आरूढो नैष्ठिकं धर्मं यस्तु प्रच्यवते पुनः
जो आजन्म ब्रह्मचर्याचा संकल्प करूनही पुन्हा त्यातून ढळतो—
आरूढपतितापत्या ब्राह्मणो वृषलेन च
ब्राह्मणाचे अपवित्र स्त्रीकडून किंवा शूद्राकडून झालेले अपत्य—
ब्राह्मणी कुलटा नित्यं स्वकं त्यक्त्वा पतिं खग
ब्राह्मणाची बायको जर नेहमीच वाईट वागणारी असेल, तर ती आपला नवरा सोडते, हे पक्ष्या.
उत्पद्यते तु यस्तस्या ब्राह्मणेन महामते
हे ज्ञानी, अशा ब्राह्मण स्त्रीला ब्राह्मणापासून जो मुलगा होतो,
यस्तु प्रव्रजितो भूत्वा पुनः सेवति मैथुनम् पंचगव्येन शुद्धिः स्यादित्याह मम देहकृत्
जो कोणी संन्यासी होऊन पुन्हा स्त्रीसंग करतो, त्याची शुद्धी पंचगव्याने होते, असं माझ्या शरीराच्या कर्त्याने सांगितलं आहे.
अभोज्यं ब्राह्मणस्यान्नं वृषलेन निमंत्रितम्
ब्राह्मणाला जर नीच जातीच्या माणसाने जेवण दिलं, तर ते अन्न खाऊ नये.
ब्राह्मणान्नं ददच्छूद्रः शूद्रान्नं ब्राह्मणो ददत्
शूद्र जर ब्राह्मणाला अन्न देतो, किंवा ब्राह्मण शूद्राला अन्न देतो,
उपनिक्षेपधर्मेण शूद्रान्नं च पचेद्द्विजः 1.184.
द्विज जर नियमाने शूद्राचे अन्न शिजवतो,
शूद्रान्नं शूद्रसंपर्कं शूद्रेण सह वासनम्
शूद्राचे अन्न, शूद्रांचा सहवास, आणि शूद्रासोबत राहणे,
शूद्रान्नोपहता विप्रा विह्वला रतिलालसाः
शूद्राचे अन्न खाल्ल्याने ब्राह्मण भ्रष्ट होतात आणि ते चंचल व भोगलालसा होतात.
हस्तदत्तास्तु ये स्नेहाल्लवणव्यंजनादयः
जे लोक प्रेमाने हाताने मीठ, मसाले वगैरे देतात,
आयसेन तु पात्रेण यदन्नमुपदीयते
लोखंडी भांड्यात जे अन्न वाढले जाते,
अंगुल्या दंतकाष्ठं यत्प्रत्यक्षलवणं च यत्
जे थेट मीठ किंवा बोटाने दिलेली दात घासायची काडी,
मुखे पर्युषिते नित्यं भवत्यप्रयतो द्विजः
हे सगळं तोंडात राहिलं तर द्विज नेहमी अपवित्र होतो.
पुष्पालंकारवस्त्राणि गंध माल्यानुलेपनम्
फुले, दागिने, वस्त्रे, सुवासिक द्रव्ये, हार आणि उटणे,
गृहांते वसते मूर्खो दूरे चास्य गुणान्वितः
मूर्ख माणूस घराच्या टोकाला राहतो, आणि गुणी माणूस दूर राहतो.
ब्राह्मणातिक्रमो नास्ति विप्रे वेदविवर्जिते
ज्या ब्राह्मणाजवळ वेदज्ञान नाही, त्याच्यावर अन्याय होत नाही.
सन्निकृष्टमधीयानं ब्राह्मणं यो व्यतिक्रमेत् 1.184.
जो कोणी जवळ शिकणाऱ्या ब्राह्मणावर अन्याय करतो,
किं तु यत्ते पुरा देव श्रुतं वाक्यं महात्मनः
पण हे देव, पूर्वी तू जे महात्म्याचं वचन ऐकलं होतंस,
गदतो नारदस्यैव शृणु त्वं विबुधाधिप
स्वर्गातील अधिपती, तू नारदाने स्वतः सांगितलेले हे शब्द ऐक.
सत्यनिष्ठं द्विजं यस्तु शुक्लजातिं प्रियंवदम्
जो द्विज सत्यावर निष्ठा ठेवतो, शुभ्र वंशाचा आहे आणि गोड बोलतो, त्याच्याशी अन्याय करणारा,
अतिक्रम्य नरो घोरं नरकं पातयेत्खग
खग, असा मनुष्य स्वतःला भयंकर नरकात टाकतो.
तस्मान्नातिक्रमेद्राजा ब्राह्मणं प्रातिवेशिकम्
म्हणून राजा शेजारी राहणाऱ्या ब्राह्मणाचा अपमान करू नये.
भागिनेयं विशेषेण तथा बंधुं ग्रहाधिप अतिक्रम्य महद्रौद्रं रौरवं नरकं व्रजेत्
विशेषतः भगिनीपुत्र, नातेवाईक किंवा घराचा प्रमुख यांच्या बाबतीत अन्याय केल्यास, तो मोठ्या भयानक रौरव नरकात जातो.
ममाप्यवगतं वीर ब्राह्मणं न परीक्षयेत्
वीर, मी देखील हे समजून घेतले आहे की ब्राह्मणाची परीक्षा घेऊ नये.
सर्वदेवमयं विप्रं सर्वलोकमयं तथा
सर्व देवांचा अंश असलेला ब्राह्मण, तसेच सर्व लोकांचा अंश असतो.
केवलं चिंतयेज्जातिं न गुणान्विनतात्मज
विनयशील पुत्रा, केवळ वंशाचा विचार करावा, गुणांचा नाही.
यस्त्वासन्नमतिक्रम्य ब्राह्मणं पतितादृते 1.184.
जो जवळच्या ब्राह्मणाचा, पतित वगळता, अपमान करतो,
देवकर्मविनाशेन ब्रह्मस्वहरणेन च वियोन्यां क्षिपते यस्तु वियोनिमधिगच्छति
देवकार्याचा नाश किंवा ब्राह्मणाची वस्तू चोरल्याने, तो स्वतःला नीच योनीत टाकतो आणि अधम जन्म प्राप्त करतो.
मा ददस्वेति यो ब्रूयाद्गवाग्निब्राह्मणेषु वै
जो गायी, अग्नी किंवा ब्राह्मण यांना 'देऊ नका' असे सांगतो,