कारागारे बहुविधं प्राप्तं दुःखमतः परम् 3.2.29.
कारागृहात अनेक प्रकारची दुःखे भोगावी लागली.
श्रुत्वा साधुवचो राजा प्राह कोशाधिकारिणम्
सज्जनाचे बोल ऐकून राजाने कोषाध्यक्षाला हाक मारली.
जामात्रा सहितः साधुर्गीतवादित्रमंगलैः
जावेसोबत त्या सज्जनाने गाणी, वाद्ये आणि मंगलकार्यांसह पूजा केली.
सत्यनारायणो देवः प्रत्यक्षफलदः कलौ
कलियुगात सत्यनारायण देव प्रत्यक्ष फळ देतो.
प्रत्युत्तरमदात्साधुः क्षिप नौकाश्च सत्वरम्
सज्जनाने उत्तर दिले, "लवकर नौका पाठवा."
भोः स्वामिन्मे धनं नास्ति लतापत्रादिपूरितम्
मालक, माझ्याकडे धन नाही; माझ्या गोदामात फक्त पाने वगैरे आहेत.
इत्युक्तस्तापसः प्राह तथास्त्विति वचः क्षणात्
असं ऐकून तपस्वी म्हणाला, "तसं होऊ दे," आणि ताबडतोब हे शब्द उच्चारले.
धनं नौकासु नास्तीति साधुश्चिंतातुरोऽभवत्
नौकांमध्ये धन नाही, हे कळल्यावर सज्जन माणूस काळजीत पडला.
वज्रपाताहत इव भृशं दुःखितमानसः
जणू काही वीज कोसळली असावी, तशी त्याची मनःस्थिती फारच दुःखी झाली.
इति मूर्छागतः साधुर्विललाप पुनःपुनः
अशा प्रकारे शुद्ध हरपून तो सज्जन पुन्हा पुन्हा रडू लागला.
गले वसनमादाय प्रणनाम स तापसम् 3.2.29.
गळ्यातील वस्त्र काढून त्याने त्या तपस्व्याला वंदन केले.
देवदेवोऽथवा कोऽपि न जाने तव विक्रमम्
देवतांचा देव असो किंवा कोणी दुसरा, तुझी शक्ती मला माहीत नाही.
त्यज मौढ्यमति साधो प्रवादं मा वृथा कृथाः
अरे सज्जना, मूर्खपणा सोड आणि व्यर्थ बोलू नकोस.
इति विज्ञापितः साधुर्न बुबोध महाधनः
असं सांगितल्यावरही त्या सज्जनाला मोठं धन समजलं नाही.
चंद्रचूडो यदानर्च सत्यनारायणं नृपः
चंद्रचूड राजा जेव्हा सत्यनारायणाची पूजा करीत होता,
प्रार्थितं न स्मृतं ह्येव इदानीं तप्यसे वृथा
जे मागितलं होतं ते आठवलं नाही; म्हणून आता तू व्यर्थ दुःख भोगतोस.
तमनादृत्य दुर्बुद्धे कुतः सम्यग्भवेत्तव
त्याची उपेक्षा करून, अरे बुद्धिहीन, तुला योग्य ते कसे मिळेल?
सत्यनारायणं देवं तापसं तं ददर्श ह तुष्टाव तापसं तत्र साधुर्गद्गदया गिरा
त्या सज्जनाने तपस्वीमध्ये सत्यनारायण देव पाहिला आणि तिथेच गदगदलेल्या आवाजात त्याची स्तुती केली.
यत्सत्यत्वेन जगतस्तं सत्यं त्वां नमाम्यहम्
हे विश्वाचे सत्य असलेले प्रभो, मी तुला वंदन करतो.
त्वन्मायामोहितात्मानो न पश्यंत्यात्मनः शुभम्
तुझ्या मायेमुळे ज्यांचे मन भरकटले आहे, त्यांना स्वतःचे कल्याण दिसत नाही.
मूढोहं धनगर्वेण मदांधीकृतलोचनः 3.2.29.
मी मूर्ख आहे, धनाच्या गर्वाने आणि मदाने माझे डोळे झाकले गेले आहेत.
क्षमस्व मम दौरात्म्यं तपो धाम्ने हरे नमः
माझ्या वाईटपणासाठी मला क्षमा कर. तपस्येचे धाम असलेल्या हरे, तुला नमस्कार.
इति स्तुत्वा लक्षमुद्राः स्थापिताः स्वपुरोधसि
अशा प्रकारे स्तुती करून त्याने लक्षमुद्रा आपल्या पुरोहितासमोर ठेवल्या.
तुष्टो नारायणः प्राह वांछा पूर्णा भवेत्तु ते अंते सांनिध्यमासाद्य मोदसे त्वं मया सह
नारायण समाधानी होऊन म्हणाले, 'तुझ्या सर्व इच्छा पूर्ण होतील. शेवटी माझ्या सान्निध्यात येऊन तू माझ्यासोबत आनंदी राहशील.'
इत्युक्त्वान्तर्दधे विष्णुः साधुश्च स्वाश्रमं ययौ
हे बोलून विष्णू अदृश्य झाले आणि तो सज्जन आपल्या आश्रमाकडे परत गेला.
आगत्य नगराभ्याशे प्राहि णोद्द्रुतमाश्रमम्
शहराजवळ पोहोचल्यावर त्याने लवकरच आश्रम पाठवला.
जामात्रा सहितः साधुः कृतकृत्यः समागतः
सज्जन आपल्या जावेसोबत, आपले कार्य पूर्ण करून, परत आला.
पूजाभारं सुतायै सा दत्त्वा नौकांतिकं ययौ
तिने पूजेचा भार आपल्या मुलीला दिला आणि बोटीच्या काठावर गेली.
कलावती त्ववज्ञाय प्रसादं सत्वरा ययौ
कलावतीने कृपेची अवहेलना करून, पटकन निघून गेली.
अवज्ञानात्प्रसादस्य नौकाशंखपतेरथ
कृपेची अवहेलना केल्यामुळे, मग बोटीच्या मालकाने—