କ୍ରମେଣ ଭକ୍ଷଯିତ୍ଵା ଚ ଯଥୋକ୍ତଂ ଭରତର୍ଷଭ ସ୍ଵତ ଏଵାର୍ଧମଶ୍ନୀଯାଦ୍ଗତ୍ଵା ରମ୍ଯେ ଜଲାଶଯେ
ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହିପରି କ୍ରମରେ ଯଥାଯଥ ଭାବେ ଖାଇ, ନିଜେ ଅର୍ଧ ଖାଇବା ଉଚିତ, ତାପରେ ଏକ ଶୁଭ୍ର ଜଳାଶୟକୁ ଯିବା ଉଚିତ।
ଦଶାଵତାରାନଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ପୁଷ୍ପଧୂପଵିଲେପନୈଃ
ଦଶାବତାରଙ୍କୁ ଫୁଲ, ଧୂପ ଓ ଚନ୍ଦନ ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ପରେ,
ମତ୍ସ୍ଯଂ କୂର୍ମଂ ଵରାହଂ ଚ ନରସିଂହଂ ତ୍ରିଵିକ୍ରମମ୍
ମତ୍ସ୍ୟ, କୂର୍ମ, ବରାହ, ନରସିଂହ ଓ ତ୍ରିବିକ୍ରମଙ୍କୁ,
ଗତୋଽସ୍ମି ଶରଣଂ ଦେଵଂ ହରିଂ ନାରାଯଣଂ ପ୍ରଭୁମ୍
ମୁଁ ଦେବତା ହରି, ନାରାୟଣ, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଶରଣ ନେଇଛି।
ଛିନତ୍ତୁ ଵୈଷ୍ଣଵୀଂ ମାଯାଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ଜାତୋ ଜନର୍ଦନଃ
ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, ବୈଷ୍ଣବ ମାୟାକୁ କାଟିଦିଅନ୍ତି।
ଏଵଂ ଯଃ କୁରୁତେ ପାର୍ଥ ଵିଧିନାନେନ ସୁଵ୍ରତ
ହେ ପାର୍ଥ, ଏହି ନିୟମ ଓ ଶୁଭ୍ରତା ସହିତ ଯେଉଁଠି ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ,
ଶ୍ରୂଯତେ ଯାସ୍ତ୍ଵିମାଲୋଚ୍ଯ ପୁରୁଷାଣାଂ ଦଶା ଦଶ
ଏହି ସବୁ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବା ପରେ, ପୁରୁଷମାନଙ୍କର ଦଶଟି ଦଶା ଶୁଣାଯାଏ।
ସଂସାରସାଗରେ ଘୋରେ ମଜ୍ଜତ ତତ୍ର ମାଂ ହରିଃ
ଭୟଙ୍କର ସଂସାର ସାଗରରେ ଯେତେବେଳେ ଡୁବିଯାଏ, ସେଠାରେ ହରି ମୋତେ ଉଦ୍ଧାର କରନ୍ତି।
କିଂ ତସ୍ଯ ନ ଭଵେଲ୍ଲୋକେ ଯସ୍ଯ ତୁଷ୍ଟୋ ଜନାର୍ଦନଃ ମର୍ତ୍ଯଲୋକେ ସ୍ଵଯଂ ପାର୍ଥ ଭୂଭାରୋତ୍ତାରକାରଣମ୍
ଯାହାଙ୍କୁ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ପ୍ରସନ୍ନ, ସେଠାରେ ଏହି ଲୋକରେ କିଛି ଅଭାବ ରହିନଥାଏ? ମର୍ତ୍ୟଲୋକରେ, ହେ ପାର୍ଥ, ସେ ନିଜେ ପୃଥିବୀର ଭାର ହ୍ରାସ କରିବାର କାରଣ।
ଯା ସ୍ତ୍ରୀ ଵ୍ରତମିଦଂ ପାର୍ଥ ଚରିଷ୍ଯତି ମଯୋଦିତମ୍ 4.63.
ହେ ପାର୍ଥ, ଯେଉଁ ଜଣେ ନାରୀ ମୋତେ କହିଥିବା ଏହି ବ୍ରତ କରିଥାଏ—
ମର୍ତ୍ଯଲୋକେ ଚିରଂ ସ୍ଥିତ୍ଵା ଵିଷ୍ଣୁଲୋକେ ମହୀଯତେ
ମନୁଷ୍ୟ ଲୋକରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହିଲେ, ପରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଉଛନ୍ତି।
ଯେ ପୂଜଯଂତି ପୁରୁଷାଃ ପୁରୁଷୋତ୍ତମସ୍ଯ ମତ୍ସ୍ଯାଦିକାଂସ୍ତୁ ଦଶମୀଷୁ ଦଶାଵତାରାନ୍
ଯେମାନେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କ ଦଶ ଅବତାର, ମତ୍ସ୍ୟ ଆଦିଠାରୁ, ଦଶମୀ ତିଥିରେ ପୂଜା କରନ୍ତି—
ଆଶାଦଶମୀଵର୍ଣନମ୍ ଶୃଣୁଷ୍ଵାଵହିତୋ ଵଚ୍ମି ତଵାଶାଦଶମୀଵ୍ରତମ୍
ମନୋଯୋଗରେ ଶୁଣ, ମୁଁ ତୋତେ ଆଷାଢ଼ ଦଶମୀ ବ୍ରତ ବିଷୟରେ କହୁଛି।
ନଲନାମାଭଵତ୍ପୂର୍ଵଂ ନିଷଧେଷୁ ମହୀପତେ
ପୂର୍ବେ ନିଷଧ ଦେଶରେ ନଳ ନାମକ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ।
ଅକ୍ଷୈର୍ଦ୍ଯୂତେନ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନିର୍ଯଯୌ ଭାର୍ଯଯା ସହ
ହେ ରାଜା, ଅକ୍ଷ ଦ୍ୱାରା ଜୁଆ ଖେଳି, ସେ ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହିତ ବିଦାୟ ନେଲେ।
ସ ଗତ୍ଵା ପ୍ରତ୍ଯହୋରାତ୍ରଂ ଜଲମାତ୍ରେଣ ଵର୍ତଯନ୍
ସେ ଚାଲିଗଲେ, ପ୍ରତିଦିନ ଓ ରାତି କେବଳ ପାଣି ପିଇ ସେ ଜୀବନ ଚାଲାଇଲେ।
ଗ୍ରହୀତୁମିଚ୍ଛଂସ୍ତାନ୍ରାଜନ୍ସମାଚ୍ଛାଦ୍ଯ ସ୍ଵଵାସସା
ହେ ରାଜା, ସେ ତାଙ୍କୁ ଧରିବାକୁ ଚାହିଲେ ଏବଂ ନିଜ ଜମା କୁ ଦେଇ ଢାକିଦେଲେ।
ଗତେ ତୁ ନୈଷଧେ ଭୈମୀ ପ୍ରବୁଦ୍ଧୈ ଵାଞ୍ଚିତାନନା ଇତଶ୍ଚେତଶ୍ଚ ବଭ୍ରାମ ହାହେତି ରୁଦତୀ ମୁହୁଃ
ନିଷଧ ରାଜା ଚାଲିଯିବା ପରେ, ଭୀମଙ୍କ କନ୍ୟା ଠକି ଯାଇ, ଏଠି ସେଠି ଭ୍ରମଣ କରୁଥିଲେ, ବାରମ୍ବାର 'ହା ହେ' ବୋଲି କାନ୍ଦୁଥିଲେ।
ଦୁଃଖଶୋକସମାକ୍ରାଂତା ନଲଦର୍ଶନଲାଲସା
ଦୁଃଖ ଓ ଶୋକରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ, ନଳଙ୍କୁ ଦେଖିବା ଆଶାରେ ତାପିଥିଲେ।
ଉନ୍ମତ୍ତଵତ୍ପରିଵୃତା ଶିଶୁଭିଃ କୌତୁକାକୁଲୈଃ
ସେ ପାଗଳ ଭଳି ହେଇ, ଚମତ୍କାର ଦେଖିବାକୁ ଆସିଥିବା ଛୋଟ ଛୋଟ ପିଲାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରି ରହିଥିଲେ।
ଚନ୍ଦ୍ରଲେଖେଵ ପତିତା ଭୂମୌ ଭାସିତଦିଙ୍ମୁଖା 4.64.
ସେ ଚାନ୍ଦ୍ରକଳା ପଡ଼ିଥିବା ପରି ଭୂମିରେ ଢଳିପଡ଼ିଲେ, ତାଙ୍କର ମୁହଁ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରୁଥିଲା।
ଉଵାଚ ଭୈମୀ ସଵ୍ରୀଡଂ ସୈରଂଧ୍ରୀଂ ମାଂ ନିବୋଧତାମ୍
ଭୀମଙ୍କ କନ୍ୟା ଲଜ୍ଜାରେ ସାହିତ୍ୟରେ ସୈରନ୍ଧ୍ରୀଙ୍କୁ କହିଲେ—ମୋ କଥା ଶୁଣ।
ଯଦି ପ୍ରାର୍ଥଯତେ କଶ୍ଚିଦ୍ଦଂଡ୍ଯସ୍ତେ ସାଂପ୍ରତଂ ଭଵେତ୍ ଏଵମସ୍ତ୍ଵନଵଦ୍ଯାଂଗି ରାଜ ମାତାପ୍ଯୁଵାଚ ତାମ୍
ଯଦି ଏବେ କେହି ତୁମକୁ ଚାହିଁବେ, ସେ ଦଣ୍ଡିତ ହେଉ; ଏହିପରି ଦୋଷରହିତେ, ରାଜମାତା ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଏହିପରି କହିଲେ।
ଏଵଂଵିଧା ତଦ୍ଭଵନେ କଂଚିତ୍କାଲମନିଂଦିତା ଆନଯାମାସ ମୁଦିତୋ ଦମଯଂତୀଂ ଗୃହଂ ପିତୁଃ
ଏଭଳି ଭାବେ ସେ ଘରେ କିଛି ସମୟ ଦୋଷମୁକ୍ତ ରହିଲେ; ପରେ ଖୁସିରେ ଦମୟନ୍ତୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ଘରକୁ ନେଇଯିବା ହେଲା।
ମାତ୍ରା ପିତ୍ରା ସମାଯୁକ୍ତା ସୁତୈର୍ଭ୍ରାତୃଭିରେଵ ଚ
ସେ ମା, ବାପା, ପୁଅମାନେ ଓ ଭାଇମାନେ ସହିତ ଏକାତ୍ମ ହେଲେ।
ପ୍ରୋଵାଚ ଵିମନାହୂଯ ଵ୍ରତଂ ଦାନମଥାପି ଵା
ସେ ଦୁଃଖିତ ଅବସ୍ଥାରେ ଡାକାଯିବା ପରେ, ବ୍ରତ କିମ୍ବା ଦାନ ବିଷୟରେ କହିଲେ।
ତତ୍ରେତିହାସକୁଶଲୋ ଵିପ୍ରଃ ପ୍ରୋଵାଚ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍
ସେଠାରେ ଏକ ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଇତିହାସ ଜଣା ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ।
ଚକାର ସର୍ଵଂ ତନ୍ଵଂଗୀ ଯତ୍ପୁରାଣଵିଦା ତଦା
ତାପରେ ସେ ସୁନ୍ଦରୀ, ପୁରାଣ ଜଣା ବ୍ୟକ୍ତି ଯେପରି କହିଥିଲେ, ସେ ସବୁ କାମ କଲେ।
ଵ୍ରତସ୍ଯାସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵେଣ ଦମଯଂତ୍ଯା ନରୋତ୍ତମ
ଏହି ବ୍ରତର ଶକ୍ତିରେ ଦମୟନ୍ତୀ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷ, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସାଧନ କରିପାରିଲେ।
ସର୍ଵମେତତ୍ସମାଚକ୍ଷ୍ଵ ମାଂ ସର୍ଵଜ୍ଞୋସି ଯାଦଵ
ହେ ଯାଦବ, ତୁମେ ସବୁ କିଛି ଜାଣିଛ, ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ମୋତେ କହ।