നവമേ കോടിഹോമേ ച ദേവതാനാം ച സ്ഥാപനേ
ഒമ്പതാം കോടിഹോമത്തിലും ദേവതകളുടെ പ്രതിഷ്ഠയിലും—
തഡാഗേ പുഷ്കരിണ്യാം ച അര്ധാര്ധം പരി കീര്തിതമ്
തടാകത്തോ പുഷ്കരിണിയിലോ അളവിന്റെ പാതിയാണു പറയുന്നത്.
ജീവതശ്ച വൃഷോത്സര്ഗേ ഗയാശ്രാദ്ധേ തഥൈവ ച
ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ വൃഷഭത്തെ വിട്ടയക്കുമ്പോഴും ഗയയിൽ പിതൃകർമ്മ ചെയ്യുമ്പോഴും അതുപോലെയാണ്.
ദംപത്യോശ്ച വൃഷോത്സര്ഗേ മാനമേകമുദാഹൃതമ് 2.2.3.
ഭർത്താവും ഭാര്യയും ചേർന്ന് വൃഷഭത്തെ വിട്ടയക്കുമ്പോൾ ഒരു അളവാണു നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്.
രാജ്ഞഃ കരഗ്രഹേ ചൈവ ദീക്ഷായാം ദാന കര്മണി
രാജാവ് സ്വത്ത് പിടിച്ചെടുക്കുമ്പോഴും ദീക്ഷയിലും ദാനം ചെയ്യുന്നതിലും—
ഗ്രഹയാഗേ പ്രതിഷ്ഠായാം സുവര്ണശതരത്തികഃ
ഗ്രഹപൂജയിലും പ്രതിഷ്ഠയിലും നൂറ്റിരട്ടി പൊൻ അളവാണ് നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്.
ദേവാനാം ബ്രാഹ്മണാനാം ച ദാനം യസ്യ പ്രകല്പിതമ്
ദേവന്മാർക്കും ബ്രാഹ്മണന്മാർക്കും ഏത് ദാനമാണ് നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടുള്ളതോ—
നാനാസ്യ കിഞ്ചിദ്ദാതവ്യം സംഗഭംഗോ ഭവേദ്യതഃ
അത് ഒഴികെ ഒന്നും നൽകരുത്; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ ക്രമം തകരും.
യജ്ഞേഷു ഹോമേ യദ്ദ്രവ്യം കാഷ്ഠമാജ്യാദികം ച യത്
യജ്ഞങ്ങളിലും ഹോമങ്ങളിലും ഉപയോഗിക്കുന്ന വസ്തുക്കൾ, മരച്ചില്ല, നെയ് തുടങ്ങിയവ—
അനാദിദേവതാര്ചായാം പൂജാസ്നാനാദികര്മണി
ആദിമില്ലാത്ത ദേവതാപൂജയിലും പൂജാസ്നാനാദി കര്മ്മങ്ങളിലും—
പ്രത്യക്ഷം ദക്ഷിണാം ദദ്യാദ്യജ്ഞദാനവ്രതാദികേ
യജ്ഞം, ദാനം, വ്രതം എന്നിവയിൽ ദക്ഷിണ നേരിട്ട് നൽകണം.
അതോ ദത്തം പുരാ ദത്തം ദാതവ്യം ചൈവ സംപ്രതി
അതുകൊണ്ട് മുമ്പ് നൽകിയതും ഇപ്പോൾ നൽകുന്നതും ഇപ്പോൾ നൽകേണ്ടതും എല്ലാം—
ദത്താനി വിധിവത്പുംസാം ദേവദാനാനി യാനി ഹി
പുരുഷന്മാർ വിധിപ്രകാരം ദേവന്മാർക്ക് നൽകിയ ദാനങ്ങൾ,
ദാതവ്യാന്യപി താന്യേവ കാരയേത്പരിവര്ത്തനമ് 2.2.3.
അവsame ദാനങ്ങൾ തന്നെ വീണ്ടും നൽകുകയും, അവയുടെ ശരിയായ കൈമാറ്റം ഉറപ്പാക്കുകയും വേണം.
വരണം ച കദാ കുര്യാത്തന്ത്രേ കുര്യാച്ച ദക്ഷിണാമ്
ഏത് സമയത്താണ് തെരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്തേണ്ടത്? ആചാരപ്രകാരം ദക്ഷിണയും നൽകണം.
കാംചനസ്യ ഭവേദ്രൌപ്യം രൌപ്യേ കാംചനമുദ്വിശേത്
പൊന്നിന് പകരം വെള്ളി നൽകണം; വെള്ളിക്ക് പകരം പൊന്നും നൽകണം.
പാനീയസ്യ തു പാനീയം വ്രീഹീണാം വ്രീഹിദക്ഷിണാ
ജലത്തിന് പകരം ജലം തന്നെ നൽകണം; അരിക്ക് പകരം അരി തന്നെയാണ് ദക്ഷിണ.
പശൂനാം ച ചതുഷ്പാദാ ദേവസ്യ ദേവദക്ഷിണാ
നാലുകാലുള്ള മൃഗങ്ങൾക്ക് ദേവദക്ഷിണ ദേവതയ്ക്ക് തന്നെ നൽകണം.
ആചാര്യസ്യൈവ ഭാഗൈകം യജമാനഃ പ്രദാസ്യതി
യജമാൻ ആചാര്യനു മാത്രം ഒരു പങ്ക് നൽകണം.
പാത്രാണാമൃത്വിഗാദീനാം ഭാഗത്രയമുദാഹൃതമ്
പാത്രങ്ങൾക്കും ഹോത്രികാദികൾക്കും മൂന്നു പങ്ക് നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഃ ആചാര്യാദ്യംശതഃ കശ്ചിത്ക്ഷീണവിത്തം സമാഹരേത്
ആചാര്യന്റെ ഭാഗത്തിൽ നിന്ന്, ധനം കുറവുള്ളവർക്ക് കുറച്ച് സമാഹരിക്കാം.
മാനാശക്തൌ തു യജ്ഞാനാം യദ്ദേയം യജ്ഞസിദ്ധയേ
സ്വന്തം ശേഷിയനുസരിച്ച്, യജ്ഞം പൂർത്തിയാക്കാൻ വേണ്ടത് എത്രയോ അത്രയും നൽകണം.
നമേരുഫലപുഷ്പാണി ദേയാന്യേതാനി സര്വതഃ
പേര്, രൂപം, പൂക്കൾ—ഇവയെല്ലാം എവിടെയും അർപ്പിക്കണം.
ദേവതാപ്രതിമാദ്യം ച ശിരോനാഭിസ്തഥൈവ ച 2.2.3.
ദേവതയുടെ പ്രതിമയും, തലയും നാഭിയും അങ്ങനെ തന്നെ,
ദക്ഷിണാവര്തശംഖം ച ഹരിവംശസ്തഥാ ഖിലഃ
വലതുവശം തിരിയുന്ന ശംഖ്, ഹരിവംശം, ഖിലഗ്രന്ഥം എന്നിവയും,
അമൂല്യാന്യാഹുരേതാനി ദത്ത്വാനന്തഫലാനി ച
ഇവയെല്ലാം വിലകണക്കാക്കാനാവാത്തവയാണ്; ഇവ നൽകുമ്പോൾ അനന്തഫലം ലഭിക്കും.
ക്ഷുദ്രലിംഗേ സ്വര്ണമൂല്യം പാദാര്ധം ശ്രീധരേപി ച
ചെറിയ ലിംഗത്തിന് പൊന്നിന്റെ പാതി വിലയും, ശ്രീധരലിംഗത്തിനും അതുപോലെ തന്നെയാണ്.
യഥാ പുസ്തകമാത്രേണ സ്വര്ണ പാദാര്ധമിഷ്യതേ
ഒരു പുസ്തകത്തിന് പോലെ, പൊന്നിന്റെ പാതി വില മതിയാകും.
ഹരിവംശേ ശ്ലോകശതേ സ്വര്ണമേകം പ്രകീര്തിതമ്
ഹരിവംശത്തിലെ നൂറു ശ്ലോകങ്ങൾക്ക് ഒരു പൊൻമൂദ്ര നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടുണ്ട്.
കപിലായാം സുവര്ണാര്ധം ധേനുമാത്രേ പുരാണകമ്
കപ്പിലയെന്ന പശുവിന് പൊന്നിന്റെ പാതി; ഒരു പശുവിന് പുരാണഗ്രന്ഥം.