സ്വര്ഗം ഗതാസ്തു തേ സര്വേ കസ്യ പുണ്യാധികം മതമ്
അവരൊക്കെയും സ്വർഗത്തിൽ എത്തി; അവരിൽ ആരുടെ പുണ്യം കൂടുതലാണെന്ന് കരുതുന്നു?
മരണം കിംകരസ്യൈവ യോഗ്യം ഭൂപതിഹേതവേ
രാജാവിനുവേണ്ടി ദാസന്റെ മരണം മാത്രം യോഗ്യമാണോ?
ദത്താ യത്കിംകരേണൈവ സുംദരീ നൃപഹേതവേ
ഒരു ദാസൻ രാജാവിനുവേണ്ടി ഒരു സുന്ദരിയായ സ്ത്രീയെ നൽകി.
ജിത്വാ കാമം തഥാ പാല്യം ധര്മം തസ്മാന്നൃപേഽധികമ്
കാമം ജയിച്ചശേഷം, ധർമ്മം കാത്തുസൂക്ഷിക്കണം; കാരണം ധർമ്മം രാജാവിനേക്കാൾ ഉന്നതമാണ്.
ശൃണു ഭൂപ മഹാഭാഗ കഥാം തവ മനോരമാമ്
മഹാഭാഗനായ രാജാവേ, നിനക്കായി ഒരുക്കിയ മനോഹരമായ കഥ ഞാൻ പറയാം, കേൾക്കൂ.
ഉജ്ജയിന്യാം മഹാഭാഗ മഹാസേനോ നൃപോഽഭവേത്
ഉജ്ജയിനിയിൽ മഹാഭാഗനായ മഹാസേന എന്നൊരു രാജാവുണ്ടായിരുന്നു.
ഗുണാകരസ്തസ്യ സുതോ മദ്യമാംസപരായണഃ
അവന്റെ മകൻ ഗുണാകരൻ മദ്യംയും മാംസംയും ആസ്വദിക്കുന്നവനായിരുന്നു.
ബാംധവൈഃ സ പരിത്യക്തോ ബഭ്രാമ വസുധാതലേ
ബന്ധുക്കൾ അവനെ ഉപേക്ഷിച്ചതിനാൽ, അവൻ ഭൂമിയിൽ അലയുന്നവനായി.
കപര്ദീ നാമ തം യോഗീ കപാലാന്നൈരപൂജയത്
കപർദി എന്ന യോഗി കപ്പാലങ്ങൾകൊണ്ടു അവനെ ആരാധിച്ചു.
തദാതിഥ്യം തദര്ഥം സ യക്ഷിണീം സമുപാഹ്വയത്
ആതിഥ്യത്തിനായി, അവൻ ഒരു യക്ഷിണിയെ വിളിച്ചു.
പ്രാതഃ കാലേ തു സംപ്രാപ്തേ കൈലാസം യക്ഷിണീ ഗതാ
പ്രഭാതത്തിൽ, യക്ഷിണി കൈലാസത്തിലേക്ക് പോയി.
കപര്ദീ പ്രദദൌ തസ്മൈ വിദ്യാം യക്ഷിണികര്ഷിണീമ്
കപർദി അവനു യക്ഷിണികളെ ആകർഷിക്കുന്ന വിദ്യ നൽകി.
സ ജജാപ ശുഭം മന്ത്രം ന പ്രാപ്താ കാമചാരിണീ
അവൻ ശുഭമായ മന്ത്രം ജപിച്ചെങ്കിലും, ആഗ്രഹങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്ന യക്ഷിണി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടില്ല.
പ്രാപ്തവാന്പിതരൌ നത്വാ സ്വഗേഹേ നിവസന്നിശി ।। 3.2.17.
അവൻ മാതാപിതാക്കളെ വണങ്ങി, രാത്രി തന്റെ വീട്ടിൽ താമസിച്ചു.
പ്രതിബോധിവനം പ്രാപ്തസ്തച്ഛിഷ്യത്വമുപായയൌ
അവൻ പ്രതിബോധിവനത്തിൽ എത്തി അവിടെയുള്ള ശിഷ്യനായി.
ന പ്രാപ്താ യോഗിനീ ദേവീ തദാ ചിന്താതുരോ ഽഭവത്
ആ സമയത്ത് യോഗിനി ദേവി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടില്ല; അതുകൊണ്ട് അവൻ വിഷമത്തിലായി.
പുനരാഹ കഥം ദേവീ ന പ്രാപ്താ യക്ഷിണീ പ്രിയാ
അവൻ വീണ്ടും ചോദിച്ചു: 'ദേവിയേ, പ്രിയയായ യക്ഷിണി എന്തുകൊണ്ട് വന്നില്ല?'
ത്രിവിധം കര്മ ഭോ വിപ്ര സിദ്ധ്യര്ഥേ സാധകായ വൈ
ബ്രാഹ്മണനേ, വിജയത്തിനായി മൂന്നു വിധത്തിലുള്ള കർമ്മങ്ങളുണ്ട്.
സുന്ദരാംഗകൃതം ജ്ഞേയം പുനര്വാക്കായസംഭവമ്
സുന്ദരമായ ശരീരത്തിൽ നിന്നുള്ള കർമ്മവും, വാക്കിലും ശരീരത്തിലും നിന്നുള്ളതും തിരിച്ചറിയണം.
പരത്ര ച ഭുവര്ലോകേ പിണ്ഡദേഹകൃതം സ്മൃതമ്
മറ്റു ലോകത്തും പിതൃലോകത്തും, സ്ഥൂലശരീരത്തിൽ ചെയ്ത കർമ്മം ഓർക്കപ്പെടുന്നു.
മനോവാക്കായസംഭൂതമിഹ ജന്മനി സിദ്ധിദമ്
ഇഹ ജന്മത്തിൽ മനസ്സിൽ, വാക്കിൽ, ശരീരത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്നവയൊക്കെയും സിദ്ധി നൽകുന്നു.
തസ്മാത്കര്തവ്യമേവേഹ ത്രിവിധം കര്മ സാധകൈഃ അതോഽന്യജന്മനി പ്രാപ്തോ യക്ഷത്വം തത്പരോ ദ്വിജഃ
അതിനാൽ സാദ്ധകർക്ക് ഈ ലോകത്ത് മനസ്സ്, വാക്ക്, ശരീരം മൂലമുള്ള മൂന്ന് വിധത്തിലുള്ള കർമ്മങ്ങൾ നിർബന്ധമായും ചെയ്യണം. ഇല്ലെങ്കിൽ, മറ്റൊരു ജന്മത്തിൽ യക്ഷനായി ജനിക്കേണ്ടി വരും. അതുകൊണ്ടാണ് ദ്വിജൻ അതിൽ ഭക്തിയോടെ നിലകൊള്ളുന്നത്.
ഇത്യുക്ത്വാ സ തു വൈതാലഃ പ്രസന്നവദനോഽഭവത്
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, വൈതാളൻ സന്തോഷത്തോടെ മുഖം തെളിഞ്ഞു.
സാധു സാധ്വിതി തം പ്രോച്യ സദ്വാക്യൈഃ സമപൂജയത് 3.2.17.
“ശരി, വളരെ നല്ലത്” എന്ന് പറഞ്ഞ്, നല്ല വാക്കുകൾ കൊണ്ട് അവനെ ആദരിച്ചു.
സുദക്ഷോ നാമ നൃപതിര്വസന്കംബലകേ പുരേ
വസങ്കംബലക എന്ന നഗരത്തിൽ സുദക്ഷൻ എന്നൊരു രാജാവുണ്ടായിരുന്നു.
ന്യായവാന്ധര്മവാഞ്ഛൂരോ ദാതാ ശിവപരായണഃ
അവൻ നീതിമാനും ധർമ്മപരനും ധൈര്യശാലിയും ദാനശീലനും ശിവഭക്തനും ആയിരുന്നു.
തനയാ സുന്ദരീ തസ്യ നാമ്നാ ധനവതീ ശുഭാ
അവനു ധനവതി എന്ന പേരുള്ള സുന്ദരിയും ഭാഗ്യശാലിയും ആയ മകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.
കിയതാ ചൈവ കാലേന മോഹിനീ തത്സുതാഭവത്
കുറച്ച് കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ മോഹിനി അവന്റെ മകളായി ജനിച്ചു.
തദാ ധനവതീ രംഡാ നിധനാ പിതുരംതികേ
അപ്പോൾ ധനവതി വിധവയായി, അച്ഛൻ അടുത്ത് മരിച്ചുപോയി.
ന്യായശര്മാ ദ്വിജഃ കശ്ചിദ്ബ്രഹ്മസ്വസ്യാപഹാരകഃ
ന്യായശർമാ എന്നൊരു ബ്രാഹ്മണൻ ഉണ്ടായിരുന്നു; അവൻ ബ്രഹ്മസ്വം മോഷ്ടിക്കുന്നവനായിരുന്നു.