कुंकुमक्षोदतांबूलपुष्प मालाकुलो जनः
लोकांच्या गळ्यात कुंकू, कर्पूर आणि पानफुलांच्या माळा घातलेल्या असतात.
पीतशीतजलाघात ताडितोऽपि जनः सुखम्
थंड पिवळ्या पाण्याचे शिंतोडे अंगावर पडले तरी लोकांना आनंदच वाटतो.
एवं ये तु गमिष्यंति नरा वर्त्मतया गतम्
अशा प्रकारे, जे पुरुष चाललेल्या वाटेने पुढे जातात—
पुत्रपौत्रसमा युक्ता धनधान्यसमायुताः
—त्यांना मुलं, नातवंडं मिळतात आणि संपत्ती, धान्यही मिळतं.
प्राप्ते वसंतसमये सुरसत्तमानामान्दोलनं सुरवराननुकुर्वते ये
वसंत ऋतू आला की, श्रेष्ठ देवता देखील देवांचा आदर्श घेऊन झुलतात.
इति श्रीभविष्ये महापुराण उत्तरपर्वणि श्रीकृष्णयुधिष्ठि रसंवाद आन्दोलकविधिवर्णनं नाम त्रयस्त्रिंशदुत्तरशततमोऽध्यायः
अशा प्रकारे, श्रीभविष्य महापुराणाच्या उत्तरपर्वात, श्रीकृष्ण आणि युधिष्ठिर यांच्या संवादात, 'आंदोलक विधीचे वर्णन' नावाचा एकशेतेहतीसवा अध्याय संपला.
दमनकांदोलकरथयात्रामहोत्सववर्णनम् स्थिरो भूत्वा निबोधेदं त्वं हि मूर्तविदां वरः
दमनक, आंदोलक आणि रथयात्रा या महोत्सवाचे वर्णन. तू स्थिर राहून हे नीट समजून घे, कारण तू मूर्तीचे खरे जाणकार आहेस.
चैत्रे त्रिनेत्रसंभूतमलयाख्यमहागिरौ
चैत्र महिन्यात, त्रिनेत्रधारी शिवापासून निर्माण झालेल्या मलय नावाच्या मोठ्या डोंगरावर—
एतस्मिन्नेव काले तु भ्रममाणो यदृच्छया
त्याच वेळी, योगायोगाने भटकत असताना—
दृष्ट्वापूर्वं शिवं शांतं सुरेशैः सर्वतो वृतम्
त्याने प्रथमच शांत अशा शिवाला, सर्व देवांनी वेढलेला, पाहिला.
तमुपासीनमालक्ष्य भगवान्भगनेत्रहा
तो बसलेला पाहून, भगवन्ताने, भगाचा डोळा फोडणाऱ्याने—
वसंतो नाम कोऽप्येष कामस्य दयितः सखा
वसंत नावाचा एक आहे, जो कामाचा प्रिय मित्र आहे.
मलयानिलयुक्तेन तेन विश्वं वशीकृतम्
मलय पर्वताच्या वाऱ्यामुळे त्याने साऱ्या जगाला आपल्याकडे वळवले.
पोषयामास विजयं मन्मथस्य पुरेपुरे
त्याने प्रत्येक नगरीत मनमथाच्या विजयाला वाढवले.
कोयं च डिम्बो वा ब्रह्मा कामस्त्रिजगतां प्रभुः
हा मुलगा कोण, की तो ब्रह्मा आहे? की तो तीनही जगांचा स्वामी काम आहे?
ऊर्ध्वबाहुस्तु नर्नर्ति तालदत्तपदक्रमः 4.134.
हात वर करून, एक पुरुष हाताची टाळी देत ताल धरून नाचतो.
गायंतश्च परीहृष्टास्ते चाप्यायांति यांति च
ते आनंदाने गातात, एकमेकांकडे येतात आणि जातात.
तेऽपि गायंति नृत्यंति हसंति स्मरतारकाः
तेही गातात, नाचतात, हसतात—प्रेमाचे तारे.
विटं पश्यंति कुलटाः प्रारब्धोचितपण्डिताः
कला शिकलेल्या वेश्यांना जुगारीकडे पाहताना कौशल्याचा अभिमान वाटतो.
एवमेतत्त्रिलोकेऽस्मिन्निति व्यवसितो जनः
या तिन्ही लोकांत लोकांची अशीच ठाम समजूत झाली आहे.
वसंतस्य प्रभावोऽयं कोऽप्यपूर्वो विजृंभते
वसंताचा असा प्रभाव आहे की, काहीतरी अनोखे आणि अद्भुत फुलून येते.
वृक्षाः पक्षिशताकीर्णा विजिघ्राणमुखाः सुराः
झाडांवर शेकडो पक्षी जमले आहेत, आणि देवही आनंदाने सुगंध श्वासात घेतात.
कृतः प्रत्यक्षसुमहान्वसंतो न जगत्त्रये
आता वसंत सर्वांसमोर प्रकट झाला आहे; अशा वसंताचा अनुभव तिन्ही जगात कुठेच नाही.
उभावपि प्रतप्येते पश्येदं कामचेष्टितम्
दोघेही उत्कटतेने पेटले आहेत; पाहा, ही कामाची लीला कशी आहे.
पादपाः पल्लवशतैर्नृत्यंते च प्रहर्षिणः
झाडे आनंदाने, शेकडो कोवळ्या पालव्यांसह नाचू लागली आहेत.
कौतुकाकुलितः शीघ्रमारुरोह रथं स्वकम् 4.134.
कौतुकाने भारावून तो पटकन आपल्या रथावर चढला.
प्रययौ पुण्डरीकाक्षः शंखचक्रगदाधरः
पद्मनयन, शंख, चक्र आणि गदा धारण करणारा, मार्गस्थ झाला.
आस्थाय प्रययौ हृष्टो ब्रह्मा ब्राह्मणसंस्तुतः
रथावर आरूढ होऊन, आनंदित ब्रह्मा, ब्राह्मणांच्या स्तुतिसह निघून गेला.
वृतो रथेन प्रययौ भास्करो वारितस्करः
रथासह, अंधाराचा नाश करणारा सूर्यही मार्गस्थ झाला.
कात्यायनी प्रचलिता पञ्चवक्त्रेण केतुना
कात्यायनी, पाच मुखांच्या ध्वजासह, पुढे सरकली.