मया सह समागम्य पुरा देवैर्विचारितम्
पूर्वी माझ्यासह देवांनी एकत्र येऊन विचारविनिमय केला होता.
ते तु लब्धवरा भूत्वा अमात्याद्या ह्यभीक्ष्णशः
तेव्हा वर मिळवून मंत्री आणि इतरांनी वारंवार कृती केल्या.
तस्मात्तेषां विघातार्थं प्रवराश्च भवामहे
म्हणून त्यांना अडवण्यासाठी आपण श्रेष्ठ झालो आहोत.
संमंत्र्यैवं ततः स्कंदो वामपार्श्वे रवेः स्थितः
अशा प्रकारे चर्चा करून, स्कंद सूर्याच्या डाव्या बाजूला उभा राहिला.
उक्तश्च स तदार्केण त्वं प्रजादंडनायकः
त्या वेळी सूर्याने त्याला सांगितले, 'तू प्रजांचा दंडाधिकारी आहेस.'
लिखते यः प्रजानां च सुकृतं यच्च दुष्कृतम्
जो प्रजांचे चांगले आणि वाईट कर्म लिहितो.
आश्विनौ चापि सूर्यस्य पार्श्वयोरुभयोः स्थितौ 1.124.
आणि अश्विनी कुमार दोघेही सूर्याच्या दोन्ही बाजूंना उभे राहिले.
द्वारपालौ स्मृतौ तस्य राज्ञः श्रेष्ठौ महाबलौ
ते त्या राजाचे दोन श्रेष्ठ आणि बलवान द्वारपाल म्हणून ओळखले जातात.
राजृदीप्तौ स्मृतो धातुर्नकारस्तस्य प्रत्ययः तस्मात्स कार्तिकेयस्तु नाम्ना राज्ञ इति स्मृतः
'राज' हा धातू तेजस्वी म्हणून ओळखला जातो, आणि त्याचा चिन्ह 'न' आहे; म्हणून कार्तिकेयाला 'राजा' असे नाव मिळाले आहे.
स्रु गतौ च स्मृतो धातुर्यस्य स प्रत्ययः स्मृतः
'सृ' हा धातू जाण्याचा अर्थ दर्शवतो, आणि त्याचे चिन्हही तसेच ओळखले जाते.
प्रथमं यद्भवेद्द्वारं धर्मार्थाभ्यां समाश्रितम्
पहिलं द्वार, जे धर्म आणि अर्थ यावर आधारलेलं आहे, स्थापन केलं जातं.
द्वितीयायां तु कक्षायामप्रधृष्टौ व्यवस्थितौ
दुसऱ्या आवारात दोन अजिंक्य व्यक्ती उभे आहेत.
वर्णस्य शबलत्वाच्च यमः कल्माष उच्यते
त्याच्या रंगातील विविधतेमुळे यमाला 'कल्माष' असे म्हटले जाते.
स्थितो दक्षिणत तस्य दंडहस्तसमन्वितः
तो त्याच्या उजव्या बाजूला, हातात दंड घेऊन उभा आहे.
कुबेरो धनदो ज्ञेयो हस्तिरूपो विनायकः कुबेरः कुशरीरत्वात्स नाम्ना धनदः स्मृतः
कुबेर, जो धन देणारा म्हणून ओळखला जातो, तो हत्तीच्या मुखाचा विनायक आहे; कुबेराला त्याच्या कुबड्या शरीरामुळे 'धनद' हे नाव मिळाले आहे.
नायकः सर्वसत्त्वानां तेन नायक उच्यते
तो सर्व सत्त्वांचा प्रमुख आहे, म्हणून त्याला 'नायक' असे म्हणतात.
रैवतश्चैव दिंडिश्च तौ रवेः पूर्वतः स्थितौ 1.124.
रैवत आणि डिंडी हे दोघेही सूर्याच्या पूर्वेकडे उभे आहेत.
प्लुतं गच्छत्यसौ यस्मात्सर्वलोकनमस्कृतः
तो वेगाने जातो म्हणून सर्व लोक त्याचा सन्मान करतात.
डीङ्गतावस्य वै धातोर्दिंडिशब्दो निपात्यते
धातूच्या 'डिंगती' या अवस्थेसाठी 'डिंडी' हा शब्द वापरला जातो.
इत्येते प्रवराः प्रोक्ता धात्वर्था नैगमैः शुभैः
हे असे श्रेष्ठ धातूचे अर्थ शुभ वेदज्ञांनी सांगितले आहेत.
अश्विनौ तौ ततो ज्ञेयौ दंडनायकपिंगलौ
म्हणून त्या दोघा अश्विनांना दंडनायक आणि पिंगळा असे समजावे.
रेवतश्चैव दिंडिश्च इत्येते प्रवरा मया
रेवतः आणि डिंडी—हे श्रेष्ठ पुरुष मी सांगितले आहेत.
इत्येभिर्नामभिस्त्वन्ये दानवानां जिघांसया
या नावांनी, दानवांचा नाश करण्याच्या इच्छेने, इतरांनीही,
सरूपाश्चान्यरूपाश्च विरूपाः कामरूपिणः
समान रूप असलेले, वेगळ्या रूपातील, विकृत आणि इच्छेप्रमाणे रूप धारण करणारे असे सर्व,
धातुर्दिविति वै प्रोक्तो क्रीडायां स तु उच्यते
'दिव्' या धातूचा अर्थ खेळ असा सांगितला आहे.
ऋचो यजूंषि सामानि यान्युक्तानीह वै मया
ऋग्वेद, यजुर्वेद आणि सामवेद—हे मी येथे सांगितले आहेत.
ते श्रुत्वाराध्य देवेशं संसिद्धा दिवि संस्थिताः ।। 1.124.
ते ऐकून आणि देवाधिदेवाची पूजा करून, ते सर्व सिद्धी प्राप्त करून स्वर्गात वास करतात.
इति श्रीभविष्ये महापुराणे ब्राह्मे पर्वणि सप्तमीकल्पे ब्रह्मर्षिसंवादे प्रवरवर्णनं नाम चतुर्विंशत्युत्तरशततमोऽध्यायः
या प्रकारे श्रीभविष्य महापुराणातील ब्राह्म पर्वात, सप्तमी कल्पात, ब्रह्मर्षी संवादात 'श्रेष्ठांचे वर्णन' नावाचा एकशे चोवीसावा अध्याय पूर्ण झाला.
तदुच्यते किमात्मा च कथंभूतश्च कथ्यताम्
आता विचारले जाते—आत्मा म्हणजे काय आणि तो कसा आहे, ते सांगावे.
यदात्मकं हि यत्प्रोक्तं यथा वसंति देवताः
ज्याला आत्म्याचे स्वरूप म्हटले जाते आणि ज्या प्रकारे देवता वास करतात,