ସ୍ବୟଂବରରେ ସୁନ୍ଦରୀ ନାରୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ ଧରି ନେଲେ ଏବଂ ସେଉଁଠୁ ଚାଲିଗଲେ। କୃଷ୍ଣାଂଶ ଏହା ବୁଝିପାରିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେ ନିଜ ଶିଶୁକୁ ଦେଖିଲେ ନାହିଁ। ସମୟ ଜଣା ଥିବା ଦେବସିଂହ ମଧ୍ୟ ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ମାୟାରେ ବିମଢ଼ ହେଇଗଲେ। ଦେବସିଂହଙ୍କୁ ଆଶ୍ଚର୍ୟରେ ଦେଖି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ କୃଷ୍ଣାଂଶକ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ଦେବସିଂହଙ୍କ ରୋଦନ ଶୁଣି, ଦୁଷ୍ଟ ରାଜା ବହୁତ ରୋଇ ନମ୍ରତାରେ କହିଲେ—"ତୁମର ଭାଇ ଉଦୟ, ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ମଦ ପାନ କରାଇ ଭ୍ରମିତ କରିଦେଲେ।" "ମୁଁ ନିଜେ ଏହି ବୀର କର୍ମକୁ ସାକ୍ଷାତ୍ ଦେଖିଛି," ରାଜା କହିଲେ। ଦେବସିଂହ ବିବେକରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକୁ ନିଜେ ବୁଝିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ଦୁଇଜଣ ବୀର ଝିଅ ରୋଇ ଆସିଲେ। ଆହ୍ଲାଦ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ବୁଝି, ରାଜାଙ୍କ କଥା ଶୁଣିଲେ। ତାଙ୍କ ମା, ଜାନେ, ଭଉଣୀ ଏବଂ ପ୍ରେମ ଓ ଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ ଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ବୀର ଅଦ୍ଭୁତ ମାୟାରେ ଭ୍ରମିତ ଥିଲେ ଏବଂ ସେମାନେ ଜଣାନି। ଏହି ସମୟରେ ରାଣୀ ପୁଷ୍ପବତୀ ନିଜ ପତିଙ୍କୁ ଭାଇଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତ୍ରାସିତ ଦେଖିଲେ। କୃଷ୍ଣାଂଶ ନିର୍ମଳ ଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ବଡ ଅପବାଦରେ ପଡିଲେ। "ମୃତ୍ୟୁ ଓ ପରିତ୍ୟାଗ ସମାନ," ସେ କହିଲେ, "ବିବେକରେ ଯଥାଯଥ କାର୍ଯ୍ୟ ଚିନ୍ତା କର।" ସେ ଚଣ୍ଡାଳମାନେକୁ ଡାକି, ନିଜ ପୁତ୍ର ହନ୍ତାକୁ ବାନ୍ଧିଲେ। "ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଖୋଲି ଆଣିଦିଅ," ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ। ଦେବସିଂହ ଯାଇ ଚଣ୍ଡାଳମାନେକୁ ବହୁ ଧନ ଦେଲେ। ବଳଖନାଙ୍କ ବିବି ଗଜମୁକ୍ତା ନିଜ ପତି ପ୍ରତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭକ୍ତିଶୀଳ ଥିଲେ। ଚଣ୍ଡାଳମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ମୃଗନେତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଇ କହିଲେ—"ତୁମେ ପାପୀ, ଦୁଷ୍ଟ! ମୋ ମିତ୍ରକୁ ତୁମେ କ୍ଷତି କରିଛ।" "ତୁମର ପୁତ୍ର ପୃଥିବୀରେ ବଞ୍ଚିଛି; ତାଙ୍କୁ ଖୋଜିବାକୁ ଯାଅ," କହି, ବୀର ଶୁଭଶିରିଷା ନାମକ ସହର ପାଇଁ ଚାଲିଗଲେ। ଗଜମୁକ୍ତାଙ୍କୁ ଶୁଭ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ, ଦମ୍ପତି ନିର୍ଭୟ ଭାବେ ଆଗକୁ ବଢିଲେ। ତାପରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମକରନ୍ଦ ସମସ୍ତ କାରଣ ଜାଣି, ବିଭିନ୍ନ ବଳି ଓ ସ୍ତୋତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଧର୍ମକୁ ପୂଜିଲେ। ରାଜା ଅଭିନନ୍ଦନଙ୍କ ଝିଅ ଥିଲେ ଚିତ୍ରପ୍ରପୂଜିନୀ। କେସରିଣୀଙ୍କ ଗୁରୁ କୁତୁକ ଥିଲେ, ଯେଉଁଥି ସଂଯୋଗୀ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲେ। ଦେଶ ଶତ୍ରୁମାନେ ଦ୍ୱାରା ଅପ୍ରାପ୍ୟ ଓ ପ୍ରତିପକ୍ଷୀ ପଥର ଦ୍ୱାରା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ହୋଇଥିଲା। ରାଜାଙ୍କ ଝିଅ ଚିତ୍ରଲେଖା ଜୟନ୍ତକୁ ଧରିଲେ; ଇନ୍ଦୁଲା ମାୟାରେ ଭ୍ରମିତ ଏବଂ ଦୁଃଖି ହୋଇ ସେଉଁଠି ରହିଗଲେ। "ହେ ଦେବ, କୃଷ୍ଣାଂଶର ଅଂଶ ତୁମେ, ସୂର୍ଯ୍ୟବର୍ମାନ ସହିତ ଚିତ୍ରଲେଖାଙ୍କୁ ଆସି, ତାଙ୍କ ସହିତ ନୃତ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କର," ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଗଲା। ଏବଂ ଏହି ଦେବୀକୁ ମନ୍ତ୍ରମୁଗ୍ଧ କରି, ତାଙ୍କ ଶୁଭ ଉପଦେଶ ଉଚ୍ଚାରଣ କର। ଏପରେ ଦେବ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଗଲେ, ରାଜା ଆଶ୍ଚର୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ। ଫାଲ୍ଗୁନ ମାସ ଆସିଲାବେଳେ, ତିନିଜଣ ଯୋଗୀ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ। ସେ ସମୟରେ ଦେବ ମୃଦଙ୍ଗ ଚାଲାଇଲେ, ମକରନ୍ଦ ଭୀଣା ଚାଲାଇଲେ। ସେମାନେ ସହର ଓ ରାଜା, ହାତୀର ମାଲିକ, ଦୁଇଁଜଣକୁ ଭ୍ରମିତ କରିଦେଲେ। "ତୁମେ କଣ ଚାହୁଁଛ, ହେ ତପସ୍ବୀ?"—ରାଜା ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ; ତପସ୍ବୀ ନମ୍ରତାରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ। "ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଶୀଘ୍ର କରି, ମୁଁ ତୁମର ପୁତ୍ରକୁ ଫେରାଇ ଦେବି," ତପସ୍ବୀ କହିଲେ। ଏହା ଶୁଣି, ହାତୀର ମାଲିକ ନିଜ ପୁତ୍ରକୁ ସେମାନେକୁ ଦେଇଦେଲେ। ପକ୍ଷରେ ସେମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ବାହ୍ଲିକା ସହରକୁ ପହଁଚିଲେ। ନୃତ୍ୟର ରସ ଜଣା ଦକ୍ଷ ଲୋକମାନେ ରାଜାଙ୍କୁ ମନ୍ତ୍ରମୁଗ୍ଧ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଆସିଲେ। ସେମାନେ ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟରେ ଦକ୍ଷ ଥିଲେ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆକୃଷ୍ଟ କରିଦେଲେ। ରାଜା ସେମାନେକୁ ନେଇ ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିଲେ ଏବଂ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଗଲେ।