तस्मिंस्तथाविधे देशे कश्चिद्दैववशाद्वणिक्
अशा त्या प्रदेशात, नशिबाच्या फेऱ्याने, एक व्यापारी आला.
पिशाचान्मलिनांस्तीक्ष्णान्निर्मांसान्भीमदर्शनान्
त्याने तिथे घाणेरडे, भयंकर, मांस नसलेले आणि भीतीदायक असे पिशाच्च पाहिले.
बभ्रामोद्भ्रांतहृदयः क्षुत्तृषाभ्रमकर्षितः
तो व्यापारी भुकेने आणि तहानेने त्रस्त होऊन, गोंधळलेल्या मनाने तिथे भटकत होता.
अथ प्रेतान्ददर्शासौ तृष्णाव्याकुलितेंद्रियान्
नंतर त्याने तृष्णेने व्याकुळ झालेल्या इंद्रियांसह प्रेतांना पाहिले.
प्रेतस्कंधसमारूढमेकं प्रेतं ददर्श ह
त्याने एक प्रेत दुसऱ्या प्रेताच्या खांद्यावर बसलेले पाहिले.
आगच्छन्तं तमव्यग्रं स्रुतुशब्दपुरःसरम् 4.75.
तो प्रेत शांतपणे, टपटप आवाज करत, त्याच्याकडे येताना दिसला.
स दृष्ट्वाथ वणिक्छ्रेष्ठमिदं वचनमब्रवीत्
त्याने व्यापारीश्रेष्ठाला पाहून असे शब्द सांगितले:
तमुवाच वणिग्धीमान्सार्थभ्रष्टस्य चैव मे
शहाण्या व्यापाऱ्याने त्याला सांगितले, 'माझा सारा ताफा हरवला आहे.'
तृष्णा मां बाधतेऽत्यर्थं क्षुद्दुनोति भृशं तथा अत्रोपायं न पश्यामि जीवेयं येन केनचित्
'मला तहान फार त्रास देते, आणि भूकही खूप लागली आहे; इथे मला जगण्याचा काहीच उपाय दिसत नाही.'
पुंनागमिममाश्रित्य प्रतीक्षस्व मुहूर्तकम्
'या पुरुषांच्या मार्गावर थांब आणि थोडा वेळ वाट पाहा.'
कृतातिथ्यो यथालाभं गमिष्यसि यथासुखम्
'अतिथीचे योग्य तेवढे स्वागत केल्यावर, तू आपल्या इच्छेप्रमाणे पुढे जाऊ शकशील.'
मध्याह्नसमये प्राप्ते ततस्तं देशमागतः दध्योदनसमायुक्तो वर्धमानेन संयुतः
मध्यान्हाच्या वेळी, तो त्या ठिकाणी आला, त्याच्यासोबत दहीभात आणि वर्धमान होता.
आगते करके तस्मिन्प्रादादतिथये तदा वितृष्णो विज्वरश्चैव क्षणेन समपद्यत
पात्र आल्यावर त्याने ते अतिथीला दिले; आणि क्षणातच त्याची तहान व ताप नाहीसे झाले.
ततस्तु प्रेतसंघस्य भोक्तुकामस्य वै ददौ
नंतर त्याने ते जेवायची इच्छा असलेल्या प्रेतांच्या टोळीला दिले.
अतिथिं तर्पयित्वा च प्रेतलोकं च सर्वशः
अतिथी आणि सगळ्या प्रेतलोकाचे समाधान करून,
तस्य भुक्तवतश्चान्नं पानीयं च क्षयं ययौ 4.75.
त्याने जेवल्यावर, अन्न आणि पाणी दोन्ही संपले.
आश्चर्यमेतत्परमं वनेऽस्मिन्प्रतिभाति मे
'या जंगलात मला हे फारच अद्भुत वाटते.'
स्तोकेन च तथान्नेन बिभर्षि सुबहून्पृथक्
'इतक्या थोड्या अन्नाने तू इतक्या लोकांना वेगवेगळे पोसतोस.'
अपरं च कथं चेह मम पापपरिक्षयः तृप्तश्चासि कथं ग्रासमात्रेण च शुभव्रत
माझ्या पापांचा नाश इथे कसा झाला, आणि फक्त एक घास खाऊनही तुझं समाधान कसं होतं, हेही मला सांग, हे शुभव्रती.
कस्त्वमस्यां सुघोरायामटव्यां तु कृतालयः
या भयंकर अरण्यात तू कोण आहेस, ज्याने इथे आपलं घर केलं आहे?
एवमुक्तः स वाणिज्या प्रेतो वचनमब्रवीत
असं विचारल्यावर त्या मरण पावलेल्या व्यापाऱ्याने असं उत्तर दिलं.
शाकले नगरे रम्ये अहमासं सुदुर्मतिः
शाकल या रम्य नगरीत मी फारच वाईट मनाचा माणूस होतो.
धनलोभान्मया तत्र कदाचिच्च प्रमादिना
तेथे धनाच्या लोभाने मी कधी कधी बेफिकीरपणे वागत असे.
प्रतिवेशे च तत्रासीद्ब्राह्मणो गुणवान्मम
माझ्या शेजारी एक सद्गुणी ब्राह्मण राहत होता.
स कदाचिन्मया सार्धं तोषां नाम नदीं ययौ
एकदा तो ब्राह्मण माझ्यासोबत तोषा नावाच्या नदीकाठी गेला.
चंद्रभागा सोमसुता तोषा चैवार्कनंदिनी 4.75.
चंद्रभागा ही सोमाची कन्या, आणि तोषा ही सूर्याची प्रिय नदी आहे.
तत्तीर्थवरमासाद्य प्रातिवेश्यः स च द्विजः
त्या पवित्र तीर्थस्थळी पोहोचल्यावर, माझा शेजारी तो ब्राह्मण,
चंद्रभागातोषयोश्च वारिधान्यैर्नवैर्दृढैः
चंद्रभागा आणि तोषा या नद्यांतील ताज्या आणि मजबूत धान्यांनी,
छत्रोपानद्युगं वस्त्रं प्रतिमां विधिवद्धरेः
छत्र, जोडीची पादत्राणं, वस्त्र आणि हरिची मूर्ती, हे सर्व विधिपूर्वक,
एतत्कृत्वा गृहं प्राप्तस्ततः कालेन केनचित् अस्यामटव्यां घोरायां यथा दृष्टस्त्वयानघ
हे सर्व करून तो घरी परतला; नंतर काही काळाने, या भयंकर अरण्यात, जसं तू पाहिलंस तसं,