ଗୋଷୁ ଯଜ୍ଞାଃ ପ୍ରଵର୍ତଂତେ ଗୋଷୁ ଦେଵାଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତାଃ
ଗାଈମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯଜ୍ଞ ହୁଏ; ଗାଈମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବତାମାନେ ବସିଛନ୍ତି।
ଶୃଙ୍ଗମୂଲେ ଗଵାଂ ନିତ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମା ଵିଷ୍ଣୁଶ୍ଚ ସଂସ୍ଥିତୌ
ଗାଈର ଶିଙ୍ଗର ମୂଳରେ ସଦା ବ୍ରହ୍ମା ଓ ବିଷ୍ଣୁ ବସିଛନ୍ତି।
ଶିଵୋ ମଧ୍ଯେ ମହାଦେଵଃ ସର୍ଵକାରଣକାରଣମ୍
ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଶିବ, ମହାଦେବ, ସମସ୍ତ କାରଣର କାରଣ ରହିଛନ୍ତି।
କଂବଲାଶ୍ଵତରୌ ନାଗୌ ନାସାପୁଟସମାଶ୍ରିତୌ
କମ୍ବଳ ଓ ଅଶ୍ୱତର, ଏହି ଦୁଇଟି ସର୍ପ, ଗାଈର ନାକର ଛିଦ୍ରରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଦଂତେଷୁ ଵସଵଃ ସର୍ଵେ ଜିହ୍ଵାଯାଂ ଵରୁଣଃ ସ୍ଥିତଃ
ଗାଈର ଦାନ୍ତରେ ସମସ୍ତ ବସୁ ଅଛନ୍ତି, ଓ ଜିଭରେ ବରୁଣ ବସିଛନ୍ତି।
ସଂଧ୍ଯାଦ୍ଵଯଂ ତଥେଷ୍ଟାଭ୍ଯାଂ ଗ୍ରୀଵାଯାଂ ଚ ପୁରଂଦରଃ
ଗାଈର ଗଳାରେ ଦୁଇ ସଂଧ୍ୟା ଓ ଆଶା କରାଯାଇଥିବା ଦେବତାମାନେ ଅଛନ୍ତି, ପୁରନ୍ଦର ମଧ୍ୟ ଏଠି ଅଛନ୍ତି।
ଚତୁଷ୍ପାତ୍ସକଲୋ ଧର୍ମୋ ନିତ୍ଯଂ ଜଂଘାସୁ ତିଷ୍ଠତି 4.69.
ଚାରିଟି ପାଉଁଥିବା ଗାଈର ଜଂଘାରେ ସମସ୍ତ ଧର୍ମ ସଦା ବସିଥାଏ।
ଖୁରାଣାଂ ପଶ୍ଚିମେ ଭାଗେ ରାକ୍ଷସାଃ ସଂପ୍ରତିଷ୍ଠିତାଃ
ଗାଈର ଖୁରର ପଛ ଭାଗରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ବସିଛନ୍ତି।
ଶ୍ରୋଣୀତଟସ୍ଥାଃ ପିତରଃ କପୋଲେଷୁ ଚ ମାନଵାଃ
ଶ୍ରୋଣିର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ପୂର୍ବଜମାନେ ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ଗାଲରେ ମଣିଷମାନେ ଅଛନ୍ତି ।
ଆଦିତ୍ଯା ରଶ୍ମଯୋ ଵାଲାଃ ପିଣ୍ଡୀଭୂତା ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ
ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣଗୁଡିକ ଚୁଲ ଭାବରେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ବ୍ୟବସ୍ଥିତ ଅଛି ।
ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଂଶଦ୍ଦେଵକୋଟ୍ଯୋ ରୋମକୂପେ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ
ତିରିସି ଖର୍ବ ଦେବତାମାନେ କେଶର ରୋମକୁପରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଚତ୍ଵାରଃ ସାଗରାଃ ପ୍ରୋକ୍ତା ଗଵାଂ ଯେ ତୁ ପଯୋଧରାଃ
ଚାରିଟି ସାଗରକୁ ଗାଁର ଅସୁଧା ଭାବରେ କହାଯାଇଛି।
ଜଠରେ ଗାର୍ହପତ୍ଯୋଽଗ୍ନିର୍ଦକ୍ଷିଣାଗ୍ନିର୍ହୃଦିସ୍ଥିତଃ
ପେଟରେ ଗାର୍ହପତ୍ୟ ଅଗ୍ନି ଅଛି; ହୃଦୟରେ ଦକ୍ଷିଣ ଅଗ୍ନି ବସିଛି।
ଅସ୍ଥିଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ ଶୈଲା ମଜ୍ଜାସୁ କ୍ରତଵଃ ସ୍ଥିତାଃ
ହାଡ଼ରେ ପାହାଡ଼ ଅଛି; ମଜ୍ଜାରେ ்ୟଜ୍ଞ ରହିଛି।
ସୁରକ୍ତପୀତକୃଷ୍ଣାଦୌ ଗଵାଂ ଵର୍ଣେ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ
ଗାଁ ରଙ୍ଗ ଲାଲ, ସାଧା, ହଳଦିଆ ଓ କଳା — ଏହି ଚାରିଟି ରୂପରେ ଗାଁ ର ରୂପ ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇଛି।
ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ତତ୍କ୍ଷଣାଦ୍ଗୌରୀ ଇଯେଷ ସଦୃଶୀଂ ତନୁମ୍
ସେହି ଦୃଶ୍ୟକୁ ମନେ ପକାଇ, ଗୌରୀ ଏହି ରୂପ ସହିତ ଏକ ସମାନ ଦେହ ପାଇଁ ଚାହିଲେ।
ଷଡୁନ୍ନତାଂ ପଞ୍ଚନିମ୍ନାଂ ମଂଡୂକାକ୍ଷୀଂ ସୁଵାଲଧିମ୍ 4.69.
ଅଂଶ ଛଅଟି ଉଠିଥିଲା, ପାଞ୍ଚଟି ନମିଥିଲା; ମେଢ଼କ ଭଳି ଆଖି, ଲାଗି ଶୁଭ୍ର ଚିହ୍ନ ଓ ଲାଗି ଚୁଆ ଚୁଲ।
ସୁଶୀଲାଂ ଚ ସୁତସ୍ନେହାଂ ସୁକ୍ଷୀରାଂ ସୁପଯୋଧରାମ୍
ସୁଭାବ ଥିଲା, ଛୁଆ ପ୍ରତି ମମତା ଥିଲା, ଦୁଧ ମିଠା ଥିଲା, ଅଂତୁ ମନୋହର ଥିଲା।
ଚର୍ଯଯା ପ୍ରତରନ୍ହୃଷ୍ଟୋ ମହାଦେଵଃ ସ୍ଵଚେତସି
ସେ ଦିନ ଶକାଳେ ତାଙ୍କର ଚଳାଚଳ ଦେଖି ମହାଦେବ ନିଜ ମନରେ ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ।
ଦତ୍ତ୍ଵା କୁଲପତେଃ ପାର୍ଶ୍ଵଂ ଭୃଗୋସ୍ତାଂ ଗାଂ ନ୍ଯଵେଦଯତ୍
ସେ ଗାଉକୁ କୁଳପତିଙ୍କ ପାଖରେ ଦେଇ, ଭୃଗୁଙ୍କୁ ଏହି ଗାଉକୁ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ।
ନ୍ଯାସରୂପାଂ ଦଦୌ ଧେନୁଂ ରକ୍ଷିତ୍ଵା ତାଂ ଦିନଦ୍ଵଯମ୍
ଦୁଇ ଦିନ ରକ୍ଷା କରି, ଏହି ଗାଉକୁ ନ୍ୟାସ ଭାବରେ ଦେଇଦେଲେ।
ଅନ୍ତର୍ଦ୍ଧିମଗମଦ୍ଦେଵଃ ପୁନର୍ଵ୍ଯାଘ୍ରୋ ବଭୂଵ ହ
ଦେବତା ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଗଲେ, ଏବଂ ପୁନି ବାଘର ଆକାର ନେଲେ।
ଵଜ୍ରଚକ୍ରନଖୋ ଦେଵୀଂ ଜ୍ଵଲତ୍ପିଂଗଲଲୋଚନଃ
ବଜ୍ର ଚକ୍ର ଭଳି ନଖ ଥିବା, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ପିଙ୍ଗଳ ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ସେ ଭୟଙ୍କର ବ୍ୟକ୍ତି ଦେବୀଙ୍କୁ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ।
ସଂପ୍ରାଯାଦାଶ୍ରମପଦଂ ତାଂ ଚ ଧେନୁଂ ସଵତ୍ସିକାମ୍
ସେ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ ଏବଂ ଗାଈ ଓ ତାଙ୍କର ବଛିଆକୁ ସହିତ ନେଇଗଲେ।
ହାହେତ୍ଯୁଚ୍ଚୈଃ କେଚିଦୂଚୁର୍ହୁଂହୁଂକାରୈସ୍ତଥାପରେ
କେହି ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ 'ହା' ବୋଲି ଚିତ୍କାର କଲେ, ଆଉ କେହି 'ହୁଁ ହୁଁ' ଧ୍ୱନି କରିଲେ।
ତାଲାସ୍ଫୋଟାନ୍ଦଦୁଃ କେଚିଦ୍ଵ୍ଯାଘ୍ରଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାତିଭୈରଵମ୍
କେହି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ବାଘକୁ ଦେଖି ତାଳି ମାଡ଼ିଲେ।
ତସ୍ଯା ଵ୍ଯାଘ୍ରଭଯାର୍ତାଯାଃ କପିଲାଯା ଯୁଧିଷ୍ଠିର 4.69.
ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ସେ କପିଲା ଗାଈ ବାଘର ଭୟରେ ଭୟଭୀତ ହୋଇଥିଲା।
ଵ୍ଯାଘ୍ରଵତ୍ସକଯୋସ୍ତତ୍ର ଵଂଦିତଂ ସୁରକିନ୍ନରୈଃ
ସେଠାରେ ବାଘ ଓ ତାର ଛୁଆକୁ ଦେବତା ଓ କିନ୍ନରମାନେ ପୂଜା କରିଥିଲେ।
ସଜଲଂ ଶିଵଲିଂଗଂ ଚ ଶମ୍ଭୋସ୍ତୀର୍ଥଂ ତଦୁତ୍ତମମ୍
ସେଠାରେ ଜଳରେ ଭିଜା ଶିବଲିଙ୍ଗ ଓ ଶମ୍ଭୁଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥ ଅଛି।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ମହାତୀର୍ଥେ ଜଂବୂମାର୍ଗେ ନରାଧିପ
ହେ ରାଜା, ଜାମ୍ବୁ ମାର୍ଗରେ ଏହି ମହାତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ,