തേഷാമഗ്ന്യുദ്ഭവാനാം ച യേ ഭൂപാ രാജ്യസത്കൃതാഃ
അഗ്നിയിൽ നിന്നു ജനിച്ചവരിൽ, രാജസിംഹാസനത്തിൽ അഭിമാനത്തോടെ ഇരുന്ന രാജാക്കന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഗച്ഛധ്വം ബ്രാഹ്മണാഃ സര്വേ യോഗനിദ്രാവശോ ഹ്യഹമ്
എല്ലാ ബ്രാഹ്മണന്മാരും പോവൂ; ഞാൻ ഇപ്പോൾ യോഗനിദ്രയുടെ അധീനനാണ്.
പൂര്ണേ ദ്വേ ച സഹസ്രാന്തേ സൂതോ വചനമബ്രവീത്
രണ്ടായിരം വർഷം പൂർത്തിയായപ്പോൾ, സൂതൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
പ്രമരോ നാമ ഭൂപാലഃ കൃതം രാജ്യം ച ഷട്സമാഃ
പ്രമരൻ എന്ന രാജാവ് ആറു വർഷം രാജ്യം ഭരിച്ചു.
ദേവാപിസ്തനയസ്തസ്യ പിതു സ്തുല്യം കൃതം പദമ്
ദേവാപിയിൽ നിന്ന് ജനിച്ച അവന്റെ മകൻ, തന്റെ അച്ഛനോടു തുല്യമായ സ്ഥാനത്ത് എത്തി.
തസ്മാദ്ഗംധര്വസേനശ്ച പംചാശദബ്ദഭൂപദമ് 3.1.7.
അവനിൽ നിന്ന് ഗാന്ധർവസേനൻ അമ്പത് വർഷം രാജാവായി ഭരിച്ചു.
ശംഖേന തത്പദം പ്രാപ്തം രാജ്യം ത്രിംശത്സമാഃ കൃതമ്
ശംഖൻ ആ സ്ഥാനത്ത് എത്തി, മുപ്പത് വർഷം രാജ്യം ഭരിച്ചു.
ഗംധര്വസേനം സംപ്രാപ്യ പുത്രരത്നമജീജനത്
ഗാന്ധർവസേനനെ പ്രാപിച്ചശേഷം, അവൻ ഒരു വിലപ്പെട്ട മകനെ ജനിപ്പിച്ചു.
പേതുര്ദുംദുഭയോ നേദുര്വാംതി വാതാഃ സുഖപ്രദാഃ
പാറകൾ മുഴങ്ങി, ശംഖങ്ങൾ മുഴങ്ങി, സുഖം പകരുന്ന സാന്ദ്രമായ കാറ്റുകൾ വീശി.
വിംശദ്ഭിഃ കര്മയോഗം ച സമാരാധ്യ ശിവോഽഭവത്
ഇരുപത് കര്മ്മങ്ങൾ ചെയ്തു, കര്മ്മയോഗം അനുഷ്ഠിച്ച്, ശിവന്റെ അനുഗ്രഹം നേടി.
ശകാനാം ച വിനാശാര്ഥമാര്യധര്മവിവൃദ്ധയേ
ശകന്മാരെ നശിപ്പിക്കാനും, സത്പഥം വളർത്താനും വേണ്ടി.
വിക്രമാദിത്യനാമാനം പിതാ കൃത്വാ മുമോദ ഹ
വിക്രമാദിത്യൻ എന്ന പേരിൽ അവനെ രാജാവാക്കി, അച്ഛൻ സന്തോഷിച്ചു.
പഞ്ചവര്ഷേ വയഃപ്രാപ്തേ തപസോഽര്ഥേ വനം ഗതഃ
അയാൾക്ക് അഞ്ചു വയസ്സായപ്പോൾ, തപസ്സിനായി കാടിലേക്ക് പോയി.
പശ്ചാദമ്ബാവതീം ദിവ്യാം പുരീം യാതഃ ശ്രിയാന്വിതഃ
ശേഷം, സമൃദ്ധിയോടെ അംബാവതിയുടെ ദിവ്യനഗരത്തിലേക്ക് അയാൾ പോയി.
ശിവേന പ്രേഷിതം തസ്മൈ സോപി തത്പദമഗ്രഹീത്
ശിവൻ അയച്ചതനുസരിച്ച്, അവനും ആ സ്ഥാനത്ത് എത്തി.
ഏകദാ സ നൃപോ വീരോ മഹാകാലേശശ്വരസ്ഥലമ് 3.1.7.
ഒരു ദിവസം ആ വീരനായ രാജാവ് മഹാകാളേശ്വരക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് പോയി.
സഭാ ധര്മമയീ തത്ര നിര്മിതാ വ്യൂഹവിസ്തരാ
അവിടെ ധർമ്മം നിറഞ്ഞ ഒരു വലിയ സഭ നിർമ്മിച്ചു, അതിന് വിശാലമായ വിന്യാസവും ഉണ്ടായിരുന്നു.
നാനാദ്രുമലതാകീര്ണാ പുഷ്പവല്ലീഭിരന്വിതാ
അവിടം色色തരത്തിലുള്ള മരങ്ങളും വള്ളികളും പൂക്കളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു.
ആഹൂയ ബ്രാഹ്മണാന്മുഖ്യാന്വേദവേദാംഗപാരഗാന്
വേദവും അതിന്റെ ശാഖകളും പൂർണ്ണമായി പഠിച്ച പ്രധാന ബ്രാഹ്മണന്മാരെ അവിടെ വിളിച്ചു കൂട്ടി.
ഏതസ്മിന്നന്തരേ തത്ര വൈതാലോ നാമ ദേവതാ
അത്തവണ അവിടെ വൈതാളോ എന്ന ദേവത പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
ഉപവിശ്യാസനേ വിപ്രോ രാജാനമിദമബ്രവീത്
ആ ബ്രാഹ്മണൻ ആസനത്തിൽ ഇരുന്നു രാജാവിനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
വര്ണയാമി മഹാഖ്യാനമിതിഹാസസമുച്ചയമ്
ഞാൻ വലിയ കഥയും പുരാതനചരിത്രങ്ങളുടെ സമാഹാരവും വിശദമായി വിവരിക്കാം.
ശിവം മനസി സംസ്ഥാപ്യ രാജ്ഞാനമിദമബ്രവീത് വാരാണസീ പുരീ രമ്യാ മഹേശോ യത്ര തിഷ്ഠതി
ശിവനെ മനസ്സിൽ ധ്യാനിച്ച് അവൻ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'വാരാണസി എന്ന മനോഹരമായ നഗരം മഹേശ്വരൻ വസിക്കുന്ന സ്ഥലമാണ്.'
ചാതുര്വര്ണ്യപ്രജാ യത്ര പ്രതാപമുകുടോ നൃപഃ
അവിടെ നാലു വർണ്ണങ്ങളിലേയ്ക്കുള്ള ജനങ്ങൾ താമസിക്കുന്നു, രാജാവിന് മഹത്വത്തിന്റെ കിരീടം അണിയാം.
തത്പുത്രോ വജ്രമുകുടോ മംത്രിണഃ സുതവല്ലഭാഃ
അവന്റെ മകൻ വജ്രമുകുടൻ മന്ത്രിമാരുടെയും അവരുടെ പുത്രന്മാരുടെയും പ്രിയപ്പെട്ടവനായിരുന്നു.
അമാത്യതനയശ്ചൈവ ബുദ്ധിദക്ഷ ഇതി ശ്രുതഃ
മന്ത്രിയുടെ മകൻ ബുദ്ധിദക്ഷൻ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനാണ്; അവൻ വിവേകത്തിലും കഴിവിലും പ്രശസ്തനാണ്.
സ ദൃഷ്ട്വാ വിപിനം രമ്യം മൃഗപക്ഷിസമന്വിതമ്
അവൻ മൃഗങ്ങളും പക്ഷികളും നിറഞ്ഞ മനോഹരമായ കാട് കണ്ടു.
തത്ര ദിവ്യം സരോ രമ്യം നാനാപക്ഷിനിനാദിതമ്
അവിടെ色色തരത്തിലുള്ള പക്ഷികളുടെ കുരലാൽ മുഴങ്ങുന്ന ദിവ്യമായ മനോഹരമായ ഒരു തടാകം ഉണ്ടായിരുന്നു.
ദൃഷ്ട്വാ തത്ര ഗതൌ വീരൌ പരമാനംദമാപതുഃ
അവിടെ എത്തിയ ആ രണ്ടു വീരന്മാർ അതു കണ്ടപ്പോൾ പരമാനന്ദം അനുഭവിച്ചു.
ദംതവക്ത്രസ്യ തനയാ നാമ്നാ പദ്മാവതീ മതാ
ദന്തവക്ത്രന്റെ മകൾ, പദ്മാവതി എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നവൾ, എല്ലാവരുടെയും ആദരത്തിന് പാത്രയായിരുന്നു.