तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा देवराजबृहस्पती
तिच्या त्या शब्दांना ऐकून देवराज आणि बृहस्पती—
तस्मात्पार्थ प्रयत्नेन प्रतिमासं समाहितः
म्हणून, पृथापुत्रा, तू प्रत्येक महिन्याला मन लावून आणि प्रयत्नपूर्वक—
ये सांभरायणिकथाचरितव्रतेस्मिन्वर्षाणि सप्त विधिना सुधियो नयंति
जे बुद्धिमान लोक सात वर्षे विधिपूर्वक सांभरायणीच्या व्रत, कथा आणि आचारांचे पालन करतात—
इति श्रीभविष्ये महापुराण उत्तरपर्वणि श्रीकृष्ण युधिष्ठिरसंवादे सांभरायणीव्रतवर्णनं नाम सप्ताधिकशततमोऽध्यायः
याप्रमाणे श्रीभविष्य महापुराणाच्या उत्तरपर्वात, श्रीकृष्ण आणि युधिष्ठिर यांच्या संवादात, 'सांभरायणी व्रताचे वर्णन' नावाचा एकशेसातवा अध्याय संपला.
नक्षत्रपुरुषव्रतवर्णनम् कर्मणा जायते केन तन्ममाख्यातुमर्हसि
नक्षत्रपुरुष व्रताचे वर्णन. कोणत्या कर्मामुळे अशी जन्मप्राप्ती होते, ते मला सांग.
सुरूपाणां सुगात्राणां सुवेषाणां तथैव च
जे सुंदर रूपाचे, सुडौल अंगाचे आणि उत्तम वस्त्र परिधान केलेले असतात—
समस्तैः शोभनैरंगैर्नराः केचिद्यदूत्तम
काही पुरुष सर्व उत्तम अंगांनी युक्त असूनही, श्रेष्ठ ठरत नाहीत—
नराणां योषितां चैव समस्ताङ्गः सुरूपता
पुरुष आणि स्त्रियांचे संपूर्ण सौंदर्य—
लावण्यगतिवाक्यानि सति रूपे महामते
हे महाबुद्धी, रूप असताना चालण्यात आणि बोलण्यातली लावण्यता—
वाक्यलावण्यसंस्कारविलासललिता गतिः
वाक्यांची गोडी, सुसंस्कार, उठावदारपणा आणि आकर्षक चाल—
रूपकारणभूताय कर्मणा प्रयतो भवेत्
रूपाचे कारण असणाऱ्या कर्मासाठी मन लावून प्रयत्न करावा—
कथयामि यथाप्रोक्तं वरिष्ठेन महात्मना
मी जसे श्रेष्ठ महात्म्याने सांगितले तसे सांगतो—
वशिष्ठमृषिमासीनं सप्तर्षिप्रवरं द्विजम्
सप्तर्षींमध्ये श्रेष्ठ असलेला वसिष्ठ ऋषी बसला होता—
तस्यास्तु परिपृच्छन्त्या जगाद मुनिसत्तमः 4.108.
ती विचारत असताना, त्या श्रेष्ठ मुनीने उत्तर दिले—
सुरूपता नृणां येन योषितां चोपजायते
पुरुष आणि स्त्रियांमध्ये सौंदर्य कशामुळे प्राप्त होते—
अनभ्यर्च्य तु गोविंदमनाराध्य च केशवम्
गोविंदाची पूजा न करता, केशवाची आराधना न करता—
तस्मादाराधनीयोऽग्रे विष्णुरेव यशस्विनि
म्हणून, हे यशस्विनी, प्रथम विष्णूचीच आराधना करावी—
यस्तु वाञ्छति धर्मज्ञे रूपं सर्वांगसुन्दरम्
जो धर्मज्ञ सर्वांगसुंदर रूपाची इच्छा करतो—
सुस्नातः प्रयताहारः संपूजयति योऽच्युतम्
जो स्नान करून, अन्न शुद्ध करून, अच्युताची भक्तीने पूजा करतो—
योषिता हि परं रूपमिच्छन्त्या जगतः पतिः
स्त्रीला जर उत्तम सौंदर्य हवे असेल, तर जगाचा स्वामी—
मुने येन विधानेन तन्ममाख्यातुमर्हसि
मुनी, हे कसे करावे, हे कृपया मला सांगावे अशी मी विनंती करतो.
यथा कुर्वीत रूपार्थं तन्निशामय तत्त्वतः
सौंदर्यासाठी काय करावे लागते, ते मी तुला खरीखुरी रीतीने सांगतो, नीट ऐक.
नक्षत्रमेकमेकं वै स्नातः सम्यगुपोषितः
स्नान करून, उपवास करून, प्रत्येक नक्षत्राची एकेक करून पूजा करावी.
मूले पादौ तथा जंघे रोहिण्यामर्चयेच्छुभे 4.108.
मूळ नक्षत्रात पाय आणि पिंड्या, तसेच शुभ रोहिणीमध्ये पूजाविधी करावा.
फाल्गुनीद्वितये गुह्यं कृत्तिकासु तथा कटिम्
फाल्गुनी नक्षत्रात गुप्तांग, कृतिका नक्षत्रात कंबरेची पूजा करावी.
अनुराधासूरः पृष्ठं धनिष्ठास्वभिपूजयेत्
अनुराधा आणि सूर्य नक्षत्रात पाठ, धनिष्ठेत त्याप्रमाणे पूजा करावी.
पुनर्वसावंगुलीश्च आश्लेषासु तथा नखान्
पुनर्वसू नक्षत्रात बोटांची, आश्लेषेत नखांची पूजा करावी.
पुष्ये मुखं तथा स्वातौ दशनानभिपूजयेत्
पुष्य नक्षत्रात तोंड, स्वाती नक्षत्रात दातांची पूजा करावी.
मृगोत्तमांगे नयने पूजयेद्भक्तितः शुभे
मृगशीर्ष नक्षत्रात डोळे—हे शरीरातील श्रेष्ठ अंग—भक्तीने पूजावेत, हे शुभे.
संपूजनीया विद्वद्भिरार्द्रायां च शिरोरुहाः
विद्वान लोकांनी आर्द्रा नक्षत्रात डोक्यावरील केसांची पूजा करावी.