ആധാരണം ചാധിവാസം വക്ഷ്യേ തത്രാനുസാരതഃ
ഇനി ആധാരണവും അഭിഷേകവും എങ്ങനെയെന്ന് ആചാരപ്രകാരം ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം.
പഞ്ചഭിര്ബ്രാഹ്മണൈഃ സാര്ധം ഗന്ധര്വാ ഇതി വിസ്മരന് 2.2.16.
അഞ്ചു ബ്രാഹ്മണന്മാരോടൊപ്പം, ഗന്ധർവന്മാരെ മറന്ന്, അങ്ങനെ നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.
യാഃ ഫലിനീതി ച ഫലം പൂഗതാനാമവര്ജനമ്
'ഫലം ഉണ്ടാകട്ടെ' എന്ന് ഉച്ചരിച്ച് പഴം അർപ്പിക്കണം; അതിൽ അതിയായി പഴുത്തവയെ ഒഴിവാക്കണം.
രൂപേന വേതി മന്ത്രേണ മുദ്ഗരം ച നിവേദയേത്
'രൂപത്താൽ' എന്ന മന്ത്രം ഉച്ചരിച്ച് ഉരുള് അർപ്പിക്കണം.
നിര്മഥനം തതഃ കാര്യമിതി സാധാരണോ വിധിഃ
അതിനുശേഷം ഉരുക്കൽ നടത്തണം; ഇതാണ് പൊതുവായ വിധി.
വിനാധിവാസനം വിപ്രാഃ പ്രതിഷ്ഠാനം സമാചരേത്
അഭിഷേകം ഇല്ലാതെ തന്നെ, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, പ്രതിഷ്ഠ നടത്തണം.
തതഃ പ്രയത്നതഃ കാര്യം പൂര്വാഹ്നേ രാത്രിയോഗതഃ
ശ്രദ്ധയോടെ, രാവിലെ അല്ലെങ്കിൽ രാത്രി സമയത്ത്, ഈ കര്മ്മം നടത്തണം.
സ്ഥംഡിലേ ഹസ്ത മാത്രേണ വാലുകാനിര്മിതേഽപി ച
കൈയുടെ അളവിൽ മണലാൽ നിർമ്മിച്ച പീഠത്തിൽ, അത്തരം പീഠത്തിൽ, കര്മ്മം നടത്താം.
ഏകൈകാംഗുലകോ വിപ്രാഃ പീഠേ നാസ്തി വിചാരണാ
പീഠം ഒറ്റ വിരലിന്റെ വീതിയാണെങ്കിൽ പോലും, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, അതിൽ പ്രശ്നമില്ല.
തതോ ദശാംഗുലേ പക്ഷേ ദശാംഗം ശൃണുത ദ്വിജാഃ
ഇനി പത്ത് വിരലിന്റെ അളവിലുള്ള പീഠം സംബന്ധിച്ച്, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, കേൾക്കൂ.
അന്നം ച പരമാന്നം ച ഹ്യവേക്ഷ്യം തിലമേവ ച
അന്നം, അതിലും ഉത്തമമായ അന്നം, എളു എന്നിവ പരിഗണിക്കണം.
ശൈവേ യവാദിതഃ കാര്യാ ശാക്തേ പുഷ്പാദിതോ ഭവേത് 2.2.16.
ശൈവ കര്മ്മങ്ങൾക്കു യവം മുതലായവ ഉപയോഗിക്കണം; ശാക്ത കര്മ്മങ്ങൾക്കു പുഷ്പം മുതലായവ അർപ്പിക്കണം.
കൃഷ്ണേ ച കരവീരാദി ശ്രീഫലാനി ച ത്രൈപുരേ
കൃഷ്ണനു വേണ്ടി, ത്രിപുരക്ഷേത്രത്തിൽ കരവീരം പോലെയുള്ള പൂക്കളും തേങ്ങയും സമർപ്പിക്കണം.
ദേവധ്യാനവര്ണനമ് സര്വേ ശുദ്ധാ ലക്ഷിതാ ലക്ഷണാദ്യൈരേകഃ കാര്യോ ജാപകോസ്മിന്മഹാത്മാ
എല്ലാവരും ശുദ്ധരും, ശുഭലക്ഷണങ്ങളാൽ അലങ്കൃതരുമാകണം; അവരിൽ ഒരാൾ മഹാനായ ജപകൻ ആയി തിരഞ്ഞെടുത്തിരിക്കണം.
ദിവ്യൈര്ഗംധൈര്ഗംധമാല്യൈഃ സുവര്ണൈസ്തൈലം കാര്യം ബ്രാഹ്മണാഃ പഞ്ചവിംശാഃ
ദൈവസൗരഭ്യവും പുഷ്പമാലകളും പൊന്നും ഉപയോഗിച്ച് എണ്ണ ഇരുപത്തഞ്ചു ബ്രാഹ്മണന്മാർ ഒരുക്കണം.
നാര്ഹയിത്വാ യഥോക്തേന കശ്ചിത്പത്രം നിവേശയേത്
ഉചിതമായ ആദരം അർപ്പിച്ചില്ലെങ്കിൽ ആരും പാത്രം വയ്ക്കരുത്.
പ്രതിഷ്ഠാദിഷു സര്വേഷു സമ്യഗ്വിപ്രാനഥാര്ഹയേത്
പ്രതിഷ്ഠാദി ചടങ്ങുകളിൽ എല്ലായിടത്തും ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ഉചിതമായി ആദരിക്കണം.
പ്രദദ്യാദര്ഹണം സമ്യക്പശ്ചാത്പാത്രം നിവേദയേത്
ആദരവോടെ ആദരം അർപ്പിച്ച ശേഷം മാത്രമേ പാത്രം സമർപ്പിക്കാവു.
പ്രത്യേകം ബ്രാഹ്മണാ യജ്ഞേ വേദമന്ത്രേഷു പാരഗാഃ
യാഗത്തിൽ ഓരോ ബ്രാഹ്മണനും വേദങ്ങളിലും മന്ത്രങ്ങളിലും പ്രാവീണ്യമുള്ളവരായിരിക്കണം.
വിശിഷ്ടാനാമഭാവേഽപി കുര്യാത്കുശമയാന്ദ്വിജാന്
അങ്ങനെയുള്ള വിശിഷ്ടർ ഇല്ലെങ്കിൽ കുശത്തിണ്ടി നിർമ്മിച്ച ബ്രാഹ്മണന്മാരെ നിയോഗിക്കാം.
ന കുര്യാച്ചരണോദ്ദേശം തഥാ പ്രഹരസംഹതിമ്
ഇവിടെ ആരുടെയും കാലുകൾ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കരുത്, സമയങ്ങൾ ഒന്നിച്ച് കൂട്ടുകയും ചെയ്യരുത്.
തുലാപുരുഷദാനേ ച തഥാ ച ഹാടകാചലേ
തുലാപുരുഷദാനത്തിലും പൊൻകുന്നിൽ നടക്കുന്ന ചടങ്ങിലും,
ന പാത്രം പ്രതികൃത്യര്ഥം ന ചാലം സോദകം തഥാ 2.2.17.
പകൃതിയ്ക്ക് വേണ്ടി പാത്രം ഉപയോഗിക്കരുത്; വെള്ളമില്ലാത്തതോ അനുയോജ്യമല്ലാത്തതോ ആയ പാത്രവും ഉപയോഗിക്കരുത്.
ശൂദ്രസംസ്കാരകശ്ചൈവ കൃപണോ ഗണയാജകഃ
ശൂദ്രന്മാർക്ക് സംസ്കാരങ്ങൾ ചെയ്യുന്നവൻ, കഞ്ചൻ, കൂട്ടമായി യാഗം ചെയ്യുന്ന പുരോഹിതൻ,
ശൂദ്രഗേഹനിവാസീ ച ശൂദ്രപ്രേരക ഏവ ച
ശൂദ്രന്റെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുന്നവൻ, അല്ലെങ്കിൽ ശൂദ്രനെ അയക്കുന്നവൻ,
ബന്ധുദ്വേഷീ ഗുരുദ്വേഷീ ഭാര്യാദ്വേഷീ തഥൈവ ച
ബന്ധുക്കളെ ദ്വേഷിക്കുന്നവൻ, ഗുരുവിനെ ദ്വേഷിക്കുന്നവൻ, ഭാര്യയെ ദ്വേഷിക്കുന്നവൻ,
പ്രതിഗ്രാഹീ ച കുനഖഃ പാരദാരിക ഏവ ച
അനുചിതമായി ദാനം സ്വീകരിക്കുന്നവൻ, വിരലുകളിൽ ദോഷമുള്ളവൻ, പരസ്ത്രീഗാമി,
അദീക്ഷിതഃ കദര്യശ്ച ചംഡരോഗീ ഗലദ്വ്രണഃ
ദീക്ഷയില്ലാത്തവൻ, കഞ്ചൻ, ഗുരുതരമായ രോഗമുള്ളവൻ, പുഴു വരുന്ന വ്രണമുള്ളവൻ,
വരണാംതേ തു പാത്രാണാം പൂജാമന്ത്രാഞ്ഛൃണു ദ്വിജ
ഇപ്പോൾ, പാത്രങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുത്തതിന്റെ അവസാനം, ആദരമന്ത്രങ്ങൾ കേൾക്കൂ, ദ്വിജനേ.
ബ്രഹ്മമൂര്തിസ്ത്വമാചാര്യഃ സംസാരാത്പാഹി മാം വിഭോ
ഗുരുവേ, നീ ബ്രഹ്മസ്വരൂപൻ ആണു; പ്രഭുവേ, എന്നെ ജനനമരണചക്രത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കണമേ.