ततो भुक्त्वा महाभोगानंते पुण्यस्य संक्षयात्
मग मोठ्या सुखांचा उपभोग घेतल्यावर, पुण्य संपल्यावर,
ते चापि धर्मराजानं नराः पुण्यानुभावतः
त्या माणसांना त्यांच्या पुण्याच्या प्रभावामुळे धर्मराजाजवळ जायला मिळते.
ये पुनः पापकर्माणस्ते पश्यंति भयानकम्
पण जे वाईट कर्म करणारे असतात, त्यांना भयंकर गोष्टी दिसतात.
दंष्ट्राकरालवदनं भ्रुकुटीकुटिलेक्षणम्
त्यांना मोठ्या दातांचा, रागाने वाकलेल्या भुवया आणि भीषण डोळ्यांचा चेहरा दिसतो.
अष्टादशभुजं क्रुद्धं नीलांजनचयोपमम्
अठरा हातांचा, संतापलेला, काळ्या काजळासारखा काळोख असलेला तो दिसतो.
महामहिषमारूढं दीप्ताग्निसमलोचनम्
मोठ्या म्हशीवर बसलेला, अग्नीप्रमाणे तेजस्वी डोळे असलेला तो असतो.
प्रलयांबुदनिर्घोषं पिबंतमिव सागरम्
प्रलयाच्या मेघासारखा गडगडाट करत, जणू काही समुद्र पित आहे असे वाटते.
मृत्युश्च तत्समीपस्थः कालानलसमप्रभः
मृत्यू त्याच्या जवळ उभा असतो, काळाग्नीसारखा तेजस्वी.
मारी चोग्रा महामारी कालरात्रिः सुदारुणा 4.6.
मरी ही अत्यंत भयंकर आणि महाभयंकर, काळरात्र देखील फारच भयानक तिथे असते.
शक्तिशूलांकुशधराः पाशचक्रासिधारिणः
त्या सर्वांच्या हातात भाले, त्रिशूळ, अंकुश, दोरी, चक्र आणि तलवारी असतात.
असंख्याता महावीर्याः क्रूराश्चाञ्जनसंप्रभाः
असंख्य, अत्यंत बलवान, क्रूर आणि काळ्या काजळासारखे चमकणारे ते असतात.
अनेन परिवारेण महाघोरेण संवृतम् निर्भर्त्सयतं चात्यन्तं यमं सदुपकारिणम्
या भयंकर साथीदारांनी वेढलेले, ते यमाला — जो नेहमी चांगले करतो — फार कठोर शब्दांनी बोल लावतात.
चित्रगुप्तश्च भगवान्धर्मवाक्यैः प्रबोधयन् ।। भोभो दुष्कृतकर्माणः परद्रव्यापहारिणः । गर्विता रूपवीर्येण परदारविमर्दकाः
आणि भगवंत चित्रगुप्त धर्माचे शब्द सांगत समजावतात — 'अहो, वाईट कर्म करणारे, दुसऱ्याचे धन चोरणारे, रूप आणि बळावर गर्व करणारे, दुसऱ्याच्या स्त्रियांना त्रास देणारे —'
यत्स्वयं क्रियते कर्म तत्स्वयं भुज्यते पुनः
माणूस जे कर्म करतो, त्याचे फळ त्यालाच पुन्हा भोगावे लागते.
इदानीं किं प्रतप्यध्वं पीड्यमानाः स्वकर्मभिः
आता स्वतःच्या कर्मामुळे तुम्ही का यातना भोगता?
एते च पृथिवीपालाः संप्राप्ता मत्समीपतः
हे पृथ्वीचे राजे आता माझ्या जवळ आले आहेत.
भोभो नृपा दुराचाराः प्रजाविध्वंसकारिणः
अहो राजांनो, वाईट वागणारे, प्रजेला त्रास देणारे,
राज्यलोभेन मोहाद्वा बलादन्यायतः प्रजाः
राज्याच्या लोभामुळे, मोहाने किंवा जबरदस्तीने आणि अन्यायाने तुम्ही प्रजेवर अत्याचार केला.
कृतं राज्यं कलत्रं च यदर्थमशुभं कृतम् 4.6.
राज्य आणि पत्नी यांच्या साठी केलेल्या वाईट कर्मांचा काय उपयोग झाला?
पश्याम तद्बलं तुभ्यं येन विध्वंसिताः प्रजाः
तुझ्या त्या शक्तीचं आम्ही पाहूया, ज्यामुळे प्रजाच नष्ट झाली.
एवं बहुविधैर्वाक्यैरुपालब्धा यमेन ते
अशा अनेक प्रकारच्या कठोर शब्दांनी यमाने त्यांना फटकारलं.
इति धर्मं समादिश्य नृपाणां धर्मराट् पुनः
धर्मराजाने राजांना धर्माची शिकवण दिल्यावर पुन्हा—
भोभोश्चण्ड महाचण्ड गृहीत्वा नृपतीनिमान्
अरे चंड आणि महाचंड, या राजांना पकडून घे.
ततः शीघ्रं समुत्थाय नृपान्संगृह्य पादयोः
मग तो पटकन उठून, राजांना त्यांच्या पायांनी धरतो.
सर्वप्राणेन महता सुतप्ते तु शिलातले
संपूर्ण जीवशक्तीने, तापलेल्या मोठ्या दगडावर—
ततः स रक्तस्रोतोभिः स्रवते जर्जरीकृतः
मग फाडून टाकल्यावर, त्याच्या शरीरातून रक्ताच्या धारा वाहू लागतात.
ततः स वायुना स्पृष्टः शनैरुजीवते पुनः
मग वाऱ्याचा स्पर्श होताच, तो हळूहळू पुन्हा जिवंत होतो.
अष्टाविंशतिरेवाधः क्षितेर्नरककोटयः
पृथ्वीच्या अठ्ठावीस थराखाली नरकाच्या खोल खड्ड्या आहेत.
रौरवप्रभृतीनां च नरकाणां शतं स्मृतम् 4.6.
रौरव वगैरे नरकांची शंभर जागा सांगितली आहे.
येषु पापाः प्रपच्यंते नराः कर्मानुरूपतः
ज्यात पापी माणसं त्यांच्या कर्मानुसार उकडली जातात.