प्रसन्नवदनं शांतं सनकाद्यैरभिष्टुतम्
त्याचा चेहरा प्रसन्न, शांत, सनकादी ऋषींनी स्तुती केलेला.
नादि मध्यान्तदेवाय निर्गुणाय महात्मने
कोणतीही सुरुवात, मध्य किंवा शेवट नसलेल्या, निर्गुण, महान आत्म्याला.
सर्वेषामादिभूताय लोकानामुपकारिणे
सर्व जगाचा मूळ आणि सर्व लोकांचा कल्याण करणारा
सूत उवाच इति श्रुत्वा स्तुतिं विष्णुर्नारदं प्रत्यभाषत
सूतेने सांगितले : ही स्तुती ऐकून विष्णूने नारदाला उत्तर दिले.
कथयस्व महाभाग तत्सर्वं कथयामि ते
हे महाभाग, तू मला सांग; मी तुला सर्व काही सांगतो.
नारदस्य वचः श्रुत्वा साधुसाध्वित्यपूजयत्
नारदाचे शब्द ऐकून त्याने 'छान, छान' असे म्हणत त्याचा सन्मान केला.
कृते त्रेतायुगे विष्णुर्द्वापरेऽनेकरूपधृक्
कृतयुग आणि त्रेतायुगात विष्णू; द्वापरयुगात तो अनेक रूप घेतो.
चतुष्पादो हि धर्मश्च तस्य सत्यं प्रसाधनम्
धर्म चार पायांवर उभा आहे आणि त्यासाठी सत्य हे आधार आहे.
सत्यनारायणव्रतमतः श्रेष्ठतमं स्मृतम्
म्हणून सत्यनारायण व्रत सर्वात श्रेष्ठ मानले जाते.
किं फलं किं विधानं च सत्यनारायणार्चने 3.2.24.
सत्यनारायणाची पूजा केल्याने काय फल मिळते आणि काय पद्धत आहे?
शृणु संक्षेपतो ह्येतत्कथयामि तवाग्रतः
हे थोडक्यात ऐक; मी तुझ्यासमोर सांगतो.
निर्धनोपि धनाढ्यः स्यादपुत्रः पुत्रवान्भवेत्
गरीब माणूसही श्रीमंत होतो, आणि ज्याला मूल नाही त्याला मूल मिळते.
मुच्यते बंधनाद्बद्धो निर्भयः स्याद्भयातुरः
बंधनेत अडकलेला मुक्त होतो; भयग्रस्त निर्भय होतो.
इह जन्मनि भो विप्र भक्त्या च विधिनार्चयेत्
या जन्मातच, हे ब्राह्मण, भक्तीने आणि योग्य पद्धतीने पूजा करावी.
प्रातःस्नायी शुचिर्भूत्वा दंतधावनपूर्व कम्
सकाळी स्नान करून, शुद्ध होऊन, दात घासून,
नारायणं सांद्रघनावदातं चतुर्भुजं पीतमहार्हवाससम्
नारायण, घनदाट शुभ्र मेघासारखा तेजस्वी, चार हातांचा, पिवळ्या मौल्यवान वस्त्रात.
करोमि ते व्रतं देव सायंकाले त्वदर्चनम्
देवा, मी तुझे व्रत करतो आणि संध्याकाळी तुझी पूजा करतो.
इति संकल्प्य मनसा सायंकाले प्रपूजयेत्
असा मनात संकल्प करून, संध्याकाळी पूजा करावी.
शालग्रामं स्वर्णयुक्तं पूजयेदात्मसूक्तकैः
सुवर्णाने सजवलेला शाळग्राम, आत्मसूक्तांनी पूजा करावी.
ॐनमो भगवते नित्यं सत्यदेवाय धीमहि 3.2.24.
ॐ नमो भगवते, आम्ही नित्य सत्यदेवाचे ध्यान करतो.
जप्तव्यष्टोत्तरशतं जुहुयात्तद्दशांशकम्
एकशे आठ वेळा जप करावा आणि त्याच्या दहावा भाग यज्ञात अर्पण करावा.
षडध्यायीं सत्यमुख्यां तत्पश्चात्तत्प्रसादकम्
त्यानंतर सत्यावर आधारित सहा अध्याय वाचावे, जे त्याच्या कृपेची प्राप्ती करतात.
आचार्यायादिभागं च द्वितीयं स्वकुलाय सः
पहिला भाग गुरु आणि इतरांसाठी, दुसरा भाग आपल्या कुटुंबासाठी असावा.
विप्रेभ्यो भोजनं दद्यात्स्वयं भुञ्जीत वाग्यतः
ब्राह्मणांना जेवण द्यावे आणि नंतर स्वतः संयमाने जेवावे.
कारयेद्यदि भक्त्या च श्रद्धया च समन्वितः
जर कोणी श्रद्धा आणि भक्तीने हे करत असेल,
इह जन्मकृतं कर्म परजन्मनि पद्यते
या जन्मातील कर्म पुढील जन्मात फळ देते.
सत्यनारायण व्रतमिह सर्वान्कामान्ददाति हि
सत्यनारायण व्रत सर्व इच्छा पूर्ण करते.
इत्युक्त्ंवाऽतर्दधे देवो नारदः स्वर्गतिं ययौ
असे सांगून देव अदृश्य झाला; नारद स्वर्गात गेला.
इतिहासमिमं वक्ष्ये संवादं हरिविप्रयोः
आता मी हरि आणि ब्राह्मण यांचा संवाद, ही कथा सांगतो.
काशीपुरीति विख्याता तत्रासीद्ब्राह्मणो वरः
काशीपुर नावाने प्रसिद्ध असलेल्या नगरीत एक उत्तम ब्राह्मण होता.