देवीदेवा मुदं यांति यस्य सम्यक्समागमात्
देव आणि देवता तुझ्या योग्य संगमाने आनंदित होतात.
त्वं विष्णुस्त्वं हि ब्रह्मा च ज्योतिषां गतिरीश्वर
तू विष्णू आहेस, तूच ब्रह्मा आहेस, प्रकाशांचा ध्येय, ईश्वर.
देवतानां पितॄणां च सुखमेकं सनातनम् 2.1.16.
तू देव आणि पितरांचा एकमेव सनातन सुख आहेस.
त्वमेकः सर्वभूतेषु स्थावरेषु चरेषु च
तू एकटाच सर्व स्थावर आणि जंगम प्राण्यांमध्ये आहेस.
नमोऽस्तु यज्ञपतये प्रभवे जातवेदसे
यज्ञाचे स्वामी, सर्वशक्तिमान जातवेद यांना माझा नमस्कार असो.
हुताशन नमस्तुभ्यं नमस्ते रुक्मवाहन
होता, तुला नमस्कार असो; सुवर्णासारख्या तेजाने झळकणाऱ्या तुझ्या रूपाला नमस्कार असो.
इत्यनेन तु मन्त्रेण दद्याद्दिव्येऽप्यधीतकम्
या मंत्राने, अगदी दिव्य पठणातही अर्पण करावे.
अग्निवर्णनम् यथावेदानुसारेण यथाग्रहण योजनम्
अग्नीचे वर्णन: वेदांप्रमाणे, जशी स्वीकृतीची पद्धत आहे, तशीच त्याची अंमलबजावणी होते.
शतार्धे वह्निरुद्दिष्टः शतार्धे काश्यपः स्मृतः
शंभराच्या अर्ध्या भागात अग्नी सांगितला आहे; त्याच अर्ध्या भागात कश्यपाची आठवण ठेवली जाते.
सहस्रे ब्राह्मणो नाम अयुते हरिरुच्यते
हजारात त्याला ब्राह्मण म्हणतात; दहा हजारात त्याला हरि म्हणतात.
वरुणः शांतिके ज्ञेयो मारणे ह्यरुणः स्मृतः
शांतीच्या विधीत वरुण ओळखावा; मारणाच्या विधीत अरुणाची आठवण ठेवावी.
लोहितश्चान्नयज्ञे यो ग्रहाणां प्रत्यनुक्रमात्
अन्नयज्ञात जो लाल आहे, तो ग्रहांच्या अनुक्रमानुसार ओळखावा.
प्रजापतिर्वास्तुयागे मंडपे चापि पद्मके
गृहयज्ञात आणि कमळाच्या आकाराच्या मंडपात प्रजापती असतो.
गोदाने च भवेद्रुद्रः कन्यादाने तु गोऽजकः
गायींचे दान करताना तो रुद्र होतो; कन्यादानात तो गोअजक असतो.
वृषोत्सर्गे भवेत्सूर्योऽवसानांते रविः स्मृतः
वृषोत्त्सर्गात तो सूर्य होतो; विधीच्या शेवटी त्याला रवि म्हणून ओळखतात.
त्रासने च भवेत्कालः क्रव्यादः शरदाहने
भीती दाखवताना तो काळ होतो; मृतदेह जाळताना तो मांसभक्षक असतो.
गर्भाधाने च मरुतः सीमंते पिंगलः स्मृतः 2.1.17.
गर्भधारणात तो मरुत असतो; सीमंतात त्याला पिंगळा म्हणतात.
नामसंस्थापने चैवमुपन्यस्ते च पार्थिवः
नाव ठेवताना आणि उपनयन करताना तो पृथ्वीवरचा असतो.
षडाननश्च चूडायां व्रतादेशे समुद्भवः
चूडाकर्मात षडानन असतो; व्रत सांगताना तो समुद्भव असतो.
उदरे जठराग्निश्च समुद्रे वडवानलः
पोटात तो जठराग्नी असतो; समुद्रात तो बडवानळ असतो.
अश्वाग्निर्मंथरो नाम रथाग्निर्जातवेदसः
घोड्यांमधील अग्नीला मंथर म्हणतात; रथातील अग्नी जातवेद असतो.
तोयाग्निर्वरुणोनाम ब्राह्मणाग्निर्हविर्भुजः
पाण्यातील अग्नीला वरुण म्हणतात; ब्राह्मणांचा अग्नी हविर्भुज, म्हणजे आहुती घेणारा असतो.
दीपाग्निः पावको नाम गृह्याग्निर्धरणीपतिः
दिपाचा अग्नी पावक नावाचा आहे; घरातील अग्नी हा पृथ्वीचा स्वामी आहे.
इति श्रीभविष्ये महापुराणे मध्यमपर्वणि प्रथमभागेऽग्निनामवर्णनंनाम सप्तदशोऽध्यायः
या प्रकारे श्रीभविष्य महापुराणाच्या मध्यभागातील पहिल्या भागात 'अग्नींची नावे' या सतराव्या अध्यायाचा समारोप झाला.
होमद्रव्यकथनम् प्रमाणे चाप्रमाणे च निष्फलं भवति धुवम्
होमासाठी द्रव्य सांगताना, मोजून किंवा न मोजता दिल्यास, ते नेहमी निष्फळ ठरते.
कर्षमात्रं घृतं होमे शुक्तिमात्रं पयः स्मृतम्
होमासाठी तूप करष या प्रमाणात असावे; दूध शंखाएवढ्या प्रमाणात घेतले जाते.
मुष्टिमानेन पृथुका लाजाः स्युर्मुष्टिसंमिताः
चुरा आणि लाह्या मूठभर म्हणजे हाताच्या मुठीइतक्या प्रमाणात असाव्यात.
त्रितोलकं गुडं विद्यादिक्षुपर्ववि धिर्भवेत्
गुळ तीन तोळे एवढा असावा; ऊसाच्या विधीसाठी हे प्रमाण योग्य आहे.
एकलग्ने न जुहुयान्न पृथग्जुहुयात्क्वचित्
एकाच वेळी एकत्र अर्पण करू नये, आणि कुठेही वेगळेही अर्पण करू नये.
एकैकशश्च पद्मानां जलजानां तथैव च
कमळ आणि जलवनस्पती एकेक करून अर्पण कराव्यात.