ചതുര്ണാമപി വര്ണാനാം സ്വര്ഗസോപാനവത്സ്ഥിതമ്
നാലു വർണങ്ങളിലുമുള്ള എല്ലാവർക്കും സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്കുള്ള പടിയായി നിലകൊള്ളുന്നു —
ധന്യമായുഃപ്രദം പുണ്യം രൂപസൌഭാഗ്യവര്ദ്ധനമ് 4.12.
ഇത് ധനം, ദീർഘായുസ്, പുണ്യം, സൗന്ദര്യം, ഭാഗ്യം എന്നിവ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു —
വിധവയാപി കര്തവ്യം ഭൂയോഽവൈധവ്യഹേതവേ
വിദവയും, വിധവാവസ്ഥ അവസാനിപ്പിക്കാൻ ഈ വ്രതം ചെയ്യണം —
ഉപോഷ്യ പ്രതിമാസം തു ഭുംജീത ബ്രാഹ്മണൈഃ സഹ
പ്രതിമാസം ഉപവാസം ചെയ്ത ശേഷം, ബ്രാഹ്മണന്മാരോടൊപ്പം ഭക്ഷണം കഴിക്കണം —
അംതേ ചാംതേ സുവര്ണാനാം പ്രാരംഭവിധിനാചരേത്
അവസാനത്തിൽ, സ്വർണ്ണം ഉപയോഗിച്ച് നിർദ്ദിഷ്ട ക്രമത്തിൽ ചടങ്ങ് നടത്തണം —
വ്രതവിഘ്നേ മഹാരാജ ജാതേ ദൈവാത്കഥംചന
മഹാരാജാവേ, ദൈവികമായ കാരണത്താൽ വ്രതത്തിൽ തടസ്സം വന്നാൽ —
അഥ ശീഘ്രതരം കശ്ചിദ്വ്രതം കര്തും സമുദ്യതഃ
അല്ലെങ്കിൽ, ആരെങ്കിലും വ്രതം വേഗത്തിൽ പൂർത്തിയാക്കാൻ ഉത്സുകനാകുമ്പോൾ —
അംതേ ചാംതേ ച വര്ഷാണാം പ്രാരംഭവിധിനാ ച രേത്
വർഷങ്ങൾ അവസാനിച്ചപ്പോൾ, അവസാനത്തിൽ, നിർദ്ദിഷ്ട ക്രമത്തിൽ ചടങ്ങ് നടത്തണം —
സോഽപി തത്ഫലമാപ്നോതി സത്യാരംഭപ്രഭാവതഃ ഭവംതി പുത്രസംശ്ലിഷ്ടാഃ ശിവധ്യാനാനുഭാവതഃ
സത്യം കൊണ്ട് ആരംഭിച്ചവന് അതിന്റെ ഫലം ലഭിക്കും; ശിവനെ ധ്യാനിക്കുന്നതിന്റെ ശക്തിയാല് അവന് പുത്രന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തില് ആയിരിക്കും.
പുണ്യം ബൃഹത്തപ ഇദം വ്രതമാദരാദ്യേ കുര്വംതി ഷോഡശസമാ നിരതാഃ സ്വധര്മേ
ഈ വലിയ വ്രതം, സ്വന്തം ധര്മത്തില് പതിയ്ക്കപ്പെട്ട് പതിനാറു വര്ഷങ്ങള് ഭക്തിയോടെ ചെയ്യുന്നവര്ക്ക്, വലിയ പുണ്യമായ തപസ്സാണ്.
ഭദ്രോപവാസവ്രതവര്ണനമ് തദഹം ജ്ഞാതുമിച്ഛാമി പ്രാപ്യതേ കേന കര്മണാ
ശുഭമായ ഉപവാസവ്രതത്തിന്റെ വിവരണം. അതു എങ്ങിനെയാണ് ലഭിക്കുന്നത് എന്ന് അറിയാന് ഞാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
വരപ്രദാനാദ്ദേവാനാമൃഷീണാം സേവനേന വാ
ദേവന്മാര്ക്ക് വരം നല്കുന്നതിലൂടെയോ, ഋഷിമാരെ സേവിക്കുന്നതിലൂടെയോ ആണോ?
തത്പ്രഭാവാദ്ഭവേന്നൂനം രാജഞ്ജാതിസ്മരോ നരഃ
അത് കൊണ്ടുള്ള ശക്തിയാല്, രാജാവേ, ഒരാള് തീര്ച്ചയായും തന്റെ ജന്മം ഓര്ക്കുന്നവനാകും.
ശുഭോദയഃ പുരാ വൈശ്യോ ബഭൂവ യമുനാതടേ
പണ്ടു, ശുഭോദയ എന്ന വാണിജന് യമുനയുടെ തീരത്ത് ജീവിച്ചിരുന്നു.
സംജയസ്യ സുതോ ജാതഃ സ്വര്ണഷ്ഠീവീതി വിശ്രുതഃ
അവന് സംജയയുടെ മകനായി ജനിച്ചു, സ്വര്ണ്ണഷ്ടീവി എന്ന പേരില് അറിയപ്പെട്ടു.
നാരദസ്യ പ്രഭാവേണ പുനരു ജീവ്യതേഽപ്യസൌ
നാരദന്റെ ശക്തിയാല് അവന് വീണ്ടും ജീവിച്ചു.
ദസ്യുഭിശ്ച കഥം നീതോ മൃത്യും വൈ ജീവിതഃ കഥമ്
അവനെ കള്ളന്മാര് എങ്ങനെ മരണത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി, അവന് എങ്ങനെ ജീവിച്ചു?
. ദേവര്ഷീ തസ്യ മിത്രേ ച സദാ നാരദപര്വതൌ
ദൈവീയ ഋഷിയും അവന്റെ സുഹൃത്തും എപ്പോഴും നാരദനും പര്വതനും ആയിരുന്നു.
ഏകദാ സംജയഗൃഹം സംപ്രാപ്തൌ തൌ യദൃച്ഛയാ
ഒരു ദിവസം, ആ രണ്ട് പേരും യാദൃശ്ചികമായി സംജയയുടെ വീട്ടിലെത്തിയിരുന്നു.
തേഷാമഥോപവിഷ്ടാനാം പൂര്വവൃത്താംതഭാഷിണൌ 4.13.
അവര് ഇരുന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്, പഴയ സംഭവങ്ങള് സംസാരിച്ചു.
പര്വതഃ പ്രാഹ രാജാനം കന്യേയം വരവര്ണിനീ
പര്വതന് രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'ഈ പെണ്കുട്ടിക്ക് ഉത്തമമായ വര്ണ്ണമാണ്.'
പദ്മപത്രേക്ഷണനഖാ പദ്മകിംജല്കസപ്രഭാ
അവളുടെ കണ്ണുകളും നഖങ്ങളും താമരയുടെ ഇലപോലാണ്; അവളുടെ പ്രകാശം താമരയുടെ തണ്ടുപോലാണ്.
സവിലാസാ ഗജഗതിഃ സുനാസാ കോകിലസ്വരാ
അവള് ഭംഗിയോടെ, ആനയുടെ നടപ്പില്, മനോഹരമായ മൂക്കും, കുയിലിന്റെ സ്വരവും ഉണ്ട്.
തിലപുഷ്പസ്ഫുടാ നാസാ രൂപം സംപരിലക്ഷ്യതേ
അവളുടെ മൂക്ക് തിലപ്പൂവുപോലെ സുന്ദരമാണ്; അവളുടെ സൗന്ദര്യം വ്യക്തമായി കാണാം.
ഏവം ബ്രുവാ ണം തം വിപ്രം വിസ്മയോത്ഫുല്ലലോചനമ്
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ആ ബ്രാഹ്മണനെ അത്ഭുതത്തോടെ വീക്ഷിച്ചു, കണ്ണുകള് വിസ്മയത്തില് തുറന്നു.
അഥോവാച നൃപം ധീമാന്നാരദഃ ക്ഷുഭിതേന്ദ്രിയഃ ൧൬ ഈപ്സിതം തവ ദാസ്യാമി വരം മര്ത്യേഷു ദുര്ല്ലഭമ്
അതിനുശേഷം, ധീരനായ നാരദന് ഉണര്ന്ന ഇന്ദ്രിയങ്ങളോടെ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള, മനുഷ്യരില് അപൂര്വ്വമായ ഒരു വരം ഞാന് നല്കാം.'
കൃതാഞ്ജലിരുവാചേദം പ്രഹര്ഷോത്ഫുല്ലലോചനഃ
കൈകൂപ്പി, ആനന്ദത്തിൽ കണ്ണുകൾ വിരിഞ്ഞ്, അവൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
യസ്യ മൂത്രം പുരീഷം വാ ശ്ലേഷ്മാണം ക്ഷിപതി ക്ഷിതൌ
ആരെങ്കിലുമെങ്കിൽ മൂത്രം, മല, അല്ലെങ്കിൽ കഫം ഭൂമിയിൽ ഇടുകയാണെങ്കിൽ—
ഏവമസ്ത്വിതി തം രാജന്നാരദഃ പ്രത്യഭാഷത 4.13.
അങ്ങനെയാകട്ടെ എന്നു രാജാവേ, നാരദൻ മറുപടി പറഞ്ഞു.
ഏവമുക്ത്വാ സ താം കന്യാം സാലങ്കാരാം സുമധ്യമാമ്
അങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ആ അലങ്കാരങ്ങളോടുകൂടിയ സുന്ദരിയായ പെൺകുട്ടിയെ അവൻ നൽകി.