ലല്ലസിംഹശ്ച ബലവാന്കുംതിഭോജാംശസംഭവഃ
ലല്ലസിംഹൻ ശക്തനായും കുന്തിഭോജവംശത്തിൽ നിന്നുമുള്ളവനുമായും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തദാ തു നേത്രസിംഹശ്ച സപ്തലക്ഷബലൈര്വൃതഃ
അപ്പോൾ നെത്രസിംഹൻ സപ്തലക്ഷം സൈന്യവുമായി ചുറ്റപ്പെട്ട് അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഭയഭീതാശ്ച തേ ബൌദ്ധാസ്ത്യക്ത്വാ ദേശം സമന്തതഃ
ഭയഭീതരായ ബുദ്ധമതസ്ഥർ ദേശം മുഴുവൻ ഉപേക്ഷിച്ചു പലതും ദിശകളിലേക്ക് പോയി.
തദനുപ്രയയുസ്തേ വൈ ഹൂഹാനദമുപസ്ഥിതാഃ
അതിനുശേഷം അവർ ഹൂഹാനദയിലേക്ക് പോയി അവിടെ എത്തി.
ശ്യാമദേശോദ്ഭവാ ലക്ഷം തഥാ ലക്ഷം ച ജാപകാഃ
ശ്യാമദേശത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ലക്ഷം പേരും, അതുപോലെ ഒരു ലക്ഷം ജാപകർയും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
കൃഷ്ണാംശോ ലക്ഷസേനാഢ്യോ ദേവോ ലക്ഷസമന്വിതഃ
കൃഷ്ണാംശൻ ഒരു ലക്ഷം സൈന്യവുമായി, ദേവൻ ഒരു ലക്ഷം അനുയായികളുമായി അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
മംഡലീകശ്ചേന്ദുലേന ലക്ഷസൈന്യസമന്വിതഃ 3.3.29.
മണ്ടലീകൻ ഇന്ദുലനുമായി ചേർന്ന് ഒരു ലക്ഷം സൈന്യവുമായി അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ജനനായക ഏവാപി ലക്ഷസൈന്യയുതഃ സ്ഥിതഃ
ജനനായകൻ ഒരു ലക്ഷം സൈന്യവുമായി അവിടെ നിലകൊണ്ടു.
തത്ര യുദ്ധമഭൂദ്ഘോരം ബൌദ്ധാനാമാര്യകൈസ്സഹ
അവിടെ ബുദ്ധമതസ്ഥരും ആര്യകരും തമ്മിൽ ഭയാനകമായ യുദ്ധം നടന്നു.
സപ്ത ലക്ഷം ഹതാ ബൌദ്ധാ ദ്വിലക്ഷം ചാര്യദേശജാഃ
ഏഴ് ലക്ഷം ബുദ്ധമതസ്ഥരും രണ്ട് ലക്ഷം ആര്യദേശക്കാരും യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
കൃത്വാ ദാരുമയീം സേനാം കലയംത്രപ്രഭാവതഃ
യന്ത്രങ്ങളുടെ ശക്തിയാൽ മരത്താൽ ഒരു സേന സൃഷ്ടിച്ചു.
ഏകലക്ഷം ഹയാരൂഢാ ദാരുപാശ്ച രണോന്മുഖാഃ
ഒരു ലക്ഷം കുതിരപ്പുറത്തുള്ള മരക്കൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ യോദ്ധാക്കൾ യുദ്ധത്തിന് തയ്യാറായി നിന്നു.
സിംഹാരൂഢാസ്സഹസ്രം ച സഹസ്രം ഹംസവാഹനാഃ
ആയിരം സിംഹപ്പുറത്തും ആയിരം ഹംസപ്പുറത്തും കയറിയവരും ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഉഷ്ട്രാഃ സപ്തസഹസ്രാണി സശൂരാശ്ച രണോന്മുഖാഃ
ഏഴായിരം ഉട്ടുകൾ, എല്ലാം ധീരരും യുദ്ധത്തിന് തയ്യാറായവരും.
ദ്വിലക്ഷാണി ക്ഷയം ജഗ്മുഃ കൃഷ്ണാംശാദ്യൈഃ സുരക്ഷിതാഃ
രണ്ടുലക്ഷം പേർ കൃഷ്ണപക്ഷത്തിന്റെ സംരക്ഷണയിൽ നശിച്ചു.
ദൃഷ്ട്വാ തത്കൌതുകം രമ്യം ജയന്തോ യുദ്ധകോവിദഃ
ആ അത്ഭുതകരമായ മനോഹരമായ കാഴ്ച കണ്ടു, യുദ്ധത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ജയന്തൻ,
ഭസ്മീഭൂതാശ്ച തേ സര്വേ തത്രൈവ വിലയം ഗതാഃ ചക്രുര്ജയരവം തത്ര തുഷ്ടുവുശ്ച പുനഃ പുനഃ ।। 3.3.29.
അവരൊക്കെ അവിടെയെല്ലാം ചിതലായി നശിച്ചു; അവർ ജയഘോഷം മുഴക്കി വീണ്ടും വീണ്ടും സ്തുതിച്ചു.
തദാ തു ചീനജാ ബൌദ്ധാഃ കൃത്വാ വിംശത്സഹസ്രകാന്
അപ്പോൾ ചൈനയിൽ നിന്നുള്ള ബുദ്ധന്മാർ ഇരുപതിനായിരം ആളുകളെ കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
യോഗസിംഹോ ഗജാരൂഢോ ധനുര്ബാണധരോ വലീ
യോഗസിംഹൻ ആനപ്പുറത്ത് കയറി, ശക്തനും വില്ലും അമ്പും കൈവശം വച്ചവനും.
മൃതാസ്തേ പംചസാഹസ്രാ യോഗസിംഹശരാര്ദിതാഃ കൃത്വാ ലോഹമയം സിംഹം യോഗസിംഹമപേഷയത്
യോഗസിംഹന്റെ അമ്പുകൾകൊണ്ട് അഞ്ചായിരം പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടു; ഇരുമ്പുകൊണ്ടൊരു സിംഹം ഉണ്ടാക്കി, അതിനെ യോഗസിംഹന്റെ നേരെ അയച്ചു.
പാതേന തസ്യ സിംഹസ്യ സ വീരോ മരണം ഗതഃ സ്വഭല്ലേന ച തം സിംഹം ഹത്വാ തത്ര ജഗര്ജ വൈ
ആ സിംഹം വീണതോടെ ആ ധീരൻ മരണപ്പെട്ടു; തന്റെ ഭല്ലയാൽ ആ സിംഹത്തെ വധിച്ച് അവിടെ ഗർജിച്ചു.
തദാ തു ബൌദ്ധസിംഹേന ശാര്ദൂലസ്തത്ര ചോദിതഃ
അപ്പോൾ ബുദ്ധസിംഹന്റെ പ്രേരണയിൽ ഒരു കടുവ അവിടെ വിട്ടു.
മാതുലൌ മൃത്യുവശഗൌ ദൃഷ്ട്വാ സ്വര്ണവതീസുതഃ
തന്റെ രണ്ട് മാമന്മാർ മരണത്തിൽ കീഴടങ്ങിയതിനെ കണ്ടു, സ്വർണവതിയുടെ മകൻ,
ശരമാദായ വൈ ശീഘ്രം നാമ്നാ സംമോഹനം ശുഭമ്
വേഗത്തിൽ സുമോഹനമെന്ന പേരുള്ള, ശുഭവും മായാജാലവും ഉള്ള അമ്പ് എടുത്തു.
ബദ്ധ്വാ താന്ബൌദ്ധസിംഹാദീന്നൃപാന്ദശസഹസ്രകമ്
അവൻ ബുദ്ധസിംഹന്മാരെയും പത്തായിരം രാജാക്കളെയും ബന്ധിച്ചു.
തദാ തേ ഹര്ഷിതാസ്സര്വേ പ്രപേഷ്യ നഗരം യയുഃ ലുണ്ഠയിത്വാ ബലാത്സര്വേ നൃപദുര്ഗമുപായയുഃ
അവരൊക്കെ സന്തോഷത്തോടെ സന്ദേശം അയച്ചു നഗരത്തിലേക്ക് പോയി; ബലപ്രയോഗം ചെയ്ത് കൊള്ളയടിച്ചു രാജകോട്ടയിലേക്കെത്തി.
ബൌദ്ധസിംഹസ്തദാഗത്യ ജയന്തേന വിമോചിതഃ 3.3.29.
അപ്പോൾ ബുദ്ധസിംഹൻ എത്തിയപ്പോൾ ജയന്തൻ അവനെ മോചിപ്പിച്ചു.
ദശകോടീഃ സുവര്ണസ്യ ചാഹ്ലാദായ തദാ ധനമ്
അപ്പോൾ സന്തോഷത്തിനായി പത്ത് കോടി സ്വർണവും ധനവും നൽകി.
ആര്യദേശം ന യാസ്യാമഃ കദാചിദ്രാഷ്ട്രഹേതവേ ത്രിലക്ഷൈശ്ച യുതാസ്തേ വൈ നേത്രപാലഗൃഹം ഗതാഃ
ആര്യദേശത്തേക്ക് രാജ്യം നേടാനായി ഞങ്ങൾ ഒരിക്കലും പോകില്ല; ആ മൂന്ന് ലക്ഷം പേർ ഒന്നിച്ച് ചേർന്ന് രാജകീയ രക്ഷാകർതാക്കളുടെ വീട്ടിലേക്ക് പോയിരിക്കുന്നു.
സുപ്രിയാ യോഗസിംഹാദ്യാസ്തന്നോ വദ വിചക്ഷണ
സുപ്രിയയും യോഗസിംഹനും മറ്റുള്ളവരും — അവരെക്കുറിച്ച് പറയൂ, ജ്ഞാനിയായവനേ.