अरुदत्सा तु तत्पत्नी मित्रवाक्येन कर्षिता
ती पत्नी, मैत्रिणीच्या बोलण्याने व्याकुळ होऊन रडू लागली.
किं रोदिषि मदापूर्णे सत्यं कथय शोभने
अगं, गर्वाने भरलेली, तू का रडतेस? खरं सांग, सुंदरिणी.
यदि नायामि पार्श्वे त्वां सोमदत्त धनोत्तम
सोमदत्त, श्रीमंतांमध्ये श्रेष्ठ, मी तुझ्या जवळ आलो नाही तर—
इति वाक्येन बद्धाहं यास्याम्यद्य तदंतिके
या शब्दांनी मी बांधली गेले आहे; आज मी त्याच्याकडे जाईन.
सुष्वाप सा तु तत्पार्श्वे ह्यगमत्कामविह्वला
ती त्याच्या शेजारी, कामाने व्याकुळ होऊन, गाढ झोपली.
वचश्चोवाच लोभात्मा कुत्र यासि च सुन्दरि
लोभी मनाने त्याने विचारले, 'सुंदरिणी, कुठे चालली आहेस?'
कामालसा तु तं चौरमुवाच मदविह्वला
कामाने थकलेली ती, मनात वासनेने व्याकुळ होऊन त्या चोराला म्हणाली.
चौरस्तामाह भोः सुभ्रूर्भूषण देहि मेऽबले
चोर म्हणाला, 'सुंदर भुवया असलेल्या, मला तुझे दागिने दे, सौम्य स्त्री.'
आलिंग्योपपतिं मित्रं तुभ्यं दास्यामि भूषणम्
आपल्या प्रियकराला, मित्राला मिठी मारून मी तुला दागिने देईन.
दृष्ट्वा तामब्रवीद्वैश्यः कथं याता स्मरालसे 3.2.9.
तिला पाहून, वैश्य म्हणाला, 'प्रेमाने थकून तू कशी आलीस?'
कामालसा तु तच्छ्रुत्वा यथा जातं तथाऽब्रवीत्
कामालसा हे ऐकून, जसं घडलं तसं सांगितलं.
मत्वा पतिव्रतां नारीं परिक्रम्य व्यसर्जयत्
ती स्त्री पतीला निष्ठावान आहे असं समजून, त्याने तिची प्रदक्षिणा केली आणि तिला सोडून दिलं.
गेहे प्रवेशयामास तत्पतिर्यत्र तिष्ठति
तिला तिच्या पती जिथे होता त्या घरात त्याने नेऊन सोडलं.
बुभुजे विषयान्दिव्यान्देवदेवेन चोदितान् कस्य सत्यं स्मृतं श्रेष्ठं तेषां मध्ये वदस्व मे
देवाच्या प्रेरणेने त्याने दिव्य सुखांचा आस्वाद घेतला. त्यातल्या कोणाचा सत्य सर्वात श्रेष्ठ आहे, ते मला सांग.
चौरस्य सत्यता श्रेष्ठा यथा जाता तथा शृणु
चोराचं सत्य सर्वात श्रेष्ठ आहे, जसं घडलं तसं ऐक.
वैधव्यभीत्या सा देवी स्वमित्रं प्रति चागता
विधवा होण्याच्या भीतीने ती देवी आपल्या मैत्रिणीकडे गेली.
चौरस्तु सत्यभीत्या वै त्यक्त्वा तां मुदमागतः
चोराने सत्याची भीती वाटून तिला सोडलं आणि आनंद मिळवला.
गौडदेशे महाराज वर्धनं नाम वै पुरम्
गौडदेशात, राजन, वर्धन नावाचं एक नगर आहे.
गुणशेखर आख्यातो भूपालस्तत्र धर्मवान्
तिथे गुणशेखर नावाचा धर्मशील राजा होता.
कदाचिद्भूपतिर्यातो मन्दिरे गिरिजापतेः
एकदा तो राजा गिरिजापतीच्या मंदिरात गेला.
वृश्चिकस्तत्र संप्राप्य ददंश नृपतिं रुषा
तिथे एक विंचू आला आणि रागाने राजाला दंश केला.
तदा तु निर्भयानन्दो विषमुत्तार्य तस्य वै
तेव्हा निर्भयानंदाने त्याचं विष काढून टाकलं.
शृणु राजन्महाभाग शत्रून्षण्मानसाधमान् रजोगुणाच्च ते जातास्तेषां भेदाः पृथक्पृथक्
राजन, भाग्यवान राजा, मनाचे सहा शत्रू ऐक. ते रजोगुणातून जन्मतात आणि त्यांचे प्रकार वेगळे आहेत.
मोहो दंभो मदश्चैव ममताशा च गर्हणा
मोह, दंभ, मद, ममता, आशा आणि निंदा.
कामी विष्णुस्तथा रुद्रः क्रोधी लोभी विधिस्तथा
काम म्हणजे विष्णू, तसेच रुद्र; क्रोध, लोभ आणि विधी.
माया वश्याश्च ते सर्वे तर्हि तत्पूजनेन किम्
हे सगळे मायेला अधीन आहेत, मग त्यांच्या पूजेचा अर्थ काय?
न जितः स जिनो ज्ञेयोऽद्वैतवादी निरंजनः 3.2.10.
जो जिंकला जात नाही, तोच खरा विजेता, अद्वैतवादी आणि निर्मळ आहे.
तत्प्रसादाय यो धर्मः शृणु मे वसुधाधिप
त्याच्या कृपेकरिता कोणता धर्म आहे ते मला ऐक, पृथ्वीच्या अधिपती.
अतो गोपूजनं शुद्धं हिंसा सर्वत्र वर्जिता
म्हणून गाईंची पूजा शुद्ध आहे आणि सर्वत्र हिंसा टाळावी.
तस्मान्मांसं च पानं च वर्जितं सर्वदैव हि। न्यायेनोपार्जितं वित्तं भोजयेच्च बुभुक्षितान्
म्हणून मांस आणि मद्य नेहमीच टाळावे; न्यायाने मिळवलेल्या संपत्तीने भुकेल्यांना जेवू द्यावे.