मासांतरे तु पतिते तस्मिन्नेव मलिम्लुचे
मध्यंतरीच्या महिन्यांमध्ये जर अशुद्ध महिना आला,
वर्ज्यं मासिकया श्राद्धमेकं तस्मिंस्त्रयोदशे
तर त्या तेराव्या अशुद्ध महिन्यात मासिक श्राद्ध एकदा वर्ज्य करावं.
कुर्यात्पत्याब्दिकं कर्म प्रयत्नेन मलिम्लुचे
अशुद्ध महिन्यात पतीसाठीचा वार्षिक विधी पूर्ण प्रयत्नाने करावा.
तीर्थस्नानमलभ्यं तत्तदाद्यं देवदर्शनम्
तीर्थस्नान, देवदर्शन आणि अशा प्रकारची पहिली पूजा या गोष्टी करायच्या नाहीत.
आर्तवर्जं पुंसवनं पुत्रादिमुखदर्शनम् 2.2.6.
कष्टामुळे कराव्या लागणाऱ्या गोष्टी वगळता, पुंसवन, मुलाचे पहिले दर्शन आणि इतर विधी टाळावेत.
मलमासेपि कुर्वीत नृपाणामभिषेचनम्
अशुद्ध महिन्यातसुद्धा राजांचा अभिषेक करावा.
मंत्रोपासां रहस्यं च महादानं सुमङ्गलम्
मंत्रांची उपासना, गुप्त विधी, मोठे दान आणि शुभकार्ये करता येतात.
उपग्रहं गवादीनामाश्रमांतरसंक्रमम्
गायींच्या अंगावर खूण करणे आणि इतर अशा गोष्टी, तसेच आश्रम बदलणे हे करता येतात.
वर्षवृद्धिवृषोत्सर्गकन्या द्विर्नयनादि च
दरवर्षी वाढ, वृषभांना सोडणे, कन्येला दोनदा देणे आणि अशा इतर गोष्टी करता येतात.
एवमस्तं गते शुक्रे वृद्धबाल्ये च संत्यजेत्
शुक्र अस्त झाला की, तसेच वृद्धापकाळात किंवा बालपणी, या गोष्टी सोडून द्याव्यात.
द्विसप्ततिर्दिनान्यस्य महास्तं पूर्वतो भवेत्
त्याच्यासाठी शुक्राच्या मोठ्या अस्तापूर्वी बहात्तर दिवस पाळावेत.
ऊनपञ्चाशदधिकं दिवसानां शतद्वयम्
पन्नास दिवसांपेक्षा थोडे कमी, किंवा थोडे जास्त, किंवा दोनशे दिवस पाळावेत.
एकर्क्षे गुरुणा युक्तो यावत्तिष्ठति भार्गवः
शुक्र आणि गुरु एकाच राशीत असतील, तोपर्यंत हे पाळावं.
ऋक्षभेदे त्वेकराशौ संपर्के यदि वानयोः
पण राशी बदलली, किंवा दोघेही एकाच राशीत असतील,
सिंहे राशौ स्थिते सूर्ये जीवे चास्तमुपागते 2.2.6.
सूर्य सिंह राशीत असेल आणि गुरु अस्त झाला असेल,
मिथुनस्थे यदा भानौ मलमासः पतत्यसौ
सूर्य मिथुन राशीत असताना तो अशुद्ध महिना येतो.
फलं चात्र मृतस्यौर्ध्वदेहिकं कर्म कुर्वता
मृत व्यक्तीसाठी जेव्हा आपल्याकडून उत्तरक्रिया केली जाते, तेव्हा त्याचे फळ त्या मृत व्यक्तीलाच मिळते.
आषाढद्वयसंयुक्तपूर्णमासीद्वयं तथा
त्याचप्रमाणे, जेव्हा दोन आषाढ महिने आणि त्या दोन्ही महिन्यांमध्ये दोन पौर्णिमा येतात—
भवेद्गौणो द्विराषाढो राशिस्तत्रैव संयुते
तेव्हा त्या ठिकाणी राशी जुळल्यावर गौण द्वि-आषाढ मानला जातो.
कर्कटे शयनं कुर्यादागमिष्यं परत्रके
कर्क राशीत, जे परलोकात जाणार आहेत त्यांच्यासाठी शय्येची व्यवस्था करावी.
दुर्गोत्थानं तुलायां तु विष्णुर्निद्रां जहात्यसौ
तुला राशी उदयास येते तेव्हा विष्णूची झोप संपते.
तिथिविधानवर्णनम् काले तान्येव कर्माणि फलं यच्छंति कुर्वताम्
योग्य वेळी तीच कर्मे करणाऱ्यांना त्यांचे फळ मिळते.
मुहुर्बाल्ये कर्मफलं त्रिकालेऽपि न विद्यते
बालपणी, तिन्ही काळातही कर्माचे फळ मिळत नाही.
कालस्तु गुणभावेन सर्वकालाश्रिता क्रिया
काळ आपल्या गुणांमुळे सर्व कर्मांना आधार देतो.
अतः कालं प्रवक्ष्यामि निमित्तं कर्मणामिह । काले ह्यमूर्तिर्भगवानेक एव तु यद्यपि
म्हणून मी आता येथे कर्माचे कारण असलेल्या काळाचे वर्णन करतो; जरी भगवंत निराकार आणि एकच असला, तरी काळ तोच आहे.
तिथिनक्षत्रवारादौ रात्रियोगादयोपि ये साधनानि भवन्त्येते स्वातन्त्र्येण न कस्यचित्
तिथी, नक्षत्र, वार, तसेच रात्रीचे योग—ही साधने आहेत, पण ती कोणासाठीही स्वतंत्रपणे कार्य करत नाहीत.
धर्मस्य वाप्यधर्मस्य मुख्यो व्यापार एव सः
धर्म असो किंवा अधर्म, मुख्य कारण म्हणजे कर्मच.
पालयन्स्वर्गमाप्नोति हित्वा प्राप्नोत्यधोगतिम्
ते पाळल्यास स्वर्गप्राप्ती होते; सोडल्यास अधःपात होतो.
कालभागो निःसहायो येऽपि स्युः कर्मसाधनाः
काळाचा भाग नसलेल्या कर्माच्या साधनांनाही काहीच सामर्थ्य राहत नाही.
एकोद्दिष्टं तु मध्याह्नव्यापिन्यां हि समाचरेत्
एकोदिष्ट श्राद्ध मध्यान्हाच्या वेळीच करावे.