रुदिते रोदिति वर्षं हृष्टो वर्षं प्रहृष्यति
कोणी रडले तर पाऊस पडतो, कोणी आनंदी झाला तर आनंदाने पाऊस पडतो.
तस्मात्प्रहृष्टैस्तुष्टैश्च कर्तव्या कौमुदी नरैः 4.140.
म्हणून आनंदी आणि समाधानी लोकांनी दीपोत्सव साजरा करावा.
उपशमितमेघनादं प्रज्वलितदशाननं रमितरामम्
मेघांचा गडगडाट थांबल्यावर, दहा डोकी असलेला प्रज्वलित होतो आणि रामाला आनंद देतो.
कूष्माण्डादानरम्यं कुवलयखण्डैश्च धातुकाभद्रम्
कुंभारकडून मिळणाऱ्या भोपळ्यांच्या भेटी, निळ्या कमळाच्या तुकड्यांनी आणि शुभ धातूंनी हा उत्सव सजवावा.
दीपोत्सवे जनितसर्वजनप्रमोदां कुर्वंति ये सुमनसो बलिराजपूजाम्
जे सज्जन दीपोत्सवात बळी राजाची पूजा करतात, ते सर्व लोकांना आनंद देतात.
इति श्रीभविष्ये महापुराण उत्तरप र्वणि श्रीकृष्णयुधिष्ठिरसंवादे दीपालिकोत्सववर्णनं नाम चत्वारिंशदुत्तरशततमोऽध्यायः
श्री भविष्यमहापुराणाच्या उत्तर पर्वातील श्रीकृष्ण आणि युधिष्ठिर यांच्या संवादात दीपोत्सवाचे वर्णन असणारा एकशेचाळीसावा अध्याय येथे संपतो.
नवग्रहलक्षहोमविधिवर्णनम् सर्वकामाप्तये कृत्यं कथं शांतिकपौष्टिकम्
सर्व इच्छा पूर्ण व्हाव्यात म्हणून शांती आणि पोषणासाठी कोणती कृती करावी हे सांग.
दृष्ट्यायुः पुष्टिकामो वा तथैवाभिचरन्पुनः
कोणी दीर्घायुष्य, पोषण किंवा इतर काही हेतू ठेवून हे करतो.
सर्वशास्त्राण्यनुक्रम्य संक्षिप्य ग्रन्थविस्तरम्
सर्व शास्त्रे पाहून आणि मोठ्या ग्रंथांचा सारांश करून,
पुण्येऽह्नि विप्रकथिते कृत्वा ब्राह्मणवाचनम्
शुभ दिवशी, विद्वानांचा सल्ला घेऊन आणि ब्राह्मणांचे वचन ऐकून,
ग्रहयज्ञस्त्रिधा प्रोक्तः पुराणश्रुतिकोविदैः
पुराण आणि वेद जाणणाऱ्यांनी ग्रहयज्ञ तीन प्रकारचे सांगितले आहेत.
तृतीयः कोटिहोमस्तु सर्वकामफलप्रदः
तिसरा प्रकार म्हणजे कोटीहोम, जो सर्व इच्छा पूर्ण करतो.
तस्य तावद्विधिं वक्ष्ये पुराणश्रुतिभाषितम्
आता मी त्याची विधी सांगतो, जी पुराण आणि वेदांत सांगितली आहे.
कुर्याद्विधानतो वेदिं वितस्त्युच्छ्रयसंयुताम्
योग्य पद्धतीने, एक विळा माप घेऊन वेदी तयार करावी.
अग्निप्रणयनं कृत्वा तस्यामावाहयेत्सुरान्
अग्नी प्रज्वलित करून, त्या वेदीवर देवतांना आमंत्रित करावे.
सूर्यः सोमो महीपुत्रो बुधो जीवः सितोर्कजः 4.141.
सूर्य, चंद्र, पृथ्वीचा पुत्र, बुध, जीव आणि शुभ्रतेचा पुत्र हे ग्रह आहेत.
ताम्रकात्स्फटिकाद्रक्तचन्दनात्स्वर्णजावुभौ
तांब्यापासून, स्फटिकापासून, लाल चंदन आणि सोन्यापासून दोन्ही बनवावेत.
मध्ये तु भास्करं विद्याल्लोहितं दक्षिणेन तु
मधोमध सूर्य ठेवावा, आणि लाल वस्तू दक्षिणेला ठेवावी.
पूर्वेण भार्गवं विद्यात्सोमं दक्षिणपूर्वके
पूर्वेला भार्गव ठेवावा, आणि आग्नेय दिशेला सोम ठेवावा.
राजामात्यान्महाराज तंडुलैः स्थापयेदथ
महाराज, राजा आणि त्याचे मंत्री तांदळाने तिथे स्थापावेत.
स्कन्दमङ्गारकस्यापि बुधस्य च तथा हरिम्
स्कंद, मंगळ, बुध आणि हरि यांनाही तिथे ठेवावे.
शनैश्चरस्य तु यमं राहोः कालं तथैव च
शनैश्चरासाठी यम, राहूसाठी काळ यांना तिथे ठेवावे.
अग्निरापः क्षितिर्विष्णुरिन्द्रः सौवर्णदेवताः
अग्नी, पाणी, पृथ्वी, विष्णु, इंद्र आणि सोन्याच्या देवता यांना तिथे ठेवावे.
विनायकं तथा दुर्गां वायुमाकाशमेव च
विनायक, दुर्गा, वायु आणि आकाश यांनाही तिथे ठेवावे.
आवाहयेद्व्याहृतिभिस्तथैवाश्विकुमारकौ
व्याहृतिंनी आवाहन करावे, तसेच अश्विनी आणि कुमार यांनाही बोलवावे.
सोमशुक्रौ यथाश्वेतौ बुधजीवौ च पिङ्ग लौ 4.141.
सोम आणि शुक्र हे पांढरे असावेत, बुध आणि जीव हे पिंगट असावेत.
ग्रहवर्णानि देयानि वासांसि कुसुमानि च
ग्रहांच्या रंगांची वस्त्रे आणि फुले अर्पण करावीत.
गुडौदनं रवेर्दद्यात्सोमाय घृतपायसम्
रवीस गुळभात अर्पण करावा, आणि सोमास तुपात शिजवलेला पायस द्यावा.
दध्यन्नं गुरवे दद्याच्छक्राय तु घृतौदनम्
गुरुला दहीभात द्यावा, आणि शक्रास तुपभात द्यावा.
चित्रौदनं केतवे च सर्वान्भक्ष्यैरथार्चयेत्
केतुला चित्री भात द्यावा, आणि सर्वांना वेगवेगळ्या पदार्थांनी पूजा करावी.