दृष्टिधृष्ट्यश्च विपुलाः केशा वीरांशवः स्मृताः
त्याची विशाल दृष्टी आणि स्थिर नजर, त्याचे केस म्हणजे वीरांचे तेज समजले गेले.
बाहवो विदिशस्तस्य दिशः श्रोत्रे नराधिप
त्याचे हात म्हणजे दिशा, आणि कान म्हणजे दिशा-कोपरे, हे राजन.
प्रसादश्च क्षमा चैव मनो धर्मस्तथैव च
त्याच्यात कृपा, सहनशीलता, मन आणि धर्म असे सर्व गुण होते.
ग्रीवादितिर्महादेवी तालू रुद्रश्च वीर्यवान्
त्याची मान म्हणजे महादेवी, आणि तालु म्हणजे बलवान रुद्र.
मुखं वैश्वानरश्चास्य वृषणौ च भगस्तदा
त्याचे तोंड वैश्वानर, आणि त्याची वृषणे म्हणजे भग होते.
पृष्ठेऽस्य वसवो देवा मरुतः सर्वसंधिषु
त्याच्या पाठीवर वसु देव होते, आणि सर्व सांध्यांमध्ये मरुतगण होते.
प्राणो रुद्रो महादेवः कुक्षौ चास्य महार्णवाः
त्याचा श्वास म्हणजे रुद्र महादेव, आणि त्याचे पोट म्हणजे मोठे समुद्र.
लक्ष्मीर्मेधा धृतिः कांतिः सर्वा विद्याश्च वै कटौ
त्याच्या कंबरेत लक्ष्मी, बुद्धी, धैर्य, कांती आणि सर्व विद्या होत्या.
सर्वज्योतींषि जानीहि तपश्चक्रश्च देव राट् 1.160.
हे देवांचा राजा, सर्व तेज आणि तपाचा चक्र त्याच्यामध्ये आहे, हे जाण.
स्तनौ कुक्षौ च वेदाश्च तेष्टौ चास्य मखाः स्मृताः
त्याचे स्तन आणि पोट म्हणजे वेद, आणि त्याचे सहा अवयव म्हणजे यज्ञ समजले गेले.
सर्वदेवमयं दृष्ट्वा रूपमर्कस्य ते नृप
हे राजन, सर्व देवांनी बनलेले सूर्याचे रूप पाहून,
प्रणम्य शिरसा देवं वेपमाना धरां गताः
त्यांनी डोके वाकवून देवाला नमस्कार केला आणि थरथरत जमिनीवर पडले.
समीक्ष्य रूपं ते देव भीमं ज्वालासमाकुलम्
देवा, तुझं भीषण रूप ज्वाळांनी भरलेलं पाहून,
दिग्ज्ञानं हृतमस्माकं तत्प्रसीद जगत्पते
आमचं दिशांचं ज्ञान हरपलं आहे; जगाच्या स्वामी, कृपा कर.
इति तेषां वचः श्रुत्वा देवदेवो दिवाकरः
त्यांची ही वचने ऐकून, देवांचा देव, सूर्य,
दृष्टं भवद्भिर्देवेंद्रा मम सर्वजगन्मयम्
देवेंद्रांनो, तुम्ही माझं सर्व जगांनी व्यापलेलं रूप पाहिलं आहे.
एतन्मया प्रसन्नेन युष्माकं श्रेयसेऽनघाः
पापरहितांनो, मी प्रसन्न होऊन हे तुमच्या कल्याणासाठी दाखवलं.
योगिनामपि देवेश दर्शनं ह्यस्य दुर्लभम्
देवेश, योग्यांनाही हे रूप पाहणं फार कठीण आहे.
त्वामाराध्य जगन्नाथं नाप्राप्यमिह विद्यते 1.160.
जगन्नाथा, तुझी भक्ती केल्यावर इथे काहीही अशक्य राहत नाही.
एवमुक्त्वाऽदितेः पुत्रो जगामादर्शनं रविः
अशी वचने बोलून, अदितीचा पुत्र सूर्य अदृश्य झाला.
एवं ब्रह्मादयो देवाः पूजयित्वा दिवाकरम्
मग ब्रह्मा आणि इतर देवांनी सूर्याची पूजा केली.
सूर्यपूजाफलप्रश्नवर्णनम् नास्त्यादित्यसमो देवो नास्त्यादित्यसमा गतिः
आदित्यासारखा देव नाही आणि आदित्याच्या मार्गासारखा दुसरा मार्ग नाही.
आदित्यमूलमखिलं त्रैलोक्यं नात्र संशयः
संपूर्ण त्रैलोक्याचं मूळ आदित्य आहे; याबद्दल काहीच शंका नाही.
रुद्रेंद्रोपेंद्रकेंद्राणां विप्रेंद्र त्रिदिवौकसाम्
विप्रश्रेष्ठा, रुद्र, इंद्र, उपेंद्र आणि स्वर्गातील सर्व राजांमध्ये,
सर्वात्मा सर्वलोकेशो महादेवः प्रजापतिः
तो सर्वांचा आत्मा, सर्व लोकांचा स्वामी, महादेव आणि सृष्टीकर्ता आहे.
ततः संजायते सर्वं तत्रैव प्रविलीयते
त्याच्यापासून सर्व काही उत्पन्न होतं आणि त्याच्यातच सर्व काही विलीन होतं.
जगज्ज्येष्ठो ग्रहो विप्र प्रदीप्तः प्रभवो रविः
विप्र, सूर्य हा जगातील सर्वात जुना ग्रह आहे, तेजस्वी आणि सर्वाचा मूळ आहे.
क्षणा मुहूर्ता दिवसा रात्रिपक्षाश्च कृत्स्नशः
क्षण, मुहूर्त, दिवस, रात्र आणि पक्ष हे सारे,
स एष कालश्चाग्निश्च द्वादशात्मा प्रजापतिः
तोच काळ आहे, तोच अग्नि आहे, तो बारा रूपांचा आणि सृष्टीकर्ता आहे.
तस्मादस्य द्विजश्रेष्ठ पूजने यत्फलं भवेत्
म्हणून, द्विजश्रेष्ठा, त्याची पूजा केल्याने जे फळ मिळतं—