വിത്തഹീനോ യഥാ കശ്ചിച്ഛ്രദ്ധയാ ച പുനഃപുനഃ
സമ്പത്ത് ഇല്ലാത്തവൻ വിശ്വാസത്തോടെ വീണ്ടും വീണ്ടും —
പ്രതിമാസമുപോഷ്യൈവം പ്രതി പത്കാര്ത്തികാവധൌ 4.12.
പ്രതിമാസം ഈ രീതിയിൽ ഉപവാസം പാലിച്ച്, കാർത്തിക മാസം വരെയുള്ള കാലം വരെ —
ദ്വിതീയേ ദ്വേ പഞ്ചദശ്യാം കൃത്വാ നക്തം നരാധിപഃ
രണ്ടാം മാസത്തിലെ പതിനഞ്ചാം തീയതി, രാജാവ് രാത്രിയിൽ ഉപവാസം ചെയ്ത ശേഷം —
ദ്വിതീയോപവസേച്ഛുക്ലാ തതഃ പ്രഭൃതി വത്സരമ്
ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ രണ്ടാം തീയതിയിൽ ഉപവാസം ചെയ്യണം, അങ്ങനെ ഒരു വർഷം തുടർന്നു —
ഉപവാസദ്വയം കൃത്വാ തൃതീയാം പ്രാരഭേത്തതഃ
രണ്ട് ഉപവാസങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം, മൂന്നാമത്തേത് ആരംഭിക്കണം —
കൃത്വൈവം ഷോഡശേ വര്ഷേ പൂര്ണമാസ്യാം സമുദ്യതഃ
അങ്ങനെ ചെയ്ത ശേഷം, പതിനാറാം വർഷം, പൗർണമി ദിനത്തിൽ, തയ്യാറായി —
ഹേമശൃംഗീം രൌപ്യഖുരാം സഘംടാം കാംസ്യദോഹനാമ്
പൊൻകൊമ്പുകളും വെള്ളി കാൽപാദങ്ങളും, ഘണ്ടയും കാംസ പാത്രവും ഉള്ള ഒരു പശു —
ശിവഭക്തിരതാന്വിപ്രാന്വിശുദ്ധാംശ്ചൈവ ഷോഡശ
ശിവഭക്തിയിൽ ലയിച്ച, ശുദ്ധമായ പതിനാറു ബ്രാഹ്മണന്മാർ —
ബ്രാഹ്മണാംശ്ച യഥാശക്ത്യാ ഭോജയേദപരാനപി
തന്റെ ശേഷിയനുസരിച്ച്, മറ്റ് ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും ഭക്ഷണം നൽകണം —
ബൃഹത്തപോവ്രതം ചൈവ ബ്രഹ്മഘ്നാദ്യഘശോഷണമ്
ഇത് വലിയ വ്രതമാണ്, ബ്രാഹ്മണഹത്യ പോലുള്ള പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നതും —
ചതുര്ണാമപി വര്ണാനാം സ്വര്ഗസോപാനവത്സ്ഥിതമ്
നാലു വർണങ്ങളിലുമുള്ള എല്ലാവർക്കും സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്കുള്ള പടിയായി നിലകൊള്ളുന്നു —
ധന്യമായുഃപ്രദം പുണ്യം രൂപസൌഭാഗ്യവര്ദ്ധനമ് 4.12.
ഇത് ധനം, ദീർഘായുസ്, പുണ്യം, സൗന്ദര്യം, ഭാഗ്യം എന്നിവ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു —
വിധവയാപി കര്തവ്യം ഭൂയോഽവൈധവ്യഹേതവേ
വിദവയും, വിധവാവസ്ഥ അവസാനിപ്പിക്കാൻ ഈ വ്രതം ചെയ്യണം —
ഉപോഷ്യ പ്രതിമാസം തു ഭുംജീത ബ്രാഹ്മണൈഃ സഹ
പ്രതിമാസം ഉപവാസം ചെയ്ത ശേഷം, ബ്രാഹ്മണന്മാരോടൊപ്പം ഭക്ഷണം കഴിക്കണം —
അംതേ ചാംതേ സുവര്ണാനാം പ്രാരംഭവിധിനാചരേത്
അവസാനത്തിൽ, സ്വർണ്ണം ഉപയോഗിച്ച് നിർദ്ദിഷ്ട ക്രമത്തിൽ ചടങ്ങ് നടത്തണം —
വ്രതവിഘ്നേ മഹാരാജ ജാതേ ദൈവാത്കഥംചന
മഹാരാജാവേ, ദൈവികമായ കാരണത്താൽ വ്രതത്തിൽ തടസ്സം വന്നാൽ —
അഥ ശീഘ്രതരം കശ്ചിദ്വ്രതം കര്തും സമുദ്യതഃ
അല്ലെങ്കിൽ, ആരെങ്കിലും വ്രതം വേഗത്തിൽ പൂർത്തിയാക്കാൻ ഉത്സുകനാകുമ്പോൾ —
അംതേ ചാംതേ ച വര്ഷാണാം പ്രാരംഭവിധിനാ ച രേത്
വർഷങ്ങൾ അവസാനിച്ചപ്പോൾ, അവസാനത്തിൽ, നിർദ്ദിഷ്ട ക്രമത്തിൽ ചടങ്ങ് നടത്തണം —
സോഽപി തത്ഫലമാപ്നോതി സത്യാരംഭപ്രഭാവതഃ ഭവംതി പുത്രസംശ്ലിഷ്ടാഃ ശിവധ്യാനാനുഭാവതഃ
സത്യം കൊണ്ട് ആരംഭിച്ചവന് അതിന്റെ ഫലം ലഭിക്കും; ശിവനെ ധ്യാനിക്കുന്നതിന്റെ ശക്തിയാല് അവന് പുത്രന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തില് ആയിരിക്കും.
പുണ്യം ബൃഹത്തപ ഇദം വ്രതമാദരാദ്യേ കുര്വംതി ഷോഡശസമാ നിരതാഃ സ്വധര്മേ
ഈ വലിയ വ്രതം, സ്വന്തം ധര്മത്തില് പതിയ്ക്കപ്പെട്ട് പതിനാറു വര്ഷങ്ങള് ഭക്തിയോടെ ചെയ്യുന്നവര്ക്ക്, വലിയ പുണ്യമായ തപസ്സാണ്.
ഭദ്രോപവാസവ്രതവര്ണനമ് തദഹം ജ്ഞാതുമിച്ഛാമി പ്രാപ്യതേ കേന കര്മണാ
ശുഭമായ ഉപവാസവ്രതത്തിന്റെ വിവരണം. അതു എങ്ങിനെയാണ് ലഭിക്കുന്നത് എന്ന് അറിയാന് ഞാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
വരപ്രദാനാദ്ദേവാനാമൃഷീണാം സേവനേന വാ
ദേവന്മാര്ക്ക് വരം നല്കുന്നതിലൂടെയോ, ഋഷിമാരെ സേവിക്കുന്നതിലൂടെയോ ആണോ?
തത്പ്രഭാവാദ്ഭവേന്നൂനം രാജഞ്ജാതിസ്മരോ നരഃ
അത് കൊണ്ടുള്ള ശക്തിയാല്, രാജാവേ, ഒരാള് തീര്ച്ചയായും തന്റെ ജന്മം ഓര്ക്കുന്നവനാകും.
ശുഭോദയഃ പുരാ വൈശ്യോ ബഭൂവ യമുനാതടേ
പണ്ടു, ശുഭോദയ എന്ന വാണിജന് യമുനയുടെ തീരത്ത് ജീവിച്ചിരുന്നു.
സംജയസ്യ സുതോ ജാതഃ സ്വര്ണഷ്ഠീവീതി വിശ്രുതഃ
അവന് സംജയയുടെ മകനായി ജനിച്ചു, സ്വര്ണ്ണഷ്ടീവി എന്ന പേരില് അറിയപ്പെട്ടു.
നാരദസ്യ പ്രഭാവേണ പുനരു ജീവ്യതേഽപ്യസൌ
നാരദന്റെ ശക്തിയാല് അവന് വീണ്ടും ജീവിച്ചു.
ദസ്യുഭിശ്ച കഥം നീതോ മൃത്യും വൈ ജീവിതഃ കഥമ്
അവനെ കള്ളന്മാര് എങ്ങനെ മരണത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി, അവന് എങ്ങനെ ജീവിച്ചു?
. ദേവര്ഷീ തസ്യ മിത്രേ ച സദാ നാരദപര്വതൌ
ദൈവീയ ഋഷിയും അവന്റെ സുഹൃത്തും എപ്പോഴും നാരദനും പര്വതനും ആയിരുന്നു.
ഏകദാ സംജയഗൃഹം സംപ്രാപ്തൌ തൌ യദൃച്ഛയാ
ഒരു ദിവസം, ആ രണ്ട് പേരും യാദൃശ്ചികമായി സംജയയുടെ വീട്ടിലെത്തിയിരുന്നു.
തേഷാമഥോപവിഷ്ടാനാം പൂര്വവൃത്താംതഭാഷിണൌ 4.13.
അവര് ഇരുന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്, പഴയ സംഭവങ്ങള് സംസാരിച്ചു.