വ്രതാനി മനസാ ത്വിഷ്ടസംകല്പ ഇതി മാനസഃ
മനസ്സില് ഉറച്ച പ്രതിജ്ഞയോടെ സ്വീകരിക്കുന്ന വ്രതങ്ങള് മാനസവ്രതങ്ങള് എന്നാണ് പറയുന്നത്.
അനധ്യായം സ്വയം സമ്യഗ്വര്ജയേത്ഫലസാധനമ്
ഫലം ലഭിക്കാന് തടസ്സമാകുന്ന നിരോധിതദിനങ്ങള് ശരിയായി ഒഴിവാക്കണം.
അശുഭാനി നിമിത്താനി ഉത്പാതോ വികൃതം തഥാ
അശുഭമായ അടയാളങ്ങളും, അന്യമായ സംഭവങ്ങളും, പ്രകൃതിവിരുദ്ധമായ കാര്യങ്ങളും ഉണ്ടാകുന്നു.
അനധ്യായാശ്ച ദൃഷ്ടാര്ഥാ അദൃഷ്ടാര്ഥാസ്തഥാപരേ
കാണുന്ന കാരണങ്ങളാലും കാണാത്ത കാരണങ്ങളാലും പഠനം നിരോധിക്കപ്പെട്ട ദിവസങ്ങൾ ഉണ്ട്.
അഭക്ഷ്യം സര്വവര്ണാനാം ശാവാശൌചം ഖഗാധിപ 1.186.
എല്ലാ വർഗ്ഗത്തിനും നിരോധിച്ച ഭക്ഷണവും, ശവത്തിന്റെ അശുദ്ധിയും, പക്ഷിരാജാവേ,
ജാതിദുഷ്ടം ക്രിയാദുഷ്ടം കാലദുഷ്ടം വിഭൂഷിതമ്
ജന്മം കൊണ്ടോ, പ്രവർത്തനം കൊണ്ടോ, കാലം കൊണ്ടോ അശുദ്ധമായതും, എത്ര അലങ്കരിച്ചാലും,
ലശുനം ഗൃംജനം ചൈവ പലാംഡും കവകാനി ച
വെളുത്തുള്ളി, കായം, ഉള്ളി, കൂൺ എന്നിവയും,
നോ ഭുഞ്ജീത ക്രിയാദുഷ്ടം ദുഷ്ടം ച പതിതൈഃ പൃഥക്
പ്രവർത്തനത്തിൽ അശുദ്ധമായതോ, പാപികളാൽ അശുദ്ധമായതോ വേർതിരിച്ച് കഴിക്കരുത്.
ദധിഭക്ഷ്യവികാരാശ്ച മധുവര്ജ്യാസ്തദിഷ്യതേ
തൈര് വിഭവങ്ങളും അതിന്റെ വ്യത്യാസങ്ങളും തേൻ ചേർത്ത് ഒഴിവാക്കണമെന്ന് നിർദ്ദേശിക്കുന്നു.
സുരാലശുനസംസ്പൃഷ്ടം പേയൂഷാദിസമന്വിതമ്
മദ്യം അല്ലെങ്കിൽ വെളുത്തുള്ളി സ്പർശിച്ചതോ, കഞ്ഞി മുതലായവ ചേർത്തതോ,
ശൂദ്രസക്തം ഖംഡസക്തം ജ്ഞേയമാശ്രയദൂഷിതമ്
ശൂദ്രന്മാരുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതോ, കരിമ്പ് ചേർന്നതോ, ബന്ധം കൊണ്ടു അശുദ്ധമായതാണെന്ന് അറിയണം.
സഹൃല്ലേഖം തു തജ്ജ്ഞേയം പുരീഷം തു സ്വഭാവതഃ
മല ചേർത്ത ഭക്ഷണം അങ്ങനെ തന്നെ അറിയണം; മല സ്വഭാവത്തിൽ തന്നെ അശുദ്ധമാണ്.
പായസം ക്ഷീരപാകാദി തസ്മിന്നേവ ദിനേ തഥാ
പാലിൽ അരി വേവിച്ച വിഭവങ്ങളും അതുപോലുള്ളവയും അതേ ദിവസത്തിൽ,
പ്രാണാത്യയേ പ്രോക്ഷിതം ച ശ്രാദ്ധേ ച ദ്വിജകാമ്യയാ
ജീവൻ അപകടത്തിൽ ആയാൽ, ശുദ്ധീകരിച്ചാൽ, അല്ലെങ്കിൽ ദ്വിജന്മാർക്കായുള്ള ശ്രാദ്ധത്തിൽ,
പ്രേതാശുദ്ധിഃ സപിംഡാനാം തസ്മിന്നേവ മൃതേ സതി 1.186.
സഹോദരാദികൾക്ക് മരണശുദ്ധി ആ വ്യക്തി മരിച്ചാൽ മാത്രമേ പാലിക്കേണ്ടതുള്ളൂ.
ദശാഹാദിത്രികേ ഭാഗേ വര്ണശോ ന ഭവംതി ഹി
പത്തുദിവസം മുതലുള്ള കാലഘട്ടത്തിലും മൂന്നു വിഭാഗങ്ങളിലും, വർഗ്ഗം അനുസരിച്ച് ബാധകമല്ല.
ഊര്ധ്വം ദശാഹാദേകാഹശ്രവണേ സതി ജായതേ
പത്തുദിവസത്തിന് ശേഷം ഒരു ദിവസം വാർത്ത അറിഞ്ഞാൽ അശുദ്ധി ഉണ്ടാകും.
സമാനോദകതാ പ്രോക്താ ജന്മനാമ്നോരപര്യയേ
ജന്മനാമം മാറാതെ തുടരുമ്പോൾ സമാനമായ ജലകർമ്മം പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
ആ ദംതജന്മനഃ സദ്യ ആചൂഡാന്നൈഷ്ഠികീ സ്മൃതാ
പല്ല് വളരുന്ന സമയത്ത് നിന്ന് ചൂഡാകർമ്മവും അന്നപ്രാശനവും വരെ നിഷ്ഠാ ശുദ്ധി നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.
തേഷാമപി തദേകം സ്യാദ്വയോവസ്ഥാപ്യപേക്ഷ്യതേ
അവർക്കും അതേ നിയമം ബാധകമാണ്, എന്നാൽ പ്രായം അനുസരിച്ചിരിക്കും.
ഗര്ഭസ്രാവേ ത്രിരാത്രേണ ഉദക്യാ ശുധ്യതേ തഥാ
ഗർഭം വീണ സ്ത്രീക്ക് മൂന്നു രാത്രികൾ വെള്ളം ഉപയോഗിച്ച് ശുദ്ധി പാലിച്ചാൽ ശുദ്ധിയാകും.
ദ്വിജാനാം ത്വേവമേവ സ്യാത്പിത്രര്ഥം മാതുരേവ വാ
ദ്വിജന്മാർക്കും അച്ഛനോ അമ്മയോ വേണ്ടി ഇതേ നിയമം ബാധകമാണ്.
അസപിംഡേ തു നിര്ഹാരാത്ത്രിരാത്രമപി മാനവഃ
കുടുംബബന്ധമില്ലാത്തവരുടെ ശരീരം മാറ്റിയശേഷം, മൂന്നു രാത്രികൾക്കുള്ളിൽ പുരുഷൻ ശുദ്ധിയാകും.
ശുധ്യേദ്ദ്വിജോ ദശാഹേന ജന്മഹാനൌ ദ്വിയോനിഷു
ദ്വിജാതികളിൽ ബന്ധുവിന്റെ മരണം സംഭവിച്ചാൽ, പത്തുദിവസം കഴിഞ്ഞാൽ ദ്വിജൻ ശുദ്ധിയാകും.
ഉക്തശൌചം യഥാന്യായം ശാരീരം തത്ത്വദര്ശിഭിഃ 1.186.
ശരീരശുദ്ധി ഓരോ സാഹചര്യത്തിനും അനുയോജ്യമായി മഹർഷികൾ നിർദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.
തൈജസീ മാര്തികീ വീര വാരിശുദ്ധിഃ സ്മൃതാ തഥാ
അഗ്നി, മണ്ണ്, ധൈര്യം, വെള്ളം എന്നിവയിലൂടെ ശുദ്ധി നേടാമെന്ന് ഓർമ്മപ്പെടുത്തുന്നു.
അശുദ്ധം നൈവ കിംചിദ്ധി ദ്രവ്യമസ്തീതി ഖേചര
ആകാശചാരനേ, യഥാർത്ഥത്തിൽ സ്വഭാവത്തിൽ അശുദ്ധമായ ഒന്നുമില്ല.
സ്നാനം ശൌചം ച കര്തവ്യം ദ്രവ്യശൌചാദനംതരമ്
വസ്തുക്കളുടെ ശുദ്ധിയ്ക്ക് ശേഷം തന്നെ സ്നാനവും ശുദ്ധിക്രമങ്ങളും നടത്തണം.
നൈമിത്തികം ക്ഷുരാശൌചം തേന പാപാദ്വിശുധ്യതി
അവസരാനുസൃതമായി മുടി മുറിക്കൽ നിർദേശിച്ചിരിക്കുന്നു; അതിലൂടെ പാപം നീങ്ങും.
കര്മാംഗം ചേതി വിജ്ഞേയം ഷട്പ്രകാരാ സമാസതഃ
കർമ്മങ്ങളുടെ അവയവങ്ങൾ ആകെ ആറു വിധമാണെന്ന് അറിയണം.