मध्याह्ने सरसस्तीरे मुनिपुत्रो ददर्श सः
मध्यान्ही सरोवराच्या काठावर त्या राजाने ऋषीपुत्राला पाहिलं.
तस्या नेत्रे स्वयं नेत्रे चैकीभूते समागते
त्यांच्या डोळ्यांनी एकमेकांकडे पाहिलं आणि दोघांचे डोळे जणू एकत्र झाले.
तस्य दर्शनमात्रेण नृपतेर्ज्ञानमागतम्
त्याला पाहताच राजाच्या मनात ज्ञान आलं.
तमुवाच मुनिर्द्धीमान्दयाधर्मप्रपोषणम् ।। । निर्भयस्य समं दानं न भूतं न भविष्यति
त्या बुद्धिमान ऋषीने त्याला सांगितलं, "दया करून अधर्म वाढवणं, किंवा निर्भयपणे सर्वांना सारखं दान देणं, असं कधीच झालं नाही आणि होणारही नाही."
अनर्हान्दण्डमादद्यादर्हपूजाफलं भजेत्
जे पात्र नाहीत त्यांना शिक्षा द्यावी आणि जे योग्य आहेत त्यांना सन्मानाचं फळ द्यावं.
सत्यता सुरपूजायां दमता गुरुपूजने
सत्य बोलणं म्हणजे देवांची पूजा; आणि संयम राखणं म्हणजे गुरूची सेवा.
इत्युक्त्वा स मुनिः पुत्रीं तस्मै दत्त्वा गृहं ययौ
असं सांगून त्या ऋषीने आपली मुलगी त्याला दिली आणि घरी गेला.
तदा तु राक्षसः कश्चित्तत्पत्नीभक्षणोत्सुकः
तेव्हा एक राक्षस, त्याच्या पत्नीला खाण्यास उत्सुक, तिथे आला.
दानार्थं चैव क्रव्यादे सप्तवर्षात्मकं द्विजम् 3.2.19.१
दानासाठी त्या मांसाहारी राक्षसाने सात वर्षांचा द्विज मुलगा ठेवला होता.
अमात्यैः संमतं कृत्वा स्वर्णलक्षं ददौ द्विजे
मंत्र्यांच्या संमतीने त्याने ब्राह्मणाला एक लक्ष सोनं दिलं.
मृत्युकाले द्विजसुतो विहस्योच्चै रुरोद ह
मरणाच्या वेळी ब्राह्मणपुत्राने मोठ्याने हसून नंतर रडायला सुरुवात केली.
इति श्रुत्वा नृपः प्राह शृणु वैतालिक द्विज
हे ऐकून राजा म्हणाला, "ऐक वेताळा, ऐक ब्राह्मणा."
ज्ञात्वा स मध्यमः पुत्रो राजानं शरणं ययौ
हे कळल्यावर मधला मुलगा राजाकडे आश्रयाला गेला.
खङ्गहस्तं नृपं ज्ञात्वा जहास शिवतत्परः
शिवभक्त राजा हातात तलवार घेऊन उभा आहे हे पाहून तो हसला.
इति श्रीभविष्ये महापुराणे प्रतिसर्गपर्वणि चतुर्युगखंडापरपर्याये कलियुगीयेतिहाससमुच्चय एकोनविंशोऽध्यायः
या प्रकारे श्रीभविष्य महापुराणातील प्रतिसर्ग पर्वाच्या चतुयुगखंडाच्या इतर विभागात कलियुगाच्या इतिहासाचा एकोणविसावा अध्याय समाप्त झाला.
विशालनगरे रम्ये विपुलेशो महीपतिः
विशाल नावाच्या सुंदर नगरात विपुलेश नावाचा एक महान राजा राज्य करत होता.
तस्य ग्रामेवसद्वैश्योर्थदत्तोविपणे रतः
त्याच्या गावात एक व्यापारी राहत होता, जो नेहमीच नफा मिळवण्यासाठी व्यापारात गुंतलेला असे.
सुवर्णनाम्ने वैश्याय पिता वै दत्तवान्स्वयम् द्रव्यलाभाय न्यवसच्चिरं कालं स लुब्धवान्
सुवर्ण नावाच्या त्या व्यापाऱ्याला त्याच्या वडिलांनी स्वतः धन दिले होते. अधिक संपत्ती मिळवण्याच्या इच्छेने तो तिथे बराच काळ राहिला आणि लोभाने वागू लागला.
अनंगमंजरीगेहे दैवयोगाद्द्विजोत्तमः
अनंगमंजरीच्या घरी, दैवयोगाने एक श्रेष्ठ ब्राह्मण आला.
होमांते सुन्दरी नारी मार्जनार्थे सुता गता
होम झाल्यावर, सुंदर मुलगी म्हणजेच कन्या, साफसफाईसाठी गेली.
सुतापि मदघूर्णाक्षी विप्राय समयं ददौ
ती कन्या, मदाने डोळे फिरलेली, त्या ब्राह्मणाशी भेटण्याचे ठरवून दिले.
इति श्रुत्वा द्विजो वाक्यं तस्या ध्यानं तदाकरोत्
तिचे बोलणे ऐकून, त्या ब्राह्मणाने तिचा विचार मनात केला.
अर्द्धरात्रे तु सा नारी द्विजागमनतत्परा
मध्यरात्री, ती स्त्री ब्राह्मण येईल या आशेने वाट पाहत होती.
नागतः स द्विजो दैवात्तदा सा मरणं गता
पण त्या वेळी ब्राह्मण दैवाने आला नाही, आणि तीच्याच वेळी ती मरण पावली.
दृष्ट्वा मृत्युवशां सुभ्रूं स्वयं मरणमागतः 3.2.20.
मृत्यूच्या अधीन झालेली ती सुंदर भुवया असलेली स्त्री पाहून, तो स्वतःही मृत्यूकडे गेला.
सुवर्णश्च तदागत्य विललाप प्रियां प्रति
तेव्हा सुवर्ण तेथे येऊन आपल्या प्रियेसाठी शोक करू लागला.
इत्युक्त्वा स तु वैतालो नृपतिं प्राह विक्रमम्
असे सांगून, वेताळाने राजा विक्रमाला विचारले.
द्विजस्नेहेन सा नारी मृता स्वर्गपुरं ययौ
त्या स्त्रीने ब्राह्मणावर प्रेमाने प्राण सोडले आणि ती स्वर्गात गेली.
वैश्यवर्णैः सदा पूज्यो ब्राह्मणो ब्रह्ममूर्तिमान्
ब्राह्मण हा ब्रह्मस्वरूप असून, व्यापाऱ्यांनी नेहमी त्याचा सन्मान करावा.
द्विजोऽपि नाप्तवान्नारीं तदा स्वर्गगतिं हरिम्
पण त्या ब्राह्मणाला ती स्त्री मिळाली नाही; त्यावेळी हरिने तिला स्वर्गमार्ग दिला.