यूपे चैव विशेषोयमुत्तराग्रं प्रविन्यसेत्
यूपावर हे विशेष नियम आहेत: वरचा टोक नीट मांडावा.
गायत्र्या प्रथमं चैव आपो हिष्ठेति वै जपन् 2.2.16.
सुरुवातीला गायत्री म्हणावी, मग 'आपो हिष्ठ' हेही म्हणावे.
अभिमन्त्र्याथ ब्रह्मेति त्रिरात्रं मंत्रमीरयन्
अभिषेक करून, 'ब्रह्म' हा मंत्र तीन रात्रीपर्यंत म्हणावा.
त्वं गन्धर्वेति मन्त्रेण तथा सुभाभ इत्यपि
'तू गंधर्व आहेस' या मंत्राने, तसेच 'सुंदर रूपाची' असेही म्हणावे.
धूरसीति च तथा धूपमास्रज्योतिर्भिर्दीपकम्
धूप, दिवे आणि जळती वात यथाविधी अर्पण कराव्यात.
विश्वामीति च निम्न्यंतकांडादिति तथाक्षतम्
पवित्र कुश, लाकूड आणि अखंड तांदूळही अर्पण करावे.
पादोऽस्येत्यथ भुक्तं स्याद्याः फलिनीति पुनः फलम्
'हा त्याचा पाय आहे' असे म्हणत अन्न अर्पण करावे आणि 'हे फळ देणारे असो' असे म्हणत पुन्हा फळ अर्पण करावे.
युवा सुवासेति वस्त्रं नागगन्धेति चन्दनम्
'तो तरुण आणि सुंदर वस्त्र परिधान केलेला आहे' असे म्हणत वस्त्र अर्पण करावे; 'नागाच्या सुवासाने' असे म्हणत चंदन अर्पण करावे.
सुनातीति वचो दद्यात्ततश्चावाहयेत्प्रभुम्
'सुंदर स्तुती' असे म्हणत शब्द अर्पण करावे आणि मग प्रभूचे आवाहन करावे.
आचार्यो यजमानश्च ऋत्विग्भोजनमाचरेत्
आचार्य, यजमान आणि ऋत्विज यांनी मिळून भोजन करावे.
आधारणं चाधिवासं वक्ष्ये तत्रानुसारतः
आता मी परंपरेनुसार आधार आणि अधिवासाची पद्धत सांगतो.
पञ्चभिर्ब्राह्मणैः सार्धं गन्धर्वा इति विस्मरन् 2.2.16.
पाच ब्राह्मणांसह, गंधर्वांचा विसर करून, असे सांगितले आहे.
याः फलिनीति च फलं पूगतानामवर्जनम्
'हे फळ देणारे असो' असे म्हणत फळ अर्पण करावे, पण अतिपक्व फळ टाळावे.
रूपेन वेति मन्त्रेण मुद्गरं च निवेदयेत्
'रूपाने' या मंत्राने मुसळ अर्पण करावे.
निर्मथनं ततः कार्यमिति साधारणो विधिः
मग मंथन करावे; ही सर्वसाधारण पद्धत आहे.
विनाधिवासनं विप्राः प्रतिष्ठानं समाचरेत्
अधिवास न करता, ब्राह्मणांनो, प्रतिष्ठा करावी.
ततः प्रयत्नतः कार्यं पूर्वाह्ने रात्रियोगतः
मग, काळजीपूर्वक, सकाळी किंवा रात्री विधी करावा.
स्थंडिले हस्त मात्रेण वालुकानिर्मितेऽपि च
हाताएवढ्या आकाराच्या वाळूच्या वेदीवर किंवा तशीच तयार केलेली वेदी असली तरी विधी करावा.
एकैकांगुलको विप्राः पीठे नास्ति विचारणा
ब्राह्मणांनो, आसन फक्त एका बोटाएवढे असले तरी हरकत नाही.
ततो दशांगुले पक्षे दशांगं शृणुत द्विजाः
दहा बोटांचे आसन असल्यास, द्विजांनो, त्याची माप ऐका.
अन्नं च परमान्नं च ह्यवेक्ष्यं तिलमेव च
भात, उत्तम भात आणि तीळ यांचा विचार करावा.
शैवे यवादितः कार्या शाक्ते पुष्पादितो भवेत् 2.2.16.
शैव विधीत ज्वारी वगैरे वापरावे; शाक्त विधीत फुले वगैरे अर्पण करावीत.
कृष्णे च करवीरादि श्रीफलानि च त्रैपुरे
कृष्णासाठी करवीर आणि अशा प्रकारची फुले, तसेच नारळाची फळे त्रिपुराच्या देवळात अर्पण करावीत.
देवध्यानवर्णनम् सर्वे शुद्धा लक्षिता लक्षणाद्यैरेकः कार्यो जापकोस्मिन्महात्मा
सर्वजण शुद्ध असावेत, शुभ चिन्हांनी युक्त असावेत; त्यात एक श्रेष्ठ व्यक्ती या विधीत मुख्य जप करणारा म्हणून नेमावा.
दिव्यैर्गंधैर्गंधमाल्यैः सुवर्णैस्तैलं कार्यं ब्राह्मणाः पञ्चविंशाः
दिव्य सुवासिके आणि हार, तसेच सोन्याच्या भांड्यातील तेल पंचवीस ब्राह्मणांनी तयार करावे.
नार्हयित्वा यथोक्तेन कश्चित्पत्रं निवेशयेत्
ज्याप्रमाणे सांगितले आहे त्या पद्धतीने आधी सन्मान न करता कोणीही पात्र ठेवू नये.
प्रतिष्ठादिषु सर्वेषु सम्यग्विप्रानथार्हयेत्
प्रतिष्ठा आणि अशा सर्व विधींमध्ये ब्राह्मणांचा योग्य सन्मान करावा.
प्रदद्यादर्हणं सम्यक्पश्चात्पात्रं निवेदयेत्
पूर्ण सन्मान दिल्यानंतरच पात्र अर्पण करावे.
प्रत्येकं ब्राह्मणा यज्ञे वेदमन्त्रेषु पारगाः
यज्ञात प्रत्येक ब्राह्मण वेद आणि मंत्रांमध्ये पारंगत असावा.
विशिष्टानामभावेऽपि कुर्यात्कुशमयान्द्विजान्
अशा श्रेष्ठ व्यक्ती उपलब्ध नसतील तर कुशाच्या ब्राह्मणांची नेमणूक करावी.