ज्येष्ठस्य शुक्लपक्षादौ त्रीन्वै मासान्युधिष्ठिर
ज्येष्ठ महिन्याच्या शुक्ल पक्षाच्या सुरुवातीला, युधिष्ठिरा, तीन महिने पाळावेत.
शुक्ले भाद्रपदस्यादौ त्रीन्मासान्पांडुनंदन
भाद्रपद महिन्याच्या शुक्ल पक्षाच्या सुरुवातीला, पांडुपुत्रा, तीन महिने पाळावेत.
शुक्लमार्गशिरस्यादौ त्रीन्मासांस्तु नराधिप
मार्गशीर्ष महिन्याच्या शुद्ध पक्षाच्या सुरुवातीला, राजन, तीन महिने ठरवले आहेत.
समासेनैव चोक्तानि भद्राण्येतानि भारत
हे सर्व शुभ नियम, भारत, थोडक्यात सांगितले आहेत.
भद्राणां नियमाधानं प्रधाननियमांस्तथा
शुभ कर्मांचे नियम आणि मुख्य नियम असे सांगितले आहेत.
श्रीभगवानुवाच शृणु राजन्नवहितो भद्राणां विस्तरं परम्
श्रीभगवान म्हणाले — राजन, तू लक्षपूर्वक ऐक, शुभ कर्मांचा विस्तृत आणि श्रेष्ठ अर्थ मी सांगतो.
शुक्ले मार्गशिरस्यादौ चत्वारस्तिथयो वराः
मार्गशीर्ष महिन्याच्या शुद्ध पक्षाच्या सुरुवातीला चार तिथी श्रेष्ठ मानल्या आहेत.
एकभुक्तासनस्तिष्ठेत्प्रतिपद्यां जितेन्द्रियः
प्रथम दिवशी, एकदाच जेवावे, बसून राहावे आणि इंद्रिये आवरावीत.
प्रहरत्रये समधिके गते स्नानं समाचरेत् 4.13.
तीन प्रहर गेले की, स्नान करावे.
अहं ते तु प्रदिश्यामि मंत्राणां विधिमुत्तमम्
मी तुला मंत्रांचा श्रेष्ठ विधी सांगतो.
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा ये शुचयोऽमलाः
ब्राह्मण, क्षत्रिय, वैश्य आणि शुद्ध, निर्मळ शूद्र—
या स्त्री भर्त्रा वियुक्तापि स्वाचारैः संयुता शुभा
आणि जी स्त्री पतीपासून वेगळी असली तरी, तिचे आचरण चांगले आणि शुभ असेल—
स्नानं नद्यां तडागे वा वाप्यां कूपे गृहेपि वा
ती नदी, तळे, विहीर, कुंड किंवा घरीसुद्धा स्नान करू शकते.
मृदं मंत्रेण संगृह्य सर्वांगेषु प्रलेपयेत्
मंत्र म्हणत माती घ्यावी आणि ती सर्व अंगाला लावावी.
मयापि वंदिता भक्त्या मामतो विमलं कुरु
भक्तीने माझी प्रार्थना करून म्हणावे — 'हे निर्मळ प्रभो, मला शुद्ध कर.'
इति मृन्मंत्रः जलावगाहनं कुर्यात्कुण्डमालिख्य धर्मवित्
हा मृन्मंत्र आहे. धर्म जाणणाऱ्याने कुंड आखून पाण्यात जावे.
त्वमादिः सर्वदेवानां जगतां च जगन्मये
तू सर्व देवांचा आणि जगाचा आद्य कारण आहेस, हे विश्वरूपा.
गंगासागरजं तोयं पौष्करं नार्मदं तथा
गंगा, समुद्र, पुष्कर सरोवर आणि नर्मदा या पाण्याचा—
इति स्नानमंत्रः एवं स्नात्वा समाप्लुत्य आचम्य तटमास्थितः ।।4.13.
हा स्नानमंत्र आहे. असे स्नान करून, अंगावर पाणी शिंपडून, आचमन करून, काठी उभे राहावे.
निवस्य वाससी शुभ्रे शुचिः प्रयतमानसः
शुद्ध, स्वच्छ वस्त्र परिधान करावे आणि मन एकाग्र, पवित्र ठेवावे.
एवं गृहीतनियमो गृहं गच्छेच्छुचिव्रतः
अशा प्रकारे नियम घेतल्यावर, शुद्धतेला महत्त्व देणारा मनुष्य घरी परतावा.
स्नात्वा चैव ततो नाम तृतीयादि चतुर्दिने
स्नान केल्यावर, तिसऱ्या किंवा चौथ्या दिवशी नावकरणाचा विधी करावा.
चतुर्दिने द्वितीयादौ देवमभ्यर्चयेऽच्युतम्
दुसऱ्या दिवसापासून किंवा चौथ्या दिवशी, अच्युत परमेश्वराची पूजा करावी.
नाभिपूजा द्वितीयेह्नि कर्तव्या विधिवन्नरैः
दुसऱ्या दिवशी, नियमानुसार पुरुषांनी नाभीची पूजा करावी.
चतुर्थेह्नि जगद्धातुः पूजां शिरसि कल्पयेत्
चौथ्या दिवशी, जगाचा सृष्टीकर्ता याची पूजा डोक्यावर करावी.
घीवरैर्हरिनैवेद्यैर्दीपदानैश्च भक्तितः
तुपाचे पदार्थ, शुद्ध नैवेद्य, दिव्यांची भेट आणि भक्तीभावाने अर्पण करावे.
ततो दिनावसाने तु मुहूर्ते निर्गते सति
मग दिवसाच्या शेवटी, शुभ काळ संपल्यावर,
शशिचन्द्रशशांकेन्दुनामानि क्रमशो नरः
मनुष्याने शशि, चंद्र आणि शशांक ही नावे एकामागोमाग एक उच्चारावीत.
स चार्घ्यो यादृशो देय ऋद्धिमद्भिरथेतरैः 4.13.
समृद्ध असो वा इतर कुणी, योग्यप्रमाणे अर्घ्य अर्पण करावा.
चन्दनागुरुकर्पूरदधि दूर्वाक्षतादिभिः
चंदन, अगर, कापूर, दही, दुर्वा, अक्षता आणि अशा वस्तू वापराव्यात.