सुचिरं संभ्रमत्यस्मिन्दुःखदे च भवार्णवे
तो या दुःखमय संसारसागरात खूप काळ भटकत राहतो.
मानुष्यं दुर्लभं प्राप्य येऽर्चयंति दिवाकरम्
मानवजन्म मिळवून, जे दिवाकराची पूजा करतात—
सूर्यभक्तिपरा ये च ये च तद्गतमानसाः
जे सूर्यभक्तीमध्ये मग्न असतात आणि ज्यांचं मन त्याच्यात एकरूप झालं आहे—
विविधानि मनोज्ञानि विविधाभरणाः स्त्रियः
विविध अलंकारांनी सजलेल्या, मनाला आनंद देणाऱ्या स्त्रिया—
ये वांछन्ति महाभोगान्राज्यं वा त्रिदशा लये
जे मोठ्या भोगांची किंवा देवांमध्ये राज्याची इच्छा करतात—
सौन्दर्यं जगतः ख्यातिः कीर्तिर्धर्मादयः स्मृताः
सौंदर्य, जगातली कीर्ती, यश आणि धर्म हे सर्व मिळतात असं सांगितलं आहे.
तस्मात्संपूजयेत्सूर्यं सर्वदेवगणार्चितम्
म्हणून सर्व देवांनी पूजिलेल्या सूर्याची आपण पूजा केली पाहिजे.
दानं च दुर्लभं तस्मै तद्धोमश्च सुदुर्लभः
त्याला दान देणं फार दुर्मिळ आहे आणि त्याला होम करणे तर आणखीनच कठीण आहे.
सुदुर्लभतरं ज्ञेयं तदाराधनमुत्तमम्
त्याची श्रेष्ठ आराधना मिळवणं सर्वात कठीण मानली जाते.
येषामिहेश्वरे भानौ नित्यं सूर्ये गतं मनः 1.173.
ज्यांचं मन नेहमी इथे ईश्वररूप भानू म्हणजे सूर्यावर स्थिर असतं—
जिह्वाग्रे वर्तते यस्य सकलं तस्य जीवितम् ।। य एवं पूजयेद्भानुं श्रद्धया परयान्वितः। मुच्यते सर्वपापेभ्यः स नरो नात्र संशयः
ज्याच्या जिभेवर त्याचं नाव असतं, त्याचं संपूर्ण आयुष्य सफल होतं; जो श्रद्धेने भानूची पूजा करतो, तो सर्व पापांतून मुक्त होतो—यात काहीच शंका नाही.
डाकिन्यो विविधाकारा राक्षसाः सपिशाचकाः
अनेक रूपांची डाकिनी आणि राक्षस, तसेच पिशाच्च—
शत्रवो नाशमायांति संग्रामे जयमाप्नुयात्
शत्रूंचा नाश होतो; युद्धात विजय मिळतो.
धनमायुर्यशो विद्या प्रभावो ह्यतुलं तथा
धन, आयुष्य, कीर्ती, विद्या आणि अतुल्य सामर्थ्य मिळते.
सूर्यस्तुतिवर्णनम् अरुण उवाच पूजयित्वा रविं भक्त्या ब्रह्मा बह्मत्वमागतः
सूर्यस्तुतीचे वर्णन अरुण म्हणतो: भक्तीने रविची पूजा केल्यावर ब्रह्माला मोठेपण मिळाले.
शंकरोऽपि जगन्नाथः पूजयित्वा दिवाकरम्
शंकरसुद्धा, जगाचा स्वामी, दिवाकराची पूजा करतो.
सहस्राक्षोपि देवेश इन्द्रो भानुं तमोपहम्
सहस्राक्ष, देवांचा राजा इंद्र, अंधकार दूर करणाऱ्या भानूची पूजा करतो.
मातरो देवगंधर्वाः पिशाचोरगराक्षसाः
मातृका, देव, गंधर्व, पिशाच, सर्प आणि राक्षस हे सर्वही.
सर्वमेतज्जगन्नित्यं भानौ देवे प्रतिष्ठितम्
हे सर्व जग नेहमीच देवता असलेल्या भानूत स्थिर आहे.
यो न पूजयते सूर्यं भास्करं तमसूदनम्
जो सूर्य, भास्कर, अंधकाराचा नाश करणारा याची पूजा करत नाही,
तस्मात्कार्यं हि तद्ध्यानं यावज्जीवं प्रतिज्ञया
म्हणून, जोपर्यंत जीव आहे तोपर्यंत व्रताने त्याचे ध्यान करावे.
यस्तु संतिष्ठते नित्यं विना सूर्यस्य पूजनात्
जो नेहमी सूर्याची पूजा न करता राहतो,
सूर्यं संपूज्य भुञ्जीत त्रिदशेशं दिवाकरम् मनुष्यचर्मणा नद्धः स रविर्नात्र संशयः
सूर्याची पूजा करून, त्रिदशांचा स्वामी दिवाकराचा अनुभव घ्यावा; मानवाच्या कातड्याने बांधलेला तोच रवि आहे—यात शंका नाही.
न हि अर्कार्चनादन्यत्पुण्यमप्यधिकं भवेत् 1.174.
अर्काची पूजा यापेक्षा मोठे पुण्य दुसरे काहीच नाही.
सूर्यभक्तागमाश्चैव सूर्यार्चनपरायणाः
सूर्यभक्तांचे आचार आणि सूर्यपूजेला समर्पित लोक,
सर्वद्वन्द्वसहा वीरा नीतिविध्युक्तचेतसः
सर्व द्वंद्व सहन करणारे, शूर, नीतीचे ज्ञान असलेले.
अमानिनो बुद्धिमन्तोऽव्यक्तस्पर्धा गतस्पृहाः
अहंकार नसलेले, बुद्धिमान, स्पर्धा न करणारे आणि इच्छा नसलेले.
स्वल्पवाचः सुमनसः शूराः शास्त्रविशारदाः
थोडे बोलणारे, चांगल्या मनाचे, धाडसी आणि शास्त्रात निपुण.
दंभमत्सरनिर्मुक्तास्तृष्णालोभविवर्जिताः
ढोंग आणि मत्सर यांपासून मुक्त, तृष्णा आणि लोभ नसलेले.
विषयेष्वपि निर्लेपाः पद्मपत्रमिवांभसा
विषयांच्या मध्ये असतानाही, पाण्यातील कमळाच्या पानासारखे, ते स्पर्श न होता राहतात.