स्नानार्थमागता कन्या तदा नारद आगतः
स्नानासाठी आलेली ती कन्या तेव्हा नारद तेथे आले.
गृहीत्वा वसनं तस्या वचनं प्राह निर्भयः
तिचे वस्त्र घेऊन, तो निर्भयपणे तिला बोलला.
इत्युक्तवंतं तु मुनिं कुमारी नम्रकन्धरा
असे बोलणाऱ्या त्या ऋषीला, मान झुकवून कुमारिकेने उत्तर दिले.
भवान्देवाङ्गनाभिश्च प्रार्थितः स्वर्गमण्डले
स्वर्गमंडळातील देवांगनांनी आपली इच्छा व्यक्त केली आहे.
नवद्वारेषु देहेस्मिन्दुर्गन्धाः संस्थिताः सदा 3.4.9.१० इति श्रुत्वा वचस्तस्या लज्जितो नारदस्तदा
या नवद्वार असलेल्या देहात नेहमीच दुर्गंध असतो. तिचे बोलणे ऐकून नारद लाजले.
कुष्ठीभूतं मुनिं दृष्ट्वा शंकरो लोकशंकरः
कुष्ठरोगाने ग्रस्त झालेला तो ऋषी पाहून, लोकांचे कल्याण करणारा शंकर
नारदस्य शुभं देहं कृत्वा शिवमुवाच ह
नारदाला पुन्हा शुभ देह दिला आणि शिवाशी बोलला.
इत्युक्तं तं शिवः प्राह द्विजो भूत्वा भवान्भुवि
असे ऐकून शिव म्हणाला: तू पृथ्वीवर द्विज हो.
सविता भानुमत्या च सार्द्धं कृत्वा तपोन्वहम् तं भजाशु महेन्द्र त्वं देवकार्यं प्रसाधय
भानुमतीसोबत सवित्याने एक वर्ष तप केले. महेंद्र, तू त्याची लवकर पूजा कर आणि देवांचे कार्य पूर्ण कर.
सवितारं पौषमासे तुष्टाव शुभ पूजनैः
पौष महिन्यात सविताची शुभ पूजांनी पूजा केली गेली.
तदा प्रसन्नो भगवान्देवानाह शुभं वचः
तेव्हा प्रसन्न होऊन भगवंताने देवांना शुभ वचन सांगितले.
रोगैश्च पीडिताँल्लोकान्कलिना निर्मितैर्भुवि
कलिने निर्माण केलेल्या रोगांनी पृथ्वीवरील लोक त्रस्त झाले आहेत.
इत्युक्त्वा भगवान्सूर्यः काशीनगरमागतः
असं सांगून भगवंत सूर्य काशी नगरीत आला.
सुश्रुतं राजपुत्रं च विप्रवृद्धसमन्वितम् 3.4.9.
सुश्रुत, राजपुत्र आणि आदरणीय ब्राह्मण तिथे उपस्थित होते.
रोगैश्च क्षयितं देहं काल्पमेतत्स्मृतं बुधैः
रोगांनी थकलेले त्याचे शरीर, ज्ञानी लोकांनी अशा अवस्थेत आठवले.
धन्वतरिस्स भगवान्प्रसिद्धोभूत्कलौ युगे
धन्वंतरी हे भगवंत कलियुगात प्रसिद्ध झाले.
सुश्रुतः कल्पवेदं तं धन्वत्तरिविनिर्मितम्
सुश्रुताने धन्वंतरींनी निर्माण केलेली औषधविद्या शिकली.
चतुष्षष्टिकलाभिज्ञो रविपूजनतत्परः
तो चौसष्ट कला जाणणारा आणि सूर्यपूजेत मन लावणारा होता.
त्यक्त्वा प्रतिग्रहं वृत्तिं कारुवृत्तिं गृहीतवान्
त्याने दान घेणे सोडून कारागिरीची उपजीविका स्वीकारली.
धातुमूर्तिकलं चैव सर्वकारुकलं तथा
त्याने धातूंचे आणि सर्व प्रकारच्या कारागिरीचे कौशल्य मिळवले.
कलएको मासमात्रे काले तेनैव निर्मितः विश्वकर्मा रविः साक्षान्माघमासे प्रकाशकः
फक्त एका महिन्यात त्याने एक कला निर्माण केली; विश्वकर्मा असलेल्या सूर्याने ती माघ महिन्यात प्रकट केली.
हेलिनो बहुलैर्यज्ञैस्सन्तुष्टः प्रत्यहं प्रभुः
हेलि लोकांनी केलेल्या अनेक यज्ञांनी प्रभू रोज तृप्त होत असे.
ज्योतीरूपो महारम्यस्तत्र प्राप्तो रविः स्वयम्
तेथे तेजस्वी आणि अत्यंत सुंदर असा सूर्य स्वतः आला.
भुक्त्वा स प्रत्यहं स्वामी मासिमासि दिवाकरः 3.4.9.
स्वामी सूर्य रोज, प्रत्येक महिन्यात, भोजन करत असे.
सहस्रायुर्द्विजो भूत्वा त्यक्त्वा प्राणान्रविः स्वयम् तं सूर्यं भज देवेन्द्र स ते कार्यं करिष्यति
सूर्याने स्वतः हजार वर्षे आयुष्य असलेला ब्राह्मण होऊन प्राण सोडले; हे देवेन्द्र, त्या सूर्याची भक्ती कर, तो तुझे कार्य पूर्ण करील.
सूर्यमाराधयामास विश्वकर्माणमुत्तमम्
त्याने श्रेष्ठ विश्वकर्मा असलेल्या सूर्याची पूजा केली.
तदा प्रसन्नो भगवांस्त्वष्टा तुष्टिकरोजनान्
तेव्हा भगवंत त्वष्टा प्रसन्न होऊन लोकांना आनंद दिला.
बिल्ग्रामे वंगदेशे संभवामि निरुक्तकृत्
बिल गावात, वंगदेशात, मी निरुक्ताचा निर्माता म्हणून जन्म घेईन.
इत्युक्त्वा भगवान्सूर्यो वंगदेशमुपाययौ
असं सांगून भगवंत सूर्य वंगदेशात गेला.
स पंचाब्दवपुर्भूत्वा पितृमातृपरायणः
तो पाच वर्षांचा मुलगा होऊन वडीलधाऱ्यांची सेवा करणारा झाला.