନୋହର ଥିଲା।
ଚର୍ଯଯା ପ୍ରତରନ୍ହୃଷ୍ଟୋ ମହାଦେଵଃ ସ୍ଵଚେତସି
ସେ ଦିନ ଶକାଳେ ତାଙ୍କର ଚଳାଚଳ ଦେଖି ମହାଦେବ ନିଜ ମନରେ ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ।
ଦତ୍ତ୍ଵା କୁଲପତେଃ ପାର୍ଶ୍ଵଂ ଭୃଗୋସ୍ତାଂ ଗାଂ ନ୍ଯଵେଦଯତ୍
ସେ ଗାଉକୁ କୁଳପତିଙ୍କ ପାଖରେ ଦେଇ, ଭୃଗୁଙ୍କୁ ଏହି ଗାଉକୁ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ।
ନ୍ଯାସରୂପାଂ ଦଦୌ ଧେନୁଂ ରକ୍ଷିତ୍ଵା ତାଂ ଦିନଦ୍ଵଯମ୍
ଦୁଇ ଦିନ ରକ୍ଷା କରି, ଏହି ଗାଉକୁ ନ୍ୟାସ ଭାବରେ ଦେଇଦେଲେ।
ଅନ୍ତର୍ଦ୍ଧିମଗମଦ୍ଦେଵଃ ପୁନର୍ଵ୍ଯାଘ୍ରୋ ବଭୂଵ ହ
ଦେବତା ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଗଲେ, ଏବଂ ପୁନି ବାଘର ଆକାର ନେଲେ।
ଵଜ୍ରଚକ୍ରନଖୋ ଦେଵୀଂ ଜ୍ଵଲତ୍ପିଂଗଲଲୋଚନଃ
ବଜ୍ର ଚକ୍ର ଭଳି ନଖ ଥିବା, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ପିଙ୍ଗଳ ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ସେ ଭୟଙ୍କର ବ୍ୟକ୍ତି ଦେବୀଙ୍କୁ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ।
ସଂପ୍ରାଯାଦାଶ୍ରମପଦଂ ତାଂ ଚ ଧେନୁଂ ସଵତ୍ସିକାମ୍
ସେ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ ଏବଂ ଗାଈ ଓ ତାଙ୍କର ବଛିଆକୁ ସହିତ ନେଇଗଲେ।
ହାହେତ୍ଯୁଚ୍ଚୈଃ କେଚିଦୂଚୁର୍ହୁଂହୁଂକାରୈସ୍ତଥାପରେ
କେହି ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ 'ହା' ବୋଲି ଚିତ୍କାର କଲେ, ଆଉ କେହି 'ହୁଁ ହୁଁ' ଧ୍ୱନି କରିଲେ।
ତାଲାସ୍ଫୋଟାନ୍ଦଦୁଃ କେଚିଦ୍ଵ୍ଯାଘ୍ରଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାତିଭୈରଵମ୍
କେହି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ବାଘକୁ ଦେଖି ତାଳି ମାଡ଼ିଲେ।
ତସ୍ଯା ଵ୍ଯାଘ୍ରଭଯାର୍ତାଯାଃ କପିଲାଯା ଯୁଧିଷ୍ଠିର 4.69.
ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ସେ କପିଲା ଗାଈ ବାଘର ଭୟରେ ଭୟଭୀତ ହୋଇଥିଲା।
ଵ୍ଯାଘ୍ରଵତ୍ସକଯୋସ୍ତତ୍ର ଵଂଦିତଂ ସୁରକିନ୍ନରୈଃ
ସେଠାରେ ବାଘ ଓ ତାର ଛୁଆକୁ ଦେବତା ଓ କିନ୍ନରମାନେ ପୂଜା କରିଥିଲେ।
ସଜଲଂ ଶିଵଲିଂଗଂ ଚ ଶମ୍ଭୋସ୍ତୀର୍ଥଂ ତଦୁତ୍ତମମ୍
ସେଠାରେ ଜଳରେ ଭିଜା ଶିବଲିଙ୍ଗ ଓ ଶମ୍ଭୁଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥ ଅଛି।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ମହାତୀର୍ଥେ ଜଂବୂମାର୍ଗେ ନରାଧିପ
ହେ ରାଜା, ଜାମ୍ବୁ ମାର୍ଗରେ ଏହି ମହାତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ,
ତତସ୍ତେ ମୁନଯଃ କ୍ରୁଦ୍ଧା ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତାଂ ମହାସ୍ଵନାମ୍
ତାପରେ ମୁନିମାନେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଧ୍ୱନି କରିଥିଲେ।
ଶବ୍ଦେନ ତେନ ଵ୍ଯାଘ୍ରୋଽପି ମୁକ୍ତ୍ଵା ଗାଵଂ ସଵ ତ୍ସିକାମ୍ ତଂ ପ୍ରପଶ୍ଯଂତି ଯେ ପାର୍ଥ ତେ ରୁଦ୍ରା ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ସେଇ ଧ୍ୱନିରେ ବାଘ ଗାଈ ଓ ତାର ଛୁଆକୁ ଛାଡିଦେଲା; ଯେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି, ହେ ପାର୍ଥ, ସେମାନେ ରୁଦ୍ର, ଏଠାରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଅଥ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠସ୍ତେଷାଂ ଦେଵୋ ମହେଶ୍ଵରଃ
ତାପରେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବ ମହେଶ୍ୱର ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।
ଉମାସହାଯୋ ଵରଦଃ ସସ୍ଵାମୀ ସଵିନାଯକଃ
ଉମାଙ୍କ ସହିତ, ଦାତା, ସ୍ୱାମୀ ଓ ବିନାୟକ ସହିତ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
ଵୀରଭଦ୍ରା ଚ ଚାମୁଂଡା ଘଂଟାକର୍ଣାଦିଭିର୍ଵୃତା ଦେଵଦାନଵଗନ୍ଧର୍ଵମୁନିଵିଦ୍ଯାଧରୋରଗୈଃ
ବୀରଭଦ୍ର ଓ ଚାମୁଣ୍ଡା, ଘଣ୍ଟାକର୍ଣ୍ଣ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଘେରିଥିଲେ; ଦେବ, ଦାନବ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ମୁନି, ବିଦ୍ୟାଧର ଓ ସର୍ପମାନେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ପ୍ରଣମ୍ଯ ଦେଵଦେଵାଯ ପତ୍ନୀଭିଃ ସହିତୈରୁମା
ଉମା ତାଙ୍କର ସହଧର୍ମିଣୀମାନେ ସହିତ ଦେବଦେବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ।
କାର୍ତିକେ ଶୁକ୍ଲପକ୍ଷେ ତୁ ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ନଂଦିନୀଵ୍ରତମ୍ 4.69.
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥିରେ ନନ୍ଦିନୀ ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ।
ଉତ୍ତାନପାଦେନ ତଥା ଵ୍ରତଂ ଚୀର୍ଣମିଦଂ ଶୃଣୁ
ଏହି ବ୍ରତ ଉତ୍ତାନପାଦ ମଧ୍ୟ କରିଥିଲେ; ଏହି କଥା ଶୁଣ।
ତସ୍ଯ ଭାର୍ଯା ଦ୍ଵଯଂ ଚାସୀଦ୍ରୁଚିଶୁଘ୍ନୀତି ଵିଶ୍ରୁତମ୍
ତାଙ୍କର ଦୁଇଜଣ ଜଣା ପତ୍ନୀ ଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ରୁଚି ଓ ଶୁଘ୍ନୀ ବୋଲି ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ରୁଚ୍ଯାଃ ସମର୍ପିତଃ ଶୁଘ୍ନ୍ଯା ଧ୍ରୁଵୋଽଯଂ ରକ୍ଷ୍ଯତାଂ ସଖି
ରୁଚି ତାଙ୍କ ପୁଅ ଧ୍ରୁବକୁ ଶୁଘ୍ନୀଙ୍କୁ ଦେଇ କହିଲେ, 'ମିତ୍ର, ଏହାକୁ ରକ୍ଷା କର।'