दधिभक्तं बलिं दद्यात्पञ्चगव्यसमुद्भवम्
दहीभाताचा नैवेद्य, जो पंचगव्यापासून तयार केला आहे, अर्पण करावा.
शुद्धकांञ्चनवर्णाभां वराभयकरां शुभाम्
शुद्ध सोन्यासारखी तेजस्वी, वरदान व अभय देणारी, शुभ अशी—
स्योना पृथिवीति मन्त्रेण पूजयित्वा यथाविधि 2.3.1.
‘स्योना पृथिवी’ या मंत्राने आणि योग्य पद्धतीने पृथ्वीची पूजा करावी.
वामतो विश्वकर्माणं शुद्धस्फटिकसंनिभम्
डाव्या बाजूला, स्वच्छ स्फटिकासारखा दिसणारा विश्वकर्मा ठेवावा.
विश्वन्निति ऋचा तं च बलिं च मधु पिष्टकम्
‘विश्वन्निति’ या ऋचेन, त्या बळीला आणि मधाचे मिश्रण अर्पण करावे.
एकैकं होमयेत्पश्चा त्पृथिवीहोमकर्मणि
मग, प्रत्येकासाठी पृथ्वीहोमाच्या विधीत होम करावा.
समुत्सृज्य ततः सेतुमिमं मन्त्रं पठेत्ततः
त्यानंतर, ते सोडून हा सेतूचा मंत्र म्हणावा.
ये चात्र प्राणिनः संति रक्षां कुर्वति सेतवः
आणि येथे जे प्राणी सेतूचे रक्षण करतात,
गर्तं कृत्वा पञ्चरत्नं संस्थाप्यं तदनन्तरम्
खड्डा करून त्यात लगेच पाच रत्ने ठेवावीत.
आचार्याय ततो दद्यादिष्टां च वरदक्षिणाम्
मग आचार्याला ठरलेली उत्तम दक्षिणा द्यावी.
पोटिकां च ततः शय्यां दद्यादिष्टार्थसिद्धये
मग इच्छित फलप्राप्तीसाठी एक छोटी चटई आणि शय्या द्यावी.
तेषां पार्श्वद्वयेप्येवमारामे च पृथक्पृथक् ।। 2.3.1.
त्यांच्या दोन्ही बाजूंना आणि बागेत वेगवेगळ्या ठिकाणी असेच करावे.
गोप्रचारवैशिष्ट्यवर्णनम् यजेद्विष्णुं सल क्ष्मीकमुपचारैः पृथग्विधैः
विष्णू आणि लक्ष्मी यांची वेगवेगळ्या प्रकारच्या उपचारांनी पूजा करावी.
उपचारैश्च ब्रह्माणं रुद्रं चैव करालिकाम्
आणि उपचारांनी ब्रह्मा, रुद्र आणि करालिका यांचीही पूजा करावी.
होमं चैव यथा विष्णोः कमलायास्त्रयंत्रयम्
जशी विष्णूची होम करतात, तशीच कमळा हिचीही तीन वेळा होम करावी.
एकैकामाहुतिं दद्याल्लाजादिषु पृथक्पृथक्
लाजांसारख्या वस्तूंमध्ये प्रत्येकी एक वेगळी आहुती द्यावी.
त्रिहस्तमात्त्रं रचितं कुर्यान्नागफणान्वितम्
तीन हात लांब आणि नागफणीने सुशोभित असे वस्तू तयार करावी.
लाजासंयुक्तविधिना विश्वेषामिति सञ्जपन्
‘विश्वेषामिति’ म्हणत आणि लाजांसह ठरलेल्या पद्धतीने करावे.
भौमायेति चतुर्थं च ततो यूपं निवेदयेत्
‘भौमायेतिच’ चौथ्या मंत्राने मग यूप अर्पण करावा.
संपूज्य रुद्रं पञ्चांगं धान्यं वस्त्रं च दक्षिणाम्
रुद्राची पंचांग पूजा करून, धान्य, वस्त्र आणि दक्षिणा अर्पण करावी.
गोप्रचारे च शैलेयं यूपं हस्तद्वयान्वितम्
गायींसाठी असलेल्या कुरणात, दोन हात असलेला दगडी यूप उभारावा.
यूपं च चैत्रवृक्षं च कुण्डलीमठपीठिकाम् 2.3.2.
तो यूप चैत्र वृक्षाचा असावा आणि त्याभोवती गोल मठाची बैठक असावी.
चतुर्हस्तप्रमाणेन शतकुण्डेन संमितम्
त्याची लांबी चार हात असावी आणि शंभर खड्ड्यांनी वेढलेली असावी.
भूमौ रत्नं च संस्थाप्य इमं मन्त्रमुदाहरेत्
मातीवर रत्न ठेवून, हा मंत्र म्हणावा.
गोभ्य एषा मया भूमिः सम्प्रदत्ता शुभार्थिना
शुभेच्छेने मी ही जमीन गायींसाठी दिली आहे.
स मुक्तः सर्वपापेभ्यो विष्णुलोके महीयते
तो सर्व पापांतून मुक्त होतो आणि विष्णूच्या लोकात सन्मान मिळवतो.
तावद्वर्षसहस्राणि स्वर्गलोके महीयते
तो हजारो वर्षे स्वर्गात सन्मान मिळवतो.
सेतुं कृत्वा दक्षिणतः पश्चिमेंगाररोपणम्
दक्षिणेला पूल बांधून, पश्चिमेला अग्निकुंड करावे.
ततः सहस्रधारां च शस्येन परिपूरिताम्
मग, धान्याने भरलेल्या हजार धारा तयार कराव्यात.
नगरग्रामपूर्वे वा उत्तरे पश्चिमेपि वा
शहर किंवा गावाच्या समोर, किंवा उत्तरेला किंवा पश्चिमेला,