निवेष्टनं ततः कुर्याद्वृक्षस्य द्विजसत्तमाः
त्यानंतर, श्रेष्ठ ब्राह्मणांनो, झाड लावण्यासाठी जागा तयार करावी.
व्रीहींश्च वापयेत्तत्र उत्तराभिमुखस्तथा
आणि तिथे, उत्तर दिशेला तोंड करून, तांदळाची पेरणी करावी.
शिवं च नायकं कुर्यादादित्यान्पत्रमूलके
शिवाची मूर्ती, सूर्यवनस्पतीची पाने व मुळे यांसह, प्रमुख म्हणून स्थापावी.
वनपालं च सोमं च सूर्यं पृध्वीमनुक्रमात्
यानंतर, वनपाल, सोम, सूर्य आणि पृथ्वी यांची एकामागोमाग एक स्थापना करावी.
यक्षेभ्यो माषभक्तं च वायनानि च द्वादश 2.3.10.१० कांचनं कांस्यपात्रं च तांबूलं ताम्रपात्रकम्
यक्षांसाठी माशाचे शिजवलेले जेवण, बारा प्रकारची वस्त्रे, सोन्याचे किंवा कांस्याचे भांडे, आणि तांब्याच्या वाटीत तांबूल अर्पण करावे.
अथ रात्रिप्रतिष्ठां च वक्ष्ये शास्त्रानुसारतः
आता मी शास्त्रानुसार रात्रीची स्थापना कशी करावी हे सांगतो.
पूर्वेद्युरुपवाहे तु वृक्षमूले घटं न्यसेत्
मागील दिवशी, झाडाच्या मुळाशी एक कलश ठेवावा.
कलशान्पञ्च वा सप्त गंधतैलैरलंकृतान्
पाच किंवा सात कलश, सुगंधी तेलांनी सजवावे.
सूत्रैः संवेष्टनं कृत्वा वस्त्रमाल्यैरनंतरम्
त्या कलशांना दोऱ्यांनी गुंडाळून, मग वस्त्र व हारांनी सजवावे.
विष्णुसूक्तेन च पुनः सिंदूरांजनचंदनम्
पुन्हा, विष्णु सूक्त म्हणत, सिंदूर, काजळ आणि चंदन लावावे.
हुनेत्पंचाहुतीस्तत्र यूपं दद्यात्समुत्सृजेत्
तिथे पाच वेळा होम करावा, यूप स्थापन करावा आणि सोडून द्यावे.
बलिं च पायसेनैव प्रकुर्यात्कर्णवेधनम्
पायसाने बळी अर्पण करावा आणि कान छेदन विधी करावा.
दद्यादर्घ्यं हुनेत्पूर्णं भोजयेद्द्विजदंपती
पूर्ण अर्घ्य द्यावा, होम करावा आणि ब्राह्मण दांपत्याला जेवू घालावे.
सद्वृक्षप्रतिष्ठाविधानवर्णनम् पूगाम्रादिफलैर्युक्तं वास्तुं कृत्वा यजेत्तु यः
सद्वृक्ष स्थापना विधीचे वर्णन: जो कुणी सुपारी, आंबा आणि इतर फळांनी युक्त जागा तयार करून यज्ञ करतो—
षष्टिवर्षसहस्राणि स्वर्गलोके वसेच्चिरम्
तो स्वर्गलोकात साठ हजार वर्षे राहतो.
नित्यं निर्वर्त्य विधिवत्पंच विप्रान्समर्चयेत्
हे विधीने रोज पार पाडून, पाच ब्राह्मणांची पूजा करावी.
अग्निकार्यं ततः कृत्वा दद्याद्विप्राय दक्षिणाम्
मग अग्निकर्म करून, ब्राह्मणाला दक्षिणा द्यावी.
मण्डपप्रतिष्ठाविधानवर्णनम् तृणकाष्ठस्य च विभो तृणवत्तस्य च द्विजाः
मंडप स्थापना विधीचे वर्णन: हे ब्राह्मणहो, गवत किंवा लाकडाचा मंडप जसा गवताचा तसा—
अधिवासस्य पूर्वेद्युः शुभे लग्ने घटं न्यसेत्
मंगलवेळ पाहून, आदल्या दिवशी कलश ठेवावा.
प्रोक्षयेत्कुशतोयेन आपोहिष्ठेति वै ऋचा
कुशाच्या पाण्याने 'आपो हिष्ठ' म्हणत कलश शिंपडावा.
आकृष्णेनेति तैलेन श्रीश्च ते इति चंदनम्
तेल घालताना 'आकृष्णेन' म्हणावे आणि चंदन लावताना 'श्रीश्च ते' म्हणावे.
ततः प्रभाते विमले श्राद्धं वृद्ध्यात्मकं चरेत्
मग सकाळी स्वच्छ वेळी वृद्धीसाठी श्राद्ध करावे.
मध्ये वेद्यंतरे चैव राजभिर्मडलं लिखेत्
मंचाच्या मध्ये, दोन वेदिकांमध्ये राजा मांडळ काढावा.
गणेशं च ग्रहांश्चैव दिक्पालांश्च घटेऽर्चयेत्
कलशावर गणेश, ग्रह आणि दिशांचे रक्षक यांची पूजा करावी.
आदित्यस्य तथा विष्णोः सोमस्य द्वादशाहुतीः
आदित्य, विष्णु आणि सोम यांना प्रत्येकी बारा होम द्यावेत.
तत उत्सृज्य विधिवद्वाक्यमेतदुदीरयेत्
नंतर सर्व विधी नीट पार पाडून हे वचन म्हणावे.
वास्तोष्पतिं च तत्रैव पूजयेद्गन्धचन्दनैः 2.3.12.
तेथेच वासतोष्पतीची सुगंधी द्रव्ये आणि चंदनाने पूजा करावी.
( ॐ अद्येत्यादि ब्राह्मणादिसर्वसत्त्वेभ्यो विष्णुप्रीणनार्थमिमं मण्डपं सुपूजितं सूर्यदैवतं शैलेयेष्टकादिभिः सर्वसत्त्वेभ्यो रचितं श्रुतिस्मृत्युक्तफलप्राप्तिकामनया अमुकऋषिसगोत्रः अमुकदेवशर्माहमुत्सृजे त्रिगुणेन निशाक्तैर्वा वेष्टयेद्वारिधारया
ॐ. आज मी अमुक ऋषीच्या गोत्रातील अमुक देवशर्मा, विष्णूच्या प्रसन्नतेसाठी आणि सर्व जीवांसाठी, हा सूर्यदेवतेला समर्पित, दगडाच्या विटांनी बांधलेला, शास्त्रस्मृतींमध्ये सांगितलेल्या फळांची इच्छा ठेवून, नीट पूजन केलेला मंडप सोडतो; किंवा तो तिप्पट दोऱ्याने किंवा पाण्याच्या धारांनी वेढावा.
दक्षिणां विधिवद्दद्यात्सूर्यायार्घ्यं निवेदयेत्
विधीप्रमाणे दक्षिणा द्यावी आणि सूर्याला अर्घ्य अर्पण करावे.
घटे गणेशं वरदं वरं कृत्वा समुत्सृजेत्
कलशात वरद गणेशाचे आवाहन करून तो सोडावा.