माघमासे च संप्राप्ते आषाढर्क्षं भवेद्यदि
माघ महिना आला आणि आषाढ नक्षत्र असेल,
गृह्णीयात्पुण्यफलदं विधानं तस्य मे शृणु
मग पुण्य देणारे हे व्रत घ्यावं; त्याची पद्धत ऐक.
कृष्णनाम्ना च संपूज्य एकादश्यां महामते
एकादशीला 'कृष्ण' नावाने पूजा करावी, हे ज्ञानी.
संस्तूय नाम्ना तेनैव कृष्णाख्येन पुनःपुनः
'कृष्ण' या नावाने पुन्हा पुन्हा स्तुती करावी.
ततश्च प्राशयेच्छस्तांस्तथा कृष्णतिलान्नृप
मग, राजन, शुभ काळ्या तीळांचे अन्न द्यावं.
कृष्णकुंभांस्तिलैः सार्द्धं पक्वान्नेन च संयुताः ब्राह्मणेभ्यः प्रदेयास्ते यथावन्माससंख्यया
काळ्या मातीच्या कुंभात तीळ आणि शिजवलेलं अन्न, महिन्यांच्या संख्येनुसार ब्राह्मणांना नीट द्यावं.
तिलप्ररोहाज्जायंते यावत्संख्यास्तिला नृप अरोगो जायते नित्यं नरो जन्मनिजन्मनि
राजन, जितके तीळ उगवतात तितके द्यावेत; त्यामुळे माणूस प्रत्येक जन्मी निरोगी राहतो.
अंधो न बधिरश्चैव न कुष्ठी न च कुत्सितः 4.81.
तो न जन्माला आंधळा येतो, न बहिरा, न कुष्ठरोगी, न विकृत.
अनेन पार्थ विधिना तिलदाता न संशयः
पार्था, या पद्धतीने तीळ दान करणाऱ्याला शंका नाही.
दानं विधिस्तथा श्राद्धं सर्वपातकशांतये
दान आणि श्राद्ध या सर्व पाप शांत करण्यासाठी सांगितले आहेत.
सर्वोपभोगनिरतोह्नि परे दशम्यां स्नानं तिलैस्तिलनिवेदनकृत्तिलाशी
सर्व सुखांचा उपभोग घेणाऱ्याने दुसऱ्या दिवशी, म्हणजे दशमीला, तीळांनी स्नान करावं, तीळ अर्पण करावेत आणि तीळ खावेत.
इति श्रीभविष्ये महापुराण उत्तरपर्वणि श्रीकृष्णयुधिष्ठिरसंवादे उल्कानवमीव्रतवर्णनं नामैकाशीतितमोऽध्यायः
अशा प्रकारे श्रीभविष्य महापुराणाच्या उत्तर पर्वात श्रीकृष्ण आणि युधिष्ठिर यांच्या संवादात 'उल्कानवमी व्रताचे वर्णन' हा एक्याऐंशीवा अध्याय संपला.
सुकृतद्वादशीव्रतवर्णनम् तदपापाय भवति तदाचक्ष्व यदूत्तम
ज्यामुळे पाप नाहीसं होतं, हे यदूश्रेष्ठा, ते सांग.
उपवासप्रभावं वै कृष्णाराधनकांक्षिणाम्
कृष्णाची पूजा करायची इच्छा असणाऱ्यांसाठी उपवासाचं सामर्थ्य मोठं आहे.
आमुष्मिकं न तापाय प्रतापाय च जायते
त्यामुळे पुढच्या जन्मात त्रास होत नाही, उलट कीर्ती मिळते.
उपोषितप्रभावं च कृष्णाराधनकांक्षिणाम्
कृष्णाची पूजा करायची इच्छा असणाऱ्यांसाठी उपवासाचा प्रभाव मोठा आहे.
वैदिशं नाम नगरं प्रख्यातं नृपसत्तम
वैदिशा नावाचं एक प्रसिद्ध शहर आहे, हे राजांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या राजा.
भार्यया मातृदुहिता पुत्रपौत्रैः समन्वितः
तो आपल्या पत्नी, आई, मुलगी, मुले आणि नातवंडांसह होता.
पुत्रपौत्रादिभरणे व्यासक्तिर्मतिरेव च
त्याचं मन मुलं, नातवंडं आणि इतरांच्या पालनपोषणात गुंतलं होतं.
चकारानुदिनं सोऽथ न्यायान्यायैर्द्धनार्जनम्
तो रोज न्यायान्यायाने धन मिळवत असे.
न जुहोत्युदिते काले न ददात्यतितृष्णया
अती लोभामुळे तो योग्य वेळी होम करत नसे, ना दान देत असे.
नित्यनैमित्तिकानां च हानिं चक्रे स्वकर्मणा 4.82.
त्याच्या स्वतःच्या वागण्यामुळे त्याने नित्य आणि नैमित्तिक कर्तव्यांमध्ये हानी केली.
कालेनागच्छतासोऽथ मृतो विंध्याटवीतटे
काळ लोटला आणि तो विंध्याच्या जंगलाच्या काठावर मरण पावला.
तं ददर्श महाभागो दिव्ययानसमन्वितः भास्करस्याशुभिर्द्दीप्तैर्दहंतमतिदारुणैः
एक भाग्यशाली पुरुष, दिव्य वाहनासह, त्याला सूर्याच्या भयंकर किरणांनी भाजला जाताना पाहतो.
प्रतप्तवालुकामध्ये तृषार्तं चातिपीडितम् निष्क्रांतजिह्वमंगेषु विस्फोटैः सर्वतश्चितम्
तो तापलेल्या वाळूत, तीव्र तहानेने आणि मोठ्या वेदनेने त्रस्त होता; त्याची जीभ बाहेर आली होती आणि त्याच्या अंगावर सर्वत्र फोड आले होते.
निश्वासायासखेदेन विह्वलं पीडितोदरम्
श्वास लागल्यामुळे आणि थकव्याने तो व्याकुळ झाला होता, त्याचे पोटही दुखत होते.
तथादृशमथो दृष्ट्वा गर्दभेयो महानृषिः
अशा अवस्थेत त्याला पाहून, महान ऋषी गर्दभाने त्याच्याकडे पाहिले.
जानन्नपि यथाप्राप्तं तस्यानुष्ठानजं फलम्
त्याच्या कर्मामुळे मिळणारे फळ काय आहे हे जाणूनही.
उपर्यर्ककरैस्तीक्ष्णैस्तृषावातनिपीडितम्
वरून सूर्याच्या तीक्ष्ण किरणांनी आणि तहानलेल्या वाऱ्याने तो त्रस्त झाला होता.
अन्यस्तत्राणकैर्घोरैरविषह्यैः सुदारुणैः
तेथे दुसरा एक, भयंकर आणि असह्य रक्षकांनी त्रासला जात होता.